IV SA/Gl 522/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant specjalista Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę. Prezydent Miasta S. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 3 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 7 ust. 1a ustawy z 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 966) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił A.M. przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu decyzji organ ten wskazał, że z przedłożonych w sprawie dokumentów wynika, iż wnioskodawca legitymuje się tytułem prawnym do zajmowanego lokalu i spełnia wymogi dotyczące jego powierzchni. Potwierdzone wydatki za ten lokal wynoszą 438,81 zł i przy uwzględnieniu wysokości dochodu rodziny ustalona wysokość dodatku ma wartość ujemną, co oznacza, że nie może być on przyznany. Odwołanie od tej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wniósł A.M. W motywach odwołania wystąpił o przyznanie mu dodatku mieszkalnego a podjęte rozstrzygnięcie uznał za niesprawiedliwe i naruszające przepisy prawa. Podkreślił, że organ pierwszej instancji nie uwzględnił wszystkich kosztów ponoszonych przez niego na utrzymanie zajmowanego lokalu, ponieważ pominięto spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na poczet jego zakupu. W końcowej części odwołania zaznaczył, że dodatek ten przysługuje nawet w przypadku przekroczenia kwoty 998,98 zł, albowiem wtedy powinna być wypłacona różnica między faktycznym dochodem członka rodziny, a przysługującą kwotą dodatku dla mieszkańca. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji wpierw przedstawiło dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przywołało treść przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych wyznaczających warunki przyznania tej formy wsparcia społecznego. Organ odwoławczy wskazał, że wydatki mieszkaniowe ponoszone przez stronę za zajmowane mieszkanie wynoszą 438,81 zł a po powiększeniu o ryczałt z tytułu braku centralnie ciepłej wody wynoszą one 473,33 zł. Tak uzyskaną kwotę należy pomniejszyć o udział gospodarstwa domowego w kosztach utrzymania mieszkania tj. o kwotę 527,29 zł (15% z kwoty 3 515,24 zł), co w konsekwencji daje ujemną kwotę dodatku mieszkaniowego. Odnosząc się do treści odwołania organ ten wskazał, że art. 6 ust. 8 ustawy o dodatkach mieszkaniowych ma zastosowanie jedynie wówczas, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego jest wyższy od określonego w art. 3 ust. 1 tej ustawy, a kwota nadwyżki nie przekracza wysokości kwoty dodatku mieszkaniowego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję wniósł A.M. W skardze tej zarzucił decyzji organu odwoławczego naruszenie prawa, ponieważ w decyzji tej jak również w rozstrzygnięciu organu pierwszej instancji nie uwzględniono ponoszonej przez skarżącego comiesięcznej kwoty spłacanego kredytu hipotecznego. Zdaniem skarżącego spłata tego typu kredytu wyczerpuje treść art. 6 ust. 4 pkt 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych - inne niż wymienione opłaty za użytkowanie lokalu mieszkalnego. Zaakcentował, że w umowie kredytu jest zamieszczone stwierdzenie, że jeżeli nie będzie on spłacany bank ma prawo odstąpić od umowy i wystąpić o odebranie mieszkania, gdyż jest on właścicielem mieszkania do momentu spłaty tego kredytu. Zdaniem skarżącego jego opłaty z tytułu użytkowania mieszkania wynoszą zatem 1176,04 zł i taka kwota winna być brana pod uwagę przy dokonywanych przeliczeniach. Nadto zaznaczył, że w okresie wcześniejszym otrzymywał dodatek mieszkaniowy i obecnej odmowy nie rozumie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak również nie podzieliło argumentacji zaprezentowanej przez skarżącą w skardze. Zaznaczono także, że do wydatków związanych z zajmowanym lokalem mieszkalnym nie zalicza się spłaty kredytu hipotecznego. Odnosząc się do stwierdzeń, iż w okresie wcześniejszym skarżący miał dodatek mieszkaniowy to podano, że dochód rodziny i w przeliczeniu na osobę w rodzinie był niższy i uprawniał do jego otrzymania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) nie wykazała, aby zaskarżona decyzja naruszała wymogi prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Po myśli art. 134 wyżej wymienionej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie niniejszych rozważań przyjdzie zwrócić uwagę na fakt, że sąd administracyjny uwzględnia wniesioną skargę z powodu naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z takiej treści przepisu wynika, że nie każde naruszenie przepisów postępowania administracyjnego będzie stanowiło podstawę uwzględnienia wniesionej skargi, a jedynie takie, które będzie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zatem tylko takie naruszenie przepisów postępowania, które będzie rzutowało na końcowy wynik sprawy będzie dawało podstawę do uwzględnienia wniesionej skargi. W pierwszej kolejności przyjdzie przywołać przepisy prawa mające zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. Stosownie do postanowień art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 966 ze zm.) dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1 tej ustawy, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym. Z kolei po myśli art. 5 ust. 1 powyższej ustawy normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny), zwana dalej "normatywną powierzchnią", w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 35 m2 w przypadku gospodarstwa jednoosobowego, przy czym zgodnie z ust. 5 tego przepisu dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż: 30% albo 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. Nadto należy zauważyć, że decyzja o przyznaniu bądź odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego jest decyzją związaną, a zatem organ nie ma możliwości swobodnego wyboru następstwa prawnego. Jedynie w przypadku wystąpienia rażącej dysproporcji między deklarowaną wysokością dochodów a rzeczywistym stanem materialnym organ administracji podejmował będzie rozstrzygnięcie w warunkach uznania administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie organ administracji podejmował rozstrzygnięcie na podstawie dokumentów przedłożonych przez skarżącego. Z dokumentów tych wynika, że prowadzi on trzyosobowe gospodarstwo domowe, a zajmowany przez niego lokal mieszkalny posiada 38,12 m2 powierzchni użytkowej. Zatem powierzchnia użytkowa zajmowanego przez skarżącego lokalu mieszkalnego daje mu możliwość skutecznego ubiegania się o dodatek mieszkaniowy. Wysokość dochodów gospodarstwa domowego za trzy miesiące poprzedzające dzień złożenia wniosku kształtuje się na poziomie 10 545,72 zł, co w przeliczeniu na miesiąc daje kwotę 3 515,24 zł, a na jedną osobę kwotę 1 171,75 zł. Na marginesie przyjdzie dostrzec, że strony przedmiotowego postępowania nie kwestionują podstawowych ustaleń faktycznych, natomiast spór między nimi sprowadza się wyłącznie do tego, że skarżący kierując się treścią art. 6 ust. 4 pkt 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych do innych opłat niż opłaty wymienione w punktach wcześniejszych, zalicza spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego na jego zakup, co w konsekwencji będzie uprawniało go do otrzymania dodatku mieszkaniowego. Odnosząc się do wskazanego zarzutu przyjdzie dostrzec, że w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego okoliczność ta nie została wyjaśniona i organ nie odniósł się do tego, czy spłata kredytu hipotecznego jest inną opłatą z tytułu użytkowania lokalu. Fakt ten jest uchybieniem uzasadnienia zaskarżonej decyzji i zarazem jest naruszeniem postanowień art. 106 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dostrzeżone uchybienie może stanowić podstawę uwzględnienia wniesionej skargi, jednakże tego typu uchybienie widzieć należy w kontekście rozpoznawanej sprawy i jego znaczenie dla prawidłowości zaskarżonej decyzji nie jest istotne. Warto zaznaczyć, że Sąd w tym zakresie podejmuje rozstrzygnięcie w warunkach uznania, a jak było to podkreślone powyżej decyzja dotycząca dodatku mieszkaniowego ma charakter decyzji związanej i dodatek taki przysługuje względnie osoba ubiegająca się o jego przyznanie nie spełnia wymogów do jego otrzymania. Przechodząc do kwestii merytorycznej wniesionej skargi to jej główny argument sprowadza się do stwierdzenia, że treść art. 6 ust. 4 pkt 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych obejmuje swoim zakresem spłatę kredytu hipotecznego. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie stanowisko takie nie jest trafne. Istota przywołanego art. 6 ust. 4 wyżej wymienionej ustawy sprowadza się do tego, że wymienione są w nim opłaty z tytułu użytkowania mieszkania, czyli opłaty związane z zajmowanym mieszkaniem i wynikające z faktu jego użytkowania, czyli korzystania z niego i znajdujących się w nim mediów. Natomiast spłata kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup danego mieszkania, nie jest elementem związanym z jego użytkowaniem, lecz odnosi się do kwestii związanych z tytułem prawnym do zajmowanego lokalu. Kredyt ten został zaciągnięty w celu nabycia tegoż lokalu i jego spłata związana jest nie z eksploatacją danego mieszkania, lecz jest następstwem zawarcia określonej umowy cywilnoprawnej w wyniku, której otrzymał on ze strony banku środki na nabycie określonej własności. Wbrew twierdzeniom skarżącego jest on właścicielem zajmowanego mieszkania, natomiast mieszkanie to jest zabezpieczeniem spłaty zaciągniętego zobowiązania. W świetle powyższego spłata rat zaciągniętego kredytu, wbrew twierdzeniom skarżącego nie jest opłatą z tytułu użytkowania lokalu, ponieważ jest ona niezależna od tego w jaki sposób skarżący i osoby wchodzące w skład jego gospodarstwa domowego korzystają z tego lokalu. Na analogicznej podstawie do tego typu opłat nie można zaliczyć opłat związanych z ubezpieczeniem danego lokalu jak również związanych z jego ochroną. W odpowiedzi na drugi zarzut sformułowany w skardze, że w okresie wcześniejszym otrzymał przedmiotowy dodatek, to przyjdzie dostrzec, że skarżący pominął istotną kwestię, którą zaakcentował organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę. W odpowiedzi tej zaznaczono, że dochód gospodarstwa domowego skarżącego przy ubieganiu się o ówczesny dodatek mieszkaniowy był znacznie niższy i w konsekwencji uprawniał do jego otrzymania. Skarżący podnosząc ten zarzut wskazanej okoliczności nie uwzględnił, a ona odgrywa w tym zakresie kluczową funkcję. Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić. im