IV SA/Gl 555/08
WyrokWSA w Gliwicach2009-03-16
Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Adam Mikusiński, Stanisław Nitecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji ma obowiązek przyznać dodatek mieszkaniowy, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego przekracza normatywną powierzchnię o więcej niż 30% i jednocześnie przekracza 60%-owy udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej lokalu, mimo trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej wnioskodawcy?Ratio decidendi
Dodatek mieszkaniowy jest świadczeniem związanym, a jego przyznanie zależy od spełnienia ściśle określonych kryteriów ustawowych, w tym normatywnej powierzchni lokalu. Przekroczenie tych norm, nawet w przypadku trudnej sytuacji materialnej lub zdrowotnej wnioskodawcy, skutkuje odmową przyznania dodatku. Organ administracji nie ma swobody uznania w takich przypadkach, a sytuacja zdrowotna nie wpływa na prawo do dodatku, chyba że dotyczy specyficznych przesłanek związanych z niepełnosprawnością.Stan faktyczny
Prezydent Miasta odmówił J.B. przyznania dodatku mieszkaniowego, wskazując na przekroczenie normatywnej powierzchni zajmowanego lokalu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, podkreślając związany charakter decyzji i brak możliwości uznaniowego rozstrzygnięcia. J.B. zaskarżył decyzję do WSA, argumentując trudną sytuacją materialną i zdrowotną oraz groźbą eksmisji. Sąd oddalił skargę, uznając decyzje organów za prawidłowe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia NSA Adam Mikusiński Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2009 r. sprawy ze skargi J.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę
Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 5 ust. 1 i 5, art. 7 ust. 1 i 1a ustawy z 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił J.B. przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu decyzji organ ten wskazał, że z przedłożonych w sprawie dokumentów wynika, iż wnioskodawca nie spełnia jednego z warunków wymaganych do przyznania dodatku mieszkaniowego, gdyż powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego przez niego zajmowanego przekracza normatywną powierzchnię o więcej niż 30 % i jednocześnie przekracza 60 %-owy udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej lokalu.
Odwołanie od tej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wniósł J.B. W motywach odwołania wystąpił o przyznanie mu dodatku mieszkalnego a podjęte rozstrzygnięcie uznał za niesprawiedliwe i naruszające przepisy prawa. Podkreślił, że jego sytuacja materialna i zdrowotna jest dramatyczna i z tego powodu winien otrzymać wnioskowany dodatek. Wskazał, że nie jest w stanie pokrywać 100 % wysokości czynszu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji wpierw przedstawiło dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przywołało treść przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych wyznaczających warunki przyznania tej formy wsparcia społecznego. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji i uznał decyzję tego organu za prawidłową. Zdaniem organu odwoławczego kryteria ustawowe, określające warunki przyznania dodatku mieszkaniowego są bezwzględnie obowiązujące i nie pozwalają na uznaniowe rozstrzygnięcie sprawy. Decyzja w sprawie dodatku mieszkaniowego nie jest przyznawana w ramach uznania administracyjnego, pozwalającego uwzględniać sytuację wnioskodawcy i stosownie do okoliczności uwzględniać zgłaszane żądanie. Nadto ustawodawca w przyjętych unormowaniach nie przewidział żadnych odstępstw umożliwiających organowi indywidualne rozpatrzenie zgłoszonego żądania, a występujące przekroczenie normatywnej powierzchni zajmowanie lokalu musi skutkować wydaniem negatywnego rozstrzygnięcia. Jednocześnie zaznaczono, że sytuacja zdrowotna i majątkowa nie ma wpływu na prawo do dodatku mieszkaniowego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję wniósł J.B. W skardze tej zarzucił decyzji organu odwoławczego naruszenie prawa poprzez przyjęcie niewłaściwego sposobu interpretacji obowiązujących norm prawnych. Skarżący podniósł, że w karcie przydziału zajmowanego lokalu powierzchnia mieszkalna wynosi [...] m2. W mieszkaniu tym zamieszkuje sam i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i nie posiada środków na jego utrzymanie, ponieważ utrzymuje się jedynie ze środków uzyskanych z pomocy społecznej. Brak przyznania dodatku spowoduje narastanie wysokości zadłużenia, a w konsekwencji doprowadzi do eksmisji z zajmowanego lokalu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak również nie podzieliło argumentację zaprezentowaną przez skarżącego w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) nie wykazała, aby zaskarżona decyzja naruszała wymogi prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W pierwszej kolejności przyjdzie przywołać przepisy prawa mające zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. Stosownie do postanowień art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1 tej ustawy, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175 % kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym. Z kolei po myśli art. 5 ust. 1 powyższej ustawy normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny), zwana dalej "normatywną powierzchnią", w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 35 m2 w przypadku gospodarstwa jednoosobowego, przy czym zgodnie z ust. 5 tego przepisu dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż: 30 % albo 50 % pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60 %.
Nadto należy zauważyć, że decyzja o przyznaniu bądź odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego jest decyzją związaną, a zatem organ nie ma możliwości swobodnego wyboru następstwa prawnego. Jedynie w przypadku wystąpienia rażącej dysproporcji między deklarowaną wysokością dochodów a rzeczywistym stanem materialnym wnioskodawcy organ administracji podejmował będzie rozstrzygnięcie w warunkach uznania administracyjnego.
W rozpatrywanej sprawie organ administracji podejmował rozstrzygnięcie na podstawie dokumentów przedłożonych przez skarżącego. Z dokumentów tych wynika, że prowadzi on jednoosobowe gospodarstwo domowe i zajmowany przez niego lokal mieszkalny posiada [...] m2 powierzchni użytkowej. zatem powierzchnia użytkowa zajmowanego przez skarżącego lokalu mieszkalnego nie daje mu uprawnień do otrzymania dodatku mieszkalnego. W tej sytuacji faktycznej organy administracji obu instancji podjęły prawidłowe rozstrzygnięcia, tym bardziej, jak było to podkreślone zapadły one w sytuacji, kiedy norma prawna nie daje organowi administracji swobody w podejmowaniu rozstrzygnięcia.
W świetle przedstawionej analizy argumenty podnoszone przez skarżącego w odwołaniu jak również w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach nie mogły zostać uwzględnione. Przy podejmowaniu decyzji o przyznaniu bądź odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego organ administracji bierze pod uwagę sytuację materialną osoby jedynie wówczas, gdy stwierdzi występowanie rażącej dysproporcji między deklarowaną wysokością dochodu a rzeczywistą sytuacją majątkową. W rozpatrywanej sprawie z tego typu sytuacją organy administracji nie zetknęły się, a tym samym okoliczność ta nie była przedmiotem rozstrzygania i nie ona stanowiła podstawę wydania negatywnej dla strony decyzji. Akcentowana przez skarżącego zła sytuacja zdrowotna, także nie może być brana pod uwagę przy podejmowaniu rozstrzygnięcia dotyczącego dodatku mieszkaniowego, albowiem ustawodawca nie uzależnia prawa do wskazanej formy wsparcia od stanu zdrowia. Jedyna okoliczność z tego zakresu, a związana z podwyższeniem powierzchni normatywnej regulowana treścią art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie ma zastosowania, albowiem skarżący nie jest osobą niepełnosprawną poruszającą się na wózku albo wymagającą zamieszkiwania w odrębnym pokoju.
Argumenty podnoszone przez skarżącego, a związane ze złym stanem zdrowia oraz tragiczną sytuacją materialną mogą być brane pod uwagę przy podejmowaniu rozstrzygnięć w ramach ubiegania się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej.
Zarzuty skarżącego odnośnie powstania zaległości w opłatach czynszowych i wystąpienie groźby eksmisji z zajmowanego lokalu nie mogą być kierowane pod adresem organu administracji, ponieważ jak zostało to już zaakcentowane rozstrzygnięcia w sprawach dodatków mieszkaniowych posiadają charakter związany i zadaniem organu jest jedynie zweryfikowanie, czy stan rzeczywisty odpowiada unormowaniem zamieszczonym w normie prawnej.
Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.
SW
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło