IV SA/Gl 55/04
WyrokWSA w Gliwicach2005-08-23
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Szczepan Prax, Beata Kalaga-Gajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu pomocy społecznej o przyznaniu zasiłku celowego na zakup opału, ograniczona możliwościami finansowymi gminy, narusza prawo, jeśli nie pokrywa pełnych kosztów zakupu opału wskazanych przez wnioskodawcę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja organu pomocy społecznej o przyznaniu zasiłku celowego na zakup opału, ograniczona możliwościami finansowymi gminy, nie narusza prawa, nawet jeśli nie pokrywa pełnych kosztów wskazanych przez wnioskodawcę. Pomoc społeczna ma charakter tymczasowego wsparcia, a jej wysokość musi uwzględniać zarówno potrzeby wnioskodawcy, jak i możliwości finansowe organu.Stan faktyczny
M. F. złożył wniosek o zasiłek celowy na zakup opału. Organ I instancji przyznał ograniczoną kwotę, tłumacząc to możliwościami finansowymi ośrodka. M. F. odwołał się, uznając przyznaną kwotę za niesprawiedliwą i niewystarczającą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. M. F. złożył skargę do sądu administracyjnego, kwestionując stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.) Sędzia NSA Szczepan Prax Asesor WSA Beata Kalaga - Gajewska Protokolant referent Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2005 r. sprawy ze skargi M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. – B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego o d d a l a s k a r g ę
Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. wydaną z upoważnienia Rady Miejskiej przez Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w C. D., na podstawie art. 3, art. 4, art. 32 ust. 1 i 2, art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej ( Dz. U. Nr 64, poz. 414 z 1998 r.) przyznano M. F. zasiłek celowy na częściowe pokrycie kosztów zakupu opału w wysokości [...] zł. Jak wynikało z uzasadnienia wskazanej decyzji, organ ustalił, iż strona spełnia ustawowo wymagane kryteria do przyznania świadczeń z ustawy o pomocy społecznej. Jednakże żądanie M. F. przyznania mu pomocy finansowej na dokonanie zakupu [...] węgla i [...] drewna opałowego nie mogło zostać zrealizowane, mimo uwzględnionych szczególnych warunków zamieszkania strony, [...]. Organ zauważył bowiem, iż wysokość przyznanej pomocy odpowiadać musi możliwościom finansowym Ośrodka Pomocy Społecznej, a zgodnie z przyjętymi zasadami pomocy Ośrodek przyznaje zasiłek na zakup opału do wysokości ceny [...] opału na sezon grzewczy tj. kwotę [...] zł.
M. F. wniósł od powyżej opisanej decyzji odwołanie, stwierdzając, iż przyznanie mu tylko kwoty [...] zł tytułem pomocy udzielonej na zakup opału traktuje jako niezgodne z zasadami współżycia w społeczeństwie i niesprawiedliwość społeczną. W odwołaniu tym zostały nadto wymienione przedmioty niezbędne do codziennego użytku, jakie odwołujący musiał zakupić, a nadto odwołujący podniósł, iż kończą się prace dorywcze, które pozwalały mu na egzystencję.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.– B. decyzją Nr [...] z dnia [...] r. w oparciu o art. 2a ust. 1 pkt 1, art. 3, art. 4, art. 32 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej ( Dz. U. z 1998 r. Nr 64 poz. 414 ), obwieszczenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 16 kwietnia 2003 r. w sprawie wskaźnika waloryzacji i wysokości świadczeń pomocy społecznej oraz kwoty stanowiącej podstawę ustalenia wysokości niektórych świadczeń pomocy społecznej od dnia 1 czerwca 2003r. ( M.P. Nr 21 poz. 326 ), po rozpatrzeniu odwołania M. F. utrzymało w mocy zaskarżoną przez niego decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazane zostało, iż trudna sytuacja życiowa M. F. powoduje iż otrzymuje on zasiłki z pomocy społecznej o różnym charakterze.
Wcześniejszymi decyzjami organ przyznał stronie zasiłek na opał w kwocie [...] zł w miesiącu [...], koszty zużycia gazu, centralne ogrzewanie, na leczenie. Otrzymuje on zatem w miarę możliwości Ośrodka Pomocy Społecznej szeroki zakres pomocy, a nie jest możliwe sprostać wszystkim jego oczekiwaniom. Organ wskazał, iż wypłacanie zasiłków jest determinowane posiadanymi przez gminę środkami pieniężnymi i Ośrodek nie może dawać więcej niż ma, a pomoc społeczna nie może być traktowana jako źródło dochodu.
Kwestionując stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego M. F. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której oświadczył, iż zamieszkuje obecnie w [...], które z własnych środków wyposażył. Zaprzeczył, by otrzymać miał w miesiącu [...] r. kwotę [...] zł na opał oraz wskazał, iż nie posiada centralnego ogrzewania.
W odpowiedzi na skargę organ wnosząc o jej oddalenie podtrzymał swoje dotychczasowo prezentowane stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
W świetle brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ) zwanej dalej p.p.s.a., sądy te badają czy kwestionowana decyzja nie uchybia przepisom prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy albo dającym podstawę do wznowienia postępowania. Nadto badają czy organ administracyjny nie dopuścił się uchybień skutkujących nieważnością decyzji. Przy czym, jak głosi art. 134 § 1 tej ustawy rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanymi zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a zatem oceniają legalność decyzji również z urzędu. Dokonując zatem oceny zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi normami prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do wniosku, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej ( Dz. U. z 1998 r. Nr 68 poz. 414 ) w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może zostać przyznany zasiłek celowy z pomocy społecznej. Może to być również, jak w przypadku skarżącego zasiłek na pokrycie kosztów zakupu opału.
Jednocześnie art. 4 ust. 1 pkt 2 i 3 cytowanej ustawy wskazuje, iż prawo do świadczeń z pomocy społecznej przysługuje osobom i rodzinom, których dochód na osobę nie przekracza wskazanej w obwieszczeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej wysokości.
Jak wynika z ustaleń dokonanych w postępowaniu przed organem I instancji, skarżący spełnia kryteria dochodowe do przyznania mu pomocy społecznej i otrzymuje taką pomoc w postaci zasiłków celowych z przeznaczeniem na pokrycie kosztów związanych z różnymi potrzebami. Ustawa o pomocy społecznej w jej art. 2 ust. 4 uzależnia możliwość świadczeń nie tylko od potrzeb wnioskodawcy, lecz także od możliwości finansowych posiadanych przez ośrodki pomocy społecznej. Zauważyć należy, że organy pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona. Wymaga to umiejętnego gospodarowania w zakresie ilości i wysokości przyznawanej stronom pomocy finansowej.
W tej sytuacji nie jest możliwe, by wszystkie, nawet niezbędne potrzeby osób spełniających kryteria opisane w art. 4 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej zostały w pełni zaspokojone.
W sprawach świadczeń pomocy społecznej decyzje wydawane przez organy mają charakter uznaniowy, nie mniej muszą uwzględniać zarówno potrzeby i możliwości osób zwracających się o pomoc, jak i cele i możliwości pomocy społecznej, a wskazane okoliczności muszą zostać logicznie i przekonywująco uzasadnione.
Zdaniem Sądu w sposób nie uchybiający obowiązkom organu administracji wynikającym z treści art. 107 § 3 k.p.a. uzasadniono zarówno w decyzji I instancji, jak i w zaskarżonej decyzji, z jakich przyczyn nie przyznano skarżącemu całości żądanej przez niego pomocy finansowej.
Wbrew zarzutom skargi w okresie od [...] roku istotnie otrzymywał on wsparcie finansowe w postaci zasiłków z przeznaczeniem na różne cele o czym świadczy karta świadczeń załączona do akt sprawy. Okoliczności te wskazują, iż nie jest on dyskryminowany i traktowany niesprawiedliwie, a wręcz przeciwnie organ pomocy społecznej w ramach posiadanych możliwości finansowych udzielał i udziela skarżącemu pomocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela pogląd przedstawiony w zaskarżonej decyzji, iż pomoc społeczna nie może stanowić źródła dochodu, a jest to wyłącznie chwilowe wsparcie osób najbardziej potrzebujących. Racjonalne gospodarowanie posiadanymi środkami finansowymi wymaga określenia, które z tych potrzeb muszą być zaspokajane niezbędnie i w jaki sposób ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2002 r. sygn. akt II SA/Gd 4332/01 publ. LEX 77665.
Z przytoczonych względów, stwierdzając, iż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
su.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło