IV SA/Gl 531/04

WyrokWSA w Gliwicach2006-02-09

Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Szczepan Prax, Barbara Rymaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji o pozbawieniu żołnierza dodatku za klasę specjalisty wojskowego, mimo braku wystarczającego materiału dowodowego i potencjalnego naruszenia przepisów proceduralnych i materialnoprawnych?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja organu odwoławczego została uchylona z powodu naruszenia przepisów proceduralnych, w szczególności art. 77 § 1 KPA, poprzez brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, co uniemożliwiło ocenę poprawności ustaleń faktycznych. Ponadto, organ odwoławczy błędnie zastosował art. 138 § 1 pkt 2 KPA, utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji, co powinno nastąpić w trybie art. 138 § 1 pkt 1 KPA. Wskazano również na potencjalne naruszenia przepisów materialnoprawnych, w tym § 5 ust. 1 rozporządzenia MON, który nie przewiduje rozstrzygnięcia o pozbawieniu wypłaty dodatku, a właściwym byłoby wstrzymanie dodatku z określeniem daty utraty uprawnień.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej o pozbawieniu A. S. dodatku za mistrzowską klasę specjalisty wojskowego. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że nastąpiła niezgodność między posiadaną przez żołnierza klasą specjalisty a specjalnością wymaganą na zajmowanym stanowisku. A. S. w skardze podniósł, że utrata stanowiska była niezależna od niego, a organy nieprawidłowo zastosowały przepisy dotyczące dodatku, pomijając jego prawo do jego pobierania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję organu odwoławczego i określono, że nie może być ona wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik, Sędziowie NSA Szczepan Prax (spr.), WSA Barbara Rymaszewska, Protokolant ref. Agnieszka Janecka, po rozpoznaniu w dniu 09 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. S. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie żołnierzy zawodowych - dodatku za klasę specjalisty wojskowego uchyla zaskarżoną decyzję i określa, że nie może być ona wykonana. Decyzją z dnia [...] r. Dowódca Jednostki Wojskowej [...] pozbawił A. S. dodatku za mistrzowską klasę specjalisty wojskowego - z dniem [...] r. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy ( j.t. Dz. U. Nr 76 z 2002 r., poz. 693 ) oraz § 5 ust. 1 pkt 2, w zw. z § 8 ust. 5 i § 25 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy ( Dz. U. Nr 90, poz. 1005, ze zm.). Rozstrzygnięcie sprawy oparto na ustaleniu, że z dniem [...] r. A. S. utracił prawo do przedmiotowego dodatku, gdyż zachodzi niezgodność między posiadaną przez niego klasą specjalisty wojskowego ze specjalnością wojskową związaną z zajmowanym przez niego stanowiskiem. W odwołaniu A. S. podniósł, że klasę mistrzowską specjalisty wojskowego w grupie SW [...] uzyskał na podstawie rozkazu z dnia [...] r. podczas służby w Jednostce Wojskowej [...] na stanowisku [...]. W wyniku likwidacji tej Jednostki został przeniesiony w [...] r. do Jednostki [...] na stanowisko [...], a po likwidacji w [...]r. tego stanowiska - został wyznaczony na stanowisko [...]. Zdaniem odwołującego się w takiej sytuacji faktycznej powinien nadal otrzymywać omawiany dodatek stosownie do § 8 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia powołanego przez organ wojskowy. Zaskarżoną decyzją Dowódca Jednostki Wojskowej [...] utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Organ odwoławczy, działając na podstawie tych samych przepisów materialnoprawnych, stwierdził, iż istotnie nie ma warunków do dalszej wypłaty dodatku za klasę specjalisty wojskowego. A. S. posiadał bowiem mistrzowską klasę specjalisty ( SW [...]), natomiast od dnia [...] r. pełnił funkcję [...], co do której obowiązuje specjalność nr [...], a więc niezgodna z posiadaną przez żołnierza. Organ odwoławczy wskazywał również, że od dnia [...] r. nie było już możliwe nabycie klasy kwalifikacyjnej uprawniającej do pobierania dodatku za klasę specjalisty wojskowego. W skardze A. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący zasadniczo powtórzył twierdzenia z odwołania. Zarzucił w szczególności, że wyznaczono go na nowe stanowiska z powodu likwidacji poprzednich, a wiec było to od niego niezależne. Zdaniem skarżącego Dowódca Jednostki nie miał prawa pozbawić go dodatku, gdyż na dzień [...] r. posiadał klasę mistrzowską, a tym samym miał prawo do pobierania go w dalszym ciągu, co też miało miejsce po tej dacie. Zarzucił nadto, że pominięte zostały przepisy § 8 ust. 3 pkt 2 i § 9 rozporządzenia MON z 10 października 2000 r. Podniósł przy tym, iż w dniu [...] r. został odwołany ze służby na emeryturę, co winno skutkować przywróceniem mu dodatku od [...] r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga okazała się zasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów legalności, a właśnie pod tym względem odbywa się kontrola działalności administracji publicznej. Wadliwa jest już sama procesowa podstawa decyzji, gdyż wymieniony w niej art. 138 § 1 pkt 2 kpa ma zastosowanie w przypadku rozstrzygnięcia reformatoryjnego. Tymczasem organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję I instancji, co winno nastąpić w trybie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. Zasadniczą wadą omawianej decyzji jest jednak dowolność przedstawionych w niej ustaleń. Mianowicie art. 77 § 1 Kpa nakłada na organy administracyjne obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Chodzi o taki materiał, który daje podstawę do dokonania ustaleń, istotnych dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Tymczasem w przedstawionych Sądowi aktach administracyjnych nie ma żadnych materiałów, które upoważniałyby do poczynienia ustaleń przedstawionych w zaskarżonej decyzji. Dotyczy to ustaleń w zakresie posiadanej przez skarżącego klasy kwalifikacyjnej specjalisty wojskowego, zmian zajmowanych przez niego stanowisk oraz niezgodności posiadanej specjalności ze specjalnością wymaganą na ostatnio zajmowanym stanowisku. Brak materiału dowodowego obrazującego stan faktyczny w powyższym zakresie uniemożliwia ocenę poprawności ustaleń i wniosków organu odwoławczego. Z ustaleń tych wynika przy tym, że skarżący przestał spełniać warunki do pobierania przedmiotowego dodatku z dniem [...] r. Decyzja ta utrzymuje jednak w mocy decyzję, w której ustalono ( też gołosłownie ), że skarżący utracił prawo do dodatku z dniem [...] r. Rozbieżność stanowisk nie jest w ogóle wytłumaczona, a wobec braku stosownego materiału nie może być ona zweryfikowana w postępowaniu sądowym. Tym samym zaskarżona decyzja narusza też przepisy art. 80 i 107 § 3 Kpa. W kwestii zastosowania prawa materialnego należy podnieść, iż obowiązujące w chwili wydania zaskarżonej decyzji ustawa z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy w art. 7 ust. 2 przewidywała zmianę wysokości uposażenia żołnierzy z dniem powstania okoliczności uzasadniających tę zmianę. Ustalenia organów orzekających winny się zatem koncentrować na wykazaniu wystąpienia tych okoliczności i ich udowodnieniu. Z kolei obowiązujące wówczas rozporządzenie MON z 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy w § 5 ust. 1 wymieniło katalog rozstrzygnięć wydawanych w przedmiocie dodatków. Katalog ten nie zawiera rozstrzygnięcia o pozbawieniu wypłaty dodatku, wydanego przez organ I instancji i utrzymanego w mocy zaskarżoną decyzją. W przypadku utraty prawa do dodatku właściwym rozstrzygnięciem na gruncie cytowanego rozporządzenia jest wstrzymanie dodatku z określeniem daty utraty uprawnień do dodatku. Za trafny należy uznać zarzut skargi co do pominięcia treści normatywnej § 8 ust. 3 rozporządzenia. W sytuacji bowiem, gdy utrata prawa do dodatku wiązała się, jak zarzuca skarżący, z likwidacją zajmowanego poprzednio stanowiska, organy wojskowe winne wskazać w decyzji, czy żołnierz będzie otrzymywał ten dodatek na zasadach określonych w tym przepisie. Mimo zarzutu postawionego w tym względzie w odwołaniu organ odwoławczy nie wypowiedział się w tej kwestii. Chybiony jest natomiast zarzut dotyczący zastosowania § 9 rozporządzenia, gdyż odnosi się on do dodatków wymienionych w § 7 ust. 1, a więc dodatków z § 12, § 15, § 17 - 20 i § 22 rozporządzenia, ale nie dodatku pobieranego dotąd przez skarżącego, który wymieniony jest w § 25. Bezprzedmiotowe są wywody organu odwoławczego na temat utraty mocy przepisów stanowiących podstawę nadawania, potwierdzania i podwyższania klas kwalifikacyjnych, gdyż omawiane postępowanie administracyjne nie toczyło się w tym przedmiocie. Wytknięte wyżej uchybienie oraz naruszenie wymienionych przepisów powodują konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ odwoławczy. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z dokonanych wywodów, przy czym uwzględnić należy również zaszłe w międzyczasie zmiany stanu prawnego. Z tych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1270, ze zm.) orzeczono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło