IV SA/Gl 562/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L.G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: 1. ustanowić adwokata dla skarżącego; W dniu 27 listopada 2013 r. L.G. nadał do tutejszego Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym określił, iż domaga się ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata a także zwolnienia od kosztów sądowych. Równocześnie zadeklarował, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką i pełnoletnim synem oraz posiada mieszkanie o powierzchni 74 m2. Nie posiada natomiast żadnych zasobów pieniężnych ani innego majątku. Miesięczny dochód rodziny skarżącego zadeklarowany został w kwocie 2.361,68 zł, uzyskiwanej przezeń z tytułu emerytury. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku (zarządzenie z dnia 6 grudnia 2013 r.) skarżący nadesłał zaświadczenie ZUS potwierdzające wysokość jego emerytury (kwota netto - do wypłaty 1.953,13 zł), zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w Z. potwierdzające, że jego małżonka jest osobą bezrobotną, bez prawa do pobierania zasiłku, kserokopię legitymacji szkolnej swojego syna (uczeń liceum ogólnokształcącego) oraz dokumenty obrazujące rozmiar kosztów ponoszonych z tytułu czynszu, opłat za wodę, energię elektryczną i usługi telekomunikacyjne, a także paragony potwierdzające zakup leków za kwotę ogółem 164,84 zł. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. W tym miejscu należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została złożona na postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji wydanej w sprawie świadczeń rodzinnych, których charakter nie budzi wątpliwości co do tego, że stanowią one formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Tym samym skarżący jest w tej sprawie zwolniony od kosztów sądowych z mocy samego prawa, co wynika z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. W konsekwencji, jego wniosek o zwolnienie z obowiązku ich uiszczenia jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (L.G. został już o tym poinformowany przez Sąd wcześniejszym pismem z dnia 5 grudnia 2013 r.). Odnosząc się natomiast do wniosku strony o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika godzi się podkreślić, iż w myśl zasady sformułowanej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej skarżącego doprowadziła do konkluzji, że spełnił on przesłankę warunkującą uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionego wynika bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Dokumenty nadesłane do akt niniejszej sprawy potwierdzają przy tym, że jedynym źródłem dochodu jego trójosobowego gospodarstwa domowego jest pobierana przezeń emerytura, w kwocie netto 1.953,13 zł, która - zważywszy wysokość ponoszonych kosztów utrzymania (sam czynsz to aż 760 zł) - nie umożliwia dokonania oszczędności wystarczających na opłacenie adwokata z wyboru, bez uszczerbku w koniecznych potrzebach bytowych tej rodziny. Nie sposób przy tym tracić z pola widzenia, że syn wnioskodawcy ma orzeczoną niepełnosprawność ze wskazaniem o konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (patrz: orzeczenie stanowiące kartę nr 4 akt administracyjnych), co wiąże się zazwyczaj z koniecznością ponoszenia dodatkowych wydatków związanych z leczeniem i pielęgnacją. W tym stanie rzeczy uznano, iż skarżący wykazał w sposób dostatecznie przekonujący, że uiszczenie kosztów związanych z reprezentowaniem w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika przekracza jego możliwości płatnicze i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. oraz w oparciu o art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.