IV SA/Gl 524/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.) Protokolant specjalista Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa [...] w K. z dnia [...] nr [...] Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] nr [...] w sprawie przyznania świadczeń rodzinnych B. W. na dziecko W. W. na okres od dnia 25 maja 2009 r. do dnia 31 października 2009 r. Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną z upoważnienia Wójta Gminy W. przyznano B. W. zasiłek rodzinny na dziecko W. W. na okres od dnia 1 marca 2009 r. do dnia 31 sierpnia 2009 r. oraz jednorazowo dodatek z tytułu urodzenia się dziecka, a następnie ten sam organ decyzją z dnia [...] nr [...] zmienił przedmiotową decyzję w ten sposób, że przyznał stronie prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego na W. W. w okresie od dnia 11 września 2009 r. do dnia 31 października 2009 r. Decyzją z dnia [...] Wójt Gminy W. uchylił od dnia 25 maja 2009 r. decyzję przyznające stronie wnioskowane świadczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] stwierdziło nieważność decyzji przyznającej B. W. świadczenia rodzinne na dziecko W. W. Ustalono, iż w sprawie od dnia 25 maja 2009 r. mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenie społecznego, toteż sprawę rozpatrywał Marszałek Województwa [...] , który decyzją z dnia [...] umorzył postępowanie w sprawie wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego w okresie od dnia 25 maja 2009 r. do dnia 31 maja 2009 r., przyznał prawo do zasiłku rodzinnego w okresie od dnia 1 czerwca 2009 r. do dnia 30 czerwca 2009 r. , odmówił przyznania prawa do zasiłku rodzinnego w okresie od dnia 1 lipca 2009 r. do dnia 31 października 2009 r. oraz odmówił prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego na dziecko W. W. w okresie od dnia 11 września 2009 r. do dnia 31 października 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] uchyliło swoją wcześniejszą decyzję i stwierdziło nieważność decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] W uzasadnieniu stwierdzono między innymi, że decyzja została wydana na podstawie przepisów rozporządzenia z dnia 2 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. nr 105, poz. 881 ze zm.), podczas gdy w chwili orzekania przez Marszałka Województwa [...] obowiązywało rozporządzenie z dnia 27 grudnia 2011 r. (Dz. U. nr 298, poz. 1769), a ponieważ nie zawierało ono przepisów intertemporalnych, to miało ono zastosowanie do spraw rozpatrywanych w dacie jego wejścia w życie tj. 1 stycznia 2012 r. Decyzją z dnia [...] Marszałek Województwa [...] powtórzył rozstrzygnięcie z poprzedniej swojej decyzji, jednakże przywołał art. 5 ust. 4 b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie ustalania dochodu z uwzględnieniem dochodu uzyskanego przez męża wnioskodawczyni – K. W., który od dnia 25 maja 2009 r. wykonywał działalność zawodową na terenie [...] i był uprawniony do ubiegania się o zagraniczne świadczenia rodzinne. Wyjaśnił, że od czerwca 2009 r. (po podjęciu pracy przez męża strony na terenie[...]), w miesiącu następnym, w którym dochód został osiągnięty, zostało przekroczone kryterium dochodowe uprawniające go przyznania zasiłku rodzinnego bowiem miesięczny dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie wyniósł 1110.62 zł Powołując się na art. 24 ust. 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych wyjaśnił, że od dnia 1 lipca 2009 r. B. W. utraciła prawo do zasiłku rodzinnego. Nadto wyjaśnił, że od dnia 11 września 2009 r. wnioskodawczyni przebywała na urlopie wychowawczym w związku z opieką nad dzieckiem W. W. zatem dochód rodziny należało pomniejszyć o dochód utracony. W związku z czym nawet po przeliczeniu dochodu na osobę w rodzinie wyniósł on 905, 90 zł i przekroczył kryterium ustawowe. Organ zatem stwierdził, że wobec faktu, iż za maj 2009 r. zasiłek został przyznany decyzją Wójta postępowanie należało umorzyć, w okresie od dnia 1 czerwca 2009 r. do dnia 30 czerwca 2009 r. B. W. była uprawniona do zasiłku rodzinnego, natomiast nie była uprawniona do tego świadczenia od dnia 1 Iipca 2009 r. do dnia 31 października 2009 r., jak również nie była uprawniona do zasiłku z tytułu opieki nad dzieckiem okresie korzystania z urlopu wychowawczego na dziecko W.W. w okresie od dnia 11 września 2009 r. do dnia 31 października 2009 r. W odwołaniu wnioskodawczyni zarzuciła, że zaskarżona decyzja jest dla niej niesprawiedliwa i sprzeczna z prawem, gdyż z nieznanych powodów zastosowano nowe przepisy, a zastosowanie nowych przepisów jest sprzeczne z art. 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Stwierdziła, że jeżeli złożyła wniosek przed dniem 1 stycznia 2012 r. to jej wniosek powinien by rozpatrzony zgodnie z przepisami obowiązującymi sprzed tej daty. Zarzuciła nadto, że niewłaściwe zastosowanie przepisów spowodowało nieprawidłowe wyliczenie dochodu i odmowę przyznania świadczeń rodzinnych. Przytoczyła orzecznictwo sądów administracyjnych i wniosła o zmianę nieprawidłowej decyzji Marszałka Województwa [...] oraz przyznanie prawa do zasiłku rodzinnego. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił całkowicie ustalenia i wnioski organu I instancji. Odnosząc się do okoliczności podniesionych w skardze organ wyjaśnił, iż zastosował się do zaleceń wskazanych w decyzji z dnia [...] w zakresie przepisów, zgodnie z którymi miała być załatwiona rozpatrywana niniejsza sprawa. Wyjaśnił także, iż skarżąca nie spełniała także kryterium dochodowego obowiązującego przed dniem 1 stycznia 2012 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach B. W. zarzucając niezgodność decyzji z prawem materialnym tj. art. 3 ustawy nowelizacyjnej z dnia 19 sierpnia 2011 r. wniosła o jej uchylenie. W uzasadnieniu zasadniczo podtrzymała stanowisko i argumentację prawną prezentowane w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, odwołując się do argumentów prezentowanych w kwestionowanym rozstrzygnięciu. Organ stwierdził nadto, że rozpatrując wniosek B. W. z dnia 10 marca 2009 r. już w zmienionym stanie prawnym, w sprawie należało zastosować przepisy aktualnie obowiązujące, gdyż w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 10 sierpnia 2012 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny oraz wysokość świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 959) nie było przepisów intertemporalnych, zatem rozporządzenie to miało zastosowanie do spraw rozpatrywanych od daty jego wejścia w życie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do regulacji art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.). W razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja organu II instancji, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane w rozpatrywanej sprawie, naruszają prawo materialne w stopniu opisanym w powołanych wyżej przepisach. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w swoich wywodach całkowicie pomija istotę problemu, wyraźnie opisaną w odwołaniu i odnosi się jedynie do zupełnie pobocznej kwestii wysokości kryterium dochodowego. Tymczasem trafnie zarzucała skarżąca, że w sprawie nie można było stosować art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych, określony ustawą nowelizująca z 19 sierpnia 2011 r. (Dz. U. Nr 205, poz 1212), a to ze względu na przechodni przepis art. 3 tej ostatniej ustawy, nakazujący stosować przepisy dotychczasowe do spraw o świadczenia rodzinne, do których prawo powstało przed dniem wejścia w życie tej ustawy tj. 1 stycznia 2012 r. Wbrew twierdzeniom Samorządowego Kolegium Samorządowego w jego decyzji z dnia [...] nie nakazano stosowania tej nowej regulacji ustawowej lecz wskazano na rozporządzenie z dnia 27 grudnia 2011 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. nr 298, poz. 17690). Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy sądowej nie było konieczne odnoszenie się do kwestii legalności decyzji podjętej w trybie nadzwyczajnym bowiem podniesiona w niej okoliczność pozostaje bez wpływu na zasadniczą kwestię, jaką jest rozliczenie dochodu uzyskanego przez męża skarżącej. Mianowicie wskazane rozporządzenie z 27 grudnia 2011 r. w ogóle się do tej kwestii nie odnosi bowiem została ona włączona do materii ustawowej. Należy także przypomnieć, że w czasie orzekania przez organy obowiązywało już kolejne rozporządzenie z dnia 3 stycznia 2013 r. (Dz. U. z 2013 r., poz. 3) zatem uzasadnienie prawne w decyzji z dnia [...]r. nie miało znaczenia dla sposobu załatwienia sprawy. Organy były zobligowane do stosowania normy intertemporalnej zawartej w art. 3 ustawy nowelizacyjnej z dnia 19 sierpnia 2011 r., czego nie uczyniły. Wobec tego naruszyły przepisy prawa materialnego. Zachodzi zatem konieczność rozpatrzenia sprawy przez organy według właściwych przepisów materialnoprawnych, trafnie wskazanych przez skarżącą. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy należy też mieć na uwadze, na co również wskazała skarżąca, ugruntowane orzecznictwo na tle tych przepisów. Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.