IV SA/Gl 53/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Sędzia WSA Teresa Kurcyusz Furmanik Asesor WSA Rafał Wolnik Protokolant referent stażysta Agnieszka Janecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2004 r. sprawy ze skargi D. B. na decyzję Ś. Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie Funkcjonariuszy Policji – zwolnienia ze służby 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzający ją rozkaz personalny nr [...] z [...] r. Komendanta Miejskiego Policji w K. 2. określa, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu. Komendant Miejski Policji w K. wnioskiem z dnia [...] r. zwrócił się do Ś. Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. o wyrażenie zgody na pozostawienie w służbie policjanta D. B. W następstwie tego wniosku Naczelnik Wydziału Kadr i Szkolenia Komendy Wojewódzkiej Policji w K. w dniu [...] r. stwierdził, że nie proponuje przychylić się do wniosku. Po otrzymaniu tej odpowiedzi w dniu [...] r. Komendant Miejski Policji w K. rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] r. wydanym na podstawie art.41 ust.2 pkt 2, art.45 ust.2 i art.32 ust.1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2002 r. Nr 7, poz.58) i art.108 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego orzekł o zwolnieniu D.B. ze służby w Policji z dniem [...] r. i nie wypłacać zawieszonej części uposażenia za okres zawieszenia funkcjonariusza w czynności służbowych. W uzasadnieniu rozkazu wskazał, że z uwagi na skazanie D. B. prawomocnym wyrokiem przez Sąd Okręgowy w K. z dnia [...] r. o sygn.akt [...], w oparciu o postanowienia art.45 ust.2 ustawy o Policji wystąpił z wnioskiem o pozostawienie w służbie wyżej wskazanego policjanta. Z uwagi na negatywne stanowisko Ś. Wojewódzkiego Komendanta Policji w K. konieczne i uzasadnione stało się zwolnienie ze służby. Następnie powołując się na interes Policji i jej zadania rozkazowi nadany został rygor natychmiastowej wykonalności. Od rozkazu tego w prawem przewidzianym terminie skarżący wniósł odwołanie, w którym zakwestionował wydany rozkaz i wskazał, że utrzymuje żonę oraz troje dzieci oraz posiada nieposzlakowaną opinię. Ponadto podniósł, że nie zgadza się z wyrokiem Sądu Powszechnego i zamierza wystąpić z wnioskiem do Sądu Najwyższego o jego kasację. Wskazał również, że przestępstwo zostało popełnione przed jego wstąpieniem do Policji. Ś. Komendant Wojewódzki Policji w K. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego nie uwzględnił odwołania skarżącego i utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ administracji stwierdził, że skarżący mocą prawomocnego wyroku Sądu Powszechnego został skazany za popełnienie przestępstwa innego niż określone w art.41 ust.1 pkt 4 ustawy o Policji. Ś. Komendant Wojewódzki Policji w K. w ramach fakultatywnych uprawnień nie wyraził zgody na pozostawienie skarżącego w służbie. W takim przypadku organ pierwszej instancji zobowiązany był wydać rozkaz o zwolnieniu D. B. ze służby w Policji. W świetle poczynionych ustaleń organ odwoławczy uznał, że postępowanie organu pierwszej instancji było prawidłowe. Pełnomocnik skarżącego pismem procesowym z dnia [...] r. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na rozstrzygnięcie Ś. Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. W skardze tej wystąpił o uchylenie obu decyzji i o odstąpienie od prowadzenia postępowania dyscyplinarnego oraz o umorzenie postępowania w sprawie. Jako podstawę prawną i faktyczną skargi powołał naruszenie przepisów prawa materialnego, a to postanowień art.45 ust.2 w zw. z art.41 ust.2 pkt 2 ustawy o Policji, poprzez zaniechanie szczegółowego uzasadnienia stanowiska właściwego Komendanta Wojewódzkiego Policji, naruszenie prawa materialnego a to art.132 ustawy o Policji poprzez zastosowanie kar dyscyplinarnych za czyn, który został popełniony w okresie, gdy skarżący nie był jeszcze policjantem oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a to art.42 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ decyzja organu pierwszej instancji została skarżącemu doręczona w szpitalu w okresie, gdy ten zażywał lekarstwa uspokajające. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że czyn za który został skazany był popełniony w okresie, gdy nie był jeszcze policjantem, z tego powodu względem niego nie powinno być prowadzone postępowanie dyscyplinarne. Dodatkowo skarżący podniósł, że z uwagi na fakultatywność podejmowanego rozstrzygnięcia organy administracji winny wyjaśnić wszystkie okoliczności związane ze zwolnieniem policjanta ze służby, a w ramach prowadzonego postępowania tego nie uczyniły, jak również dopuściły się naruszenia przepisów związanych z doręczeniem pisma stronie postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Ś. Komendant Wojewódzki Policji w K. wniósł o oddalenie skargi i przywołał analogiczne argumenty, które podniósł w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ ten wyeksponował jedynie, iż wskazana fakultatywność występuje jedynie na etapie wyrażenia zgody przez Komendanta Wojewódzkiego Policji, ponieważ po zajęciu przez niego stanowiska w sprawie, na dalszych etapach postępowania uznaniowość podejmowania rozstrzygnięcia już nie występuje. Organ ten odparł także zarzut naruszenia postanowień art.132 ustawy o Policji, ponieważ jego zdaniem postępowanie dyscyplinarne względem skarżącego nie było prowadzone, a rozstrzygnięcie podjęte zostało w oparciu o postanowienia art.41 ust.2 pkt 2 wyżej wymienionej ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w ramach przysługujących mu uprawnień wynikających z postanowień art.106 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) przeprowadził uzupełniające postępowanie dowodowe i wystąpił do organu odwoławczego o udzielenie odpowiedzi na dwa pytania dotyczące wyrażenia zgody na pozostawienie policjanta w służbie. Pismem z dnia [...] r. organ ten udzielił odpowiedzi i wskazał, że w zakresie wyrażenia zgody na pozostawienie w służbie skarżącego Ś. Wojewódzki Komendant Policji w K. nie wydawał postanowienia w trybie art.106 Kodeksu postępowania administracyjnego, a wyrażenie opinii (stanowiska) przez Naczelnika Wydziału czy któregokolwiek z podległych policjantów, do którego się zwróci Ś. Komendant Wojewódzki Policji, nie jest zasięgnięciem opinii innego organu, czyli w tym zakresie nie ma zastosowania tryb określony art.106 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dodatkowo organ ten wskazał, że Naczelnik Wydziału Kadr i Szkolenia KWP w K. nie wydawał w dniu [...] r. rozstrzygnięć administracyjnych w imieniu Ś. Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. W trakcie rozprawy administracyjnej pełnomocnik skarżącego zmodyfikował swoje żądanie i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji z uwagi na niezastosowanie trybu wynikającego z postanowień art.106 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Z dniem 1 stycznia 2004 r. uległ zmianie stan prawny i w myśl postanowień art.97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). W tej sytuacji stosownie do postanowień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. Nr 72, poz.652) właściwym sądem administracyjnym do rozpatrzenia skargi strony jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art.1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) wykazała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom prawa. Punktem wyjścia do rozpatrywanej sprawy jest ustalenie trybu postępowania organów administracji przy podejmowaniu rozstrzygnięcia w oparciu o postanowienia art.41 ust.2 pkt 2 ustawy o Policji w przypadku skazania policjanta prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego. Stosownie do postanowień art.45 ust.2 wyżej wymienionej ustawy pozostawienie w służbie policjanta, o którym mowa w art.41 ust.2 pkt 2, wymaga zgody właściwego komendanta wojewódzkiego Policji. Oznacza to, że właściwy komendant powiatowy policji zamierzający pozostawić policjanta w służbie, który został skazany prawomocnym wyrokiem sądu, przed podjęciem rozstrzygnięcia obowiązany jest wystąpić do właściwego komendanta wojewódzkiego celem uzyskania jego zgody. Zgoda ta wyrażana jest w trybie art.106 Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ wydanie w tym zakresie rozstrzygnięcia uzależnione jest od zajęcia stanowiska przez inny organ. Dopiero po zajęciu stanowiska przez ten inny organ, organ prowadzący postępowanie uprawniony będzie do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. W rozpatrywanej sprawie Sąd przychylił się do stanowiska pełnomocnika skarżącego wyrażonego w trakcie rozprawy sądowej, iż w ramach prowadzonego postępowania organy administracji publicznej dopuściły się naruszenia postanowień art.106 Kodeksu postępowania administracyjnego. Stosownie do postanowień cytowanego art.45 ust.2 ustawy o Policji Komendant Miejski Policji w K. wystąpił do Ś. Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. o wyrażenie zgody na pozostawienie skarżącego w służbie. Ś. Wojewódzki Komendant Policji w K. prawem wymaganego postanowienia nie wydał, a wynika to z informacji udzielonej w piśmie z dnia [...] r. Wymogów tego postanowienia nie spełnia także stanowisko wyrażone przez Naczelnika Wydziału Kadr i Szkolenia KWP w K. w dniu [...] r., ponieważ Naczelnik ten nie posiadał stosownego upoważnienia do podejmowania rozstrzygnięć z upoważnienia Ś. Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., a wynika to z treści przywołanego powyżej pisma. Postanowienie to nie spełnia także innych wymogów stawianych prawidłowo wydanemu postanowieniu przewidzianych w art.124 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ustalenia te pozwalają stwierdzić, że organ pierwszej instancji podejmując zaskarżoną decyzję, w której powołał się na negatywne stanowisko Ś. Wojewódzkiego Komendanta Policji w K., wydał ją bez uzyskania takiego stanowiska. Zatem, skoro organ pierwszej instancji zwrócił się do właściwego komendanta wojewódzkiego o wyrażenie zgody na pozostawienie skarżącego w służbie, nie był uprawniony do podejmowania rozstrzygnięcia bez uzyskania prawem przewidzianego stanowiska, natomiast pogląd wyrażony przez Naczelnika Wydziału Kadr i Szkolenia KWP w K. nie wyczerpuje wymogów przewidzianych przepisem prawa do uznania go za postanowienie wydane w trybie art.106 Kodeksu postępowania administracyjnego. Także organ odwoławczy w trakcie rozpatrywania odwołania od rozkazu o zwolnieniu ze służby na tę okoliczność nie zwrócił uwagi, a wręcz przeciwnie, w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia wskazuje, że nie wyraził zgody na pozostawienie w służbie skarżącego i z tego powodu organ pierwszej instancji zobowiązany był podjąć takie rozstrzygnięcie. Stosownie do postanowień art.145 § 1 pkt 6 Kodeksu postępowania administracyjnego przesłanką uzasadniającą wznowienie postępowania jest wydanie decyzji bez uzyskania prawem wymaganego stanowiska innego organu, a po myśli art.145 § 1 pkt 1 lit. "b" ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w całości lub części jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie Sąd z tego typu sytuacją się zetknął, zatem konieczne i niezbędne stało się uchylenie zaskarżonej decyzji oraz rozkazu personalnego Komendanta Miejskiego Policji w K. z dna [...] r. W ramach ponownie prowadzonego postępowania organy administracji w pierwszej kolejności zobowiązane są ustalić, czy dla sytuacji prawnej w jakiej znajduje się skarżący zastosowanie ma tryb przewidziany art.41 ustawy o Policji z wykorzystaniem rozwiązań zamieszczonych w art.45 tej ustawy, czy też zachodzą przesłanki wznowienia postępowania w zakresie przyjęcia policjanta do służby z uwagi na to, że przestępstwo, za które skarżący został skazany zostało popełnione przed wstąpieniem do Policji. W przypadku uznania, że do sytuacji skarżącego zastosowanie ma tryb wynikający z postanowień art.41 powoływanej ustawy organy winny kierować się w swoim działaniu naprowadzeniami zawartymi w niniejszym wyroku. Z uwagi na fakt, że mocą uchylonej decyzji organ orzekający utrzymał w mocy rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby wydany przez Komendanta Miejskiego Policji w K. uwzględnienie skargi wpływa na jej wykonanie. Z tego powodu Sąd po myśli art.152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że uchylona decyzja nie może być wykonana przed uprawomocnieniem się wyroku. Z uwagi na to, że skarżący nie wystąpił z wnioskiem o zwrot kosztów postępowania, zatem po myśli art.200 w związku z art.210 § 1 wyżej wymienionej ustawy nie orzeczono o kosztach postępowania. SW