IV SA/Gl 56/16
WyrokWSA w Gliwicach2016-04-07
Skład orzekający: Małgorzata Walentek, Beata Kalaga - Gajewska, Edyta Żarkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odmawiając udostępnienia informacji publicznej przetworzonej, ma obowiązek wezwać wnioskodawcę do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, zanim wyda decyzję odmowną?Ratio decidendi
Organ odmawiając udostępnienia informacji przetworzonej, ma obowiązek wezwać wnioskodawcę do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. Wydanie decyzji odmownej bez takiego wezwania stanowi naruszenie przepisów postępowania, w tym zasady dwuinstancyjności, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do Rektora Uniwersytetu Medycznego o udostępnienie list rankingowych z postępowań rekrutacyjnych w latach 2012-2015. Rektor odmówił, uznając żądane dane za informację przetworzoną i stwierdzając brak wykazania przez skarżącego szczególnie istotnego interesu publicznego. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Rektor utrzymał decyzję odmowną w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając m.in. błędne uznanie informacji za przetworzoną i brak wezwania do uzupełnienia wniosku.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od Rektora na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi P. G. na decyzję Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienie informacji publicznej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. z dnia [...] roku nr [...]; 2) zasądza od Rektora [...] Uniwersytetu Medycznego w K. na rzecz skarżącego kwotę 200 złotych (słownie: dwieście złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W piśmie z dnia 15 października 2015 r. skarżący P. G. wystąpił do [...] Uniwersytetu [...] w K. z wnioskiem o udostępnienie wszystkich list rankingowych w postępowaniach rekrutacyjnych w latach 2012-2015, w zakresie rekrutacji na studia stacjonarne na kierunek [...] w [...] Uniwersytecie [...] w K., zawierających co najmniej następujące informacje: - numer i data listy rankingowej (wystarczy miesiąc publikacji listy), a dla poszczególnych pozycji dla osób zakwalifikowanych; - numer kandydata; - pozycja kandydata na liście rankingowej; - liczba punktów z biologii; - liczba punktów z chemii; - rok urodzenia kandydata (lub dwie pierwsze cyfry numeru PESEL). Alternatywnie wniósł o przekazanie podsumowania zbiorczego, zawierającego szczegółowo określone we wniosku dane dla list rankingowych w postępowaniach rekrutacyjnych w latach 2012-2015 na studiach stacjonarnych na kierunku [...].
Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Rektor [...] Uniwersytetu [...] w K. odmówił udostępnienia informacji publicznej podnosząc, że żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej. Ponadto podniósł, że skarżący nie wykazał, aby udostępnienie informacji przetworzonej było szczególnie istotne dla interesu publicznego, jak również nie wykazał, że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji i lepszej ochrony interesu publicznego.
Od powyższej decyzji skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu wskazał, że w jego ocenie, wnioskowane informacje nie stanowią informacji przetworzonej. Podkreślił, że krótka wzmianka na temat szczególnej istotności dla interesu publicznego została w jego poprzednim piśmie dołączona na wypadek, gdyby organ miał co do tego wątpliwości. Podniósł, że nie wykazał pełnej argumentacji w tym zakresie, gdyż sądził, że w razie gdyby organ uznał wnioskowaną informację publiczną za przetworzoną, a jego wyjaśnienia za niewystarczające, to wystąpi do niego z wezwaniem o wykazanie szczególnej istotności dla interesu publicznego, tymczasem organ ocenił, że skarżący jako wnioskodawca nie ma realnych możliwości wykorzystania uzyskanych informacji dla ochrony interesu lub poprawy funkcjonowania organów administracji publicznej. W związku z tym skarżący podkreślił, że w swoim piśmie jedynie wzmiankował, w jaki sposób zamierza wykorzystać wnioskowane informacje, a organ - wobec swoich wątpliwości - nie wezwał go do złożenia wyjaśnień w tym zakresie. Wskazał, że w chwili składania wniosku, nie miał wiedzy o stanowisku organu w kwestii tego, czy wnioskowana informacja jest informacją przetworzoną, w związku z tym w poprzednim piśmie nie uznał za celowe, udzielanie szczegółowych wyjaśnień co do wykorzystania informacji szczególnie istotnej dla interesu publicznego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Rektor [...] Uniwersytetu [...] w K., w wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] r. W uzasadnieniu wskazał, że w jego ocenie, nie można przyznać słuszności twierdzeniom wnioskodawcy, według których "nie stanowi informacji przetworzonej taka informacja, która może zostać przygotowana przez wykwalifikowanego informatyka za pośrednictwem standardowych technik informatycznych". W tym zakresie organ podniósł, że dane, o które wnosi skarżący, nie są możliwe do pozyskania z systemu, gdyż w standardzie nie ma on takiej możliwości. Podkreślił, że w celu uzyskania wnioskowanych informacji, konieczne byłoby wykonanie następujących czynności: - 1. przywrócenie danych archiwalnych z kopii zapasowych za lata 2012, 2013 i 2014; 2. zmodyfikowanie obecnej wersji systemu do wczytania danych archiwalnych; 3. - opracowanie i dodanie nowej funkcjonalności, nie istniejącej dotychczas w systemie rekrutacji, umożliwiającej wygenerowanie danych zgodnie z wnioskiem w zakresie anonimizacji numeru PESEL; - 4. przygotowanie szablonu prezentacji danych w postaci sformatowanej tabeli; - 5. przygotowanie nowej funkcjonalności umożliwiającej eksport danych do formatu użytecznego dla odbiorcy (plik .csv, .pdf), co potwierdza, że informacja jest informacją przetworzoną. Organ podniósł, że w konsekwencji - jak wskazał w treści decyzji z dnia [...] r. - do uzyskania informacji przetworzonej konieczne jest wykazanie przez wnioskodawcę istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego. Podkreślił, że przedstawiona przez skarżącego w uzasadnieniu wniosku, aktywność społeczna w różnych dziedzinach życia społecznego (np.: korespondencja z Prezesem Urzędu Transportu Kolejowego, działania przygotowawcze zmierzające do ustalenia czy wydawanie patentów żeglarskich przez Polski Związek Żeglarski poza trybem administracyjnym nie narusza ustawy k.p.a.), wykraczająca poza zakres niniejszej sprawy, pozostaje bez wpływu na określenie interesu publicznego w niniejszej sprawie, a tym samym nie może być brana pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy. Dodał, że w pozostałym zakresie, argumentacja przedstawiona we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy jest tożsama z zawartą we wniosku z dnia 15.10.2015 r., a wobec tego organ podtrzymuje swoje twierdzenia zawarte w uzasadnieniu decyzji wydanej w pierwszej instancji.
W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, P.G. wniósł o jej uchylenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że nie zgadza się z twierdzeniem organu, według którego dane, o które wnosił, nie są możliwe do pozyskania z systemu, gdyż w standardzie nie ma on takiej możliwości. Ponadto podniósł, że organ wskazał szereg czynności, których wykonanie jest konieczne w celu uzyskania wnioskowanych informacji, m.in. modyfikację obecnej wersji systemu i przygotowanie nowej funkcjonalności systemu. Wskazał, że z koniecznością przeprowadzenia tak daleko idących działań nie może się zgodzić, gdyż według niego informacja publiczna jest zawarta w bazach danych SQL lub w zarchiwizowanych plikach tzw. "zrzutu danych SQL" (inaczej "dump SQL"), które stanowią zapis kopii danych z bazy SQL i których odczytanie jest możliwe z pominięciem systemu informatycznego, o którym wspomina organ, a zatem również z pominięciem jego modyfikacji i przygotowania nowej funkcjonalności. Podkreślił, że standardy profesjonalnego tworzenia serwisów i systemów internetowych (tzw. systemów "webowych", a takim jest system rekrutacji na [...] Uniwersytecie [...]), obejmują przechowywanie danych w bazach danych SQL, które z kolei umożliwiają wykonywanie kopii danych (w tym kopii zapasowych i archiwizacyjnych) w postaci tzw. "zrzutu danych SQL" i ponowne ich wczytanie do bazy danych w razie potrzeby. Ponadto skarżący podniósł, że w kwestii istnienia szczególnego interesu publicznego, organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał, iż przedstawiona przez stronę argumentacja nie zawiera nowych okoliczności, które przemawiałyby za zmianą stanowiska organu. W tym zakresie zarzucił, że organ pominął znaczą część przedstawionej przez niego argumentacji, wybierając jedynie podane przykłady prowadzonej przez niego korespondencji ze wskazaniem, że nie mają one wpływu na określenie interesu publicznego w niniejszej sprawie. Organ wśród tych przykładów pominął te, które dla sprawy są istotne (pisma do Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, Ministerstwa Zdrowia, Kancelarii Prezydenta RP, Biura Rzecznika Praw Obywatelskich).
Organ administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Dodał, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący powinien był wykazać, że uzyskanie informacji publicznej we wnioskowanym zakresie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, a tego – zdaniem organu - nie wykazał.
Na rozprawie skarżący podtrzymał skargę i zawartą w niej argumentację.
Pełnomocnik organu wnosił i wywodził jak w odpowiedzi na skargę. Podkreślił, że dane wymienione we wniosku o udostępnienie informacji publicznej, nie są zawarte w listach rankingowych, a zatem organ musiałby w celu realizacji wniosku, dane takie wygenerować. Po przytoczeniu fragmentów pism skarżącego kierowanych do organu, pełnomocnik dodał, że główny cel pozyskania wnioskowanych informacji ma charakter osobisty.
W odpowiedzi na powyższe skarżący podniósł, że wskazał w swoich pismach cele osobiste związane z pozyskaniem tych informacji, jednak szeroko argumentował, że informacje te są niezbędne w celach publicznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa.
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie stwierdzić należało, że Rektor [...] Uniwersytetu [...] w K.dopuścił się naruszenia przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 2058), a wobec tego skarga zasługiwała na uwzględnienie.
W przedmiotowej sprawie niewątpliwe było, że treść wymienionych we wniosku skarżącego informacji, stanowi informację publiczną oraz, że Rektor [...] Uniwersytetu [...] w K. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Powodem odmowy udostępnienia informacji publicznej, określonej we wniosku skarżącego z dnia 15 października 2015 r., było stwierdzenie przez organ administracji, że wnioskowana informacja jest informacją przetworzoną, a skarżący nie wykazał, iż jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Podkreślenia zatem wymagało, że według art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.
W związku z tym – jak wielokrotnie podkreślono w orzecznictwie sądowym – w razie stwierdzenia, że wnioskowana informacja jest informacją przetworzoną, organ jest zobowiązany do poinformowania wnioskodawcy, iż wniosek o udostępnienie informacji przetworzonej powinien zostać uzupełniony poprzez wskazanie okoliczności uzasadniających, że uzyskanie wnioskowanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Odmowa udostępnienia informacji przetworzonej – w drodze decyzji wydanej na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej – może bowiem nastąpić jedynie w przypadku, gdy wnioskodawca nie spełni warunku określonego w art. 3 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, którym jest konieczność wykazania, że udostępnienie żądanej informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2012 r. sygn. akt I OSK 1737/12, publ. w internetowej bazie orzeczeń).
Natomiast z analizy akt administracyjnych wynika, że w przedmiotowej sprawie organ administracji nie dokonał powyższej czynności. Wydał decyzję z dnia [...] r. o odmowie udostępnienia informacji publicznej, uznanej za informację przetworzoną, bez uprzedniego wezwania skarżącego o wykazanie interesu publicznego, dla którego szczególnie istotne jest uzyskanie wnioskowanej informacji.
Podkreślenia przy tym wymaga, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podniósł, że wnosząc o udostępnienie informacji publicznej nie wykazał pełnej argumentacji dotyczącej szczególnej istotności informacji dla interesu publicznego, gdyż "sądził, że w razie gdyby organ uznał wnioskowaną informację publiczną za przetworzoną, a jego wyjaśnienia za niewystarczające, to wystąpi do niego z wezwaniem o wykazanie szczególnej istotności dla interesu publicznego".
Stwierdzić zatem należało, że wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, bez uprzedniego wezwania skarżącego o wykazanie interesu publicznego, dla którego szczególnie istotne jest uzyskanie wnioskowanej informacji, doprowadziło do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania, zawartej w art. 15 K.p.a. Dopiero bowiem na etapie wnoszenia środka zaskarżenia, skarżący mógł podnieść okoliczności, należące do podstaw rozstrzygnięcia sprawy, czyli te okoliczności, które powinny być poddane analizie już w ramach rozpoznania sprawy w pierwszej instancji.
W konsekwencji powyższego zaniechania, doszło również do naruszenia przez organ, innych podstawowych zasad postępowania, tj. zasad zawartych w art. 8 i art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego, według których, organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego.
Nie ulega wątpliwości, że naruszenie w powyższy sposób przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. - Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zatem zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...]r.
Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań.
Przepis art. 200 P.p.s.a. stanowił podstawę rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu skarżącemu kosztów postępowania, na które składał się wpis od skargi w kwocie 200 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło