IV SA/Gl 568/05
WyrokWSA w Gliwicach2005-10-10
Skład orzekający: sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania w sprawie przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej, a jeśli nie, czy zaskarżona decyzja utrzymująca w mocy decyzję odmowną narusza prawo?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. przez organ jest chybiony. Przepis ten dotyczy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną, a w niniejszej sprawie ostateczną decyzją była dopiero zaskarżona decyzja, a nie decyzja organu pierwszej instancji. Mylne oznaczenie decyzji pierwszej instancji jako ostatecznej przez organ nie miało wpływu na wynik sprawy, gdyż organ prawidłowo przyznał świadczenie w maksymalnym wymiarze.Stan faktyczny
Skarżąca S. K. złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej. Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych przyznał jej świadczenie w maksymalnym wymiarze. Po złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. przez przyjęcie braku przyczyn uzasadniających wznowienie postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 października 2005 r. , na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. K. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej oddala skargę
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych działając na podstawie art. 1 ust. 1 i art.4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 z późno zm.) po rozpatrzeniu wniosku S. K. 'przyznał jej uprawnienie do świadczenia pieniężnego w maksymalnym wymiarze określonym w art.3 ust. 1 ustawy z tytułu deportacji do pracy przymusowej w III Rzeszy (podstawa prawna art.2 pkt.2 lit.a cyt. ustawy).
Wskazał, że wysokość świadczenia ustala organ emerytalno-rentowy, a to zgodnie z art.3 powołanej ustawy.
W odwołaniu od tej decyzji S. K. wnosiła o ponowne rozpatrzenie sprawy ponieważ " nie może zgodzić się na papiery, które Huta A w G. odesłała do ZUS-u". Opisała nadto uciążliwości doznane w związku z deportacją do pracy przymusowej na terenie III Rzeszy.
Decyzją z dnia [...] r. Nr Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych działając na podstawie art. 127 § 3 i art.. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art.2 pkt.2 lit a, art.3 ust 1 i art.4 ust.4 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR (Dz.U. Nr 87, poz.395 z późn.zm.) utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r. , Nr [...] o przyznaniu uprawnienia do świadczenia pieniężnego z wnioskowanego tytułu.
W uzasadnieniu wskazał, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona nie wskazała, aby w przedmiotowej sprawie zaistniały jakiekolwiek nowe okoliczności faktyczne i prawne uzasadniające uchylenie zaskarżonej decyzji i po ponownym rozpoznaniu sprawy, biorąc pod uwagę całokształt zebranego materiału dowodowego organ uznał, że brak jest podstaw do zmiany wcześniej zaprezentowanego stanowiska o przyznaniu stronie uprawnienia do świadczenia pieniężnego.
pieniężnego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. K. domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a., przez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie brak jest przyczyn uzasadniających wznowienie postępowania. Podnosiła, iż jej zdaniem zaskarżona decyzja utrzymuje w mocy decyzję odmawiającą wznowienia postępowania w przedmiocie przyznania skarżącej świadczenia pieniężnego.
W odpowiedzi na skargę organ orzekający wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że zgodnie z wnioskiem strony przyznał jej świadczenie z tytułu pracy przymusowej w maksymalnym wymiarze za udokumentowany okres pracy przymusowej od [...] r. do [...] r.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje.
W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sprawa niniejsza została rozpoznana w trybie postępowania uproszczonego, albowiem spełnione zostały przesłanki z art.119 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przeprowadzając zatem ocenę zaskarżonej decyzji co do jej zgodności z prawem, Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do postanowień art. 2 pkt 2 ustawy z 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich /Dz.U. Nr 87, poz. 395 z późn. zm./ represją w rozumieniu tej ustawy jest deportacja /wywiezienie/ do pracy przymusowej na okres co najmniej 6 miesięcy z terytorium państwa polskiego, w jego granicach sprzed dnia 1 września 1939 r. na terytorium:
a) III Rzeszy i terenów przez nią okupowanych w okresie wojny w latach 1939 – 1945,
b) Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich i terenów przez niego okupowanych w okresie od dnia 17 września 1939 r. do dnia 5 lutego 1946 r. oraz po tym okresie do końca 1948 r. z terytorium państwa polskiego w jego obecnych granicach.
W myśl art. 3 ust. 1 cyt. ustawy świadczenie przysługuje (...) za każdy pełny miesiąc trwania pracy, o której mowa w art. 2, nie więcej jednak łącznie niż za 20 miesięcy.
Jak wynika z akt sprawy, skarżąca [...] r. była wywieziona z miejscowości zamieszkania do obozu R., następnie do obozu L. , M., skąd została wywieziona do III Rzeszy , gdzie wykonywała prace przymusowe w okresie do [...] r. Z akt sprawy wynika nadto to, że zaskarżoną decyzją organu utrzymującą w mocy decyzję organu z dnia [...] r. przyznano skarżącej przedmiotowe świadczenie w maksymalnym (najwyższym) wymiarze przewidzianym po myśli wyżej naprowadzonego przepisu art. 3 ust. 1 omawianej ustawy, albowiem organ orzekający przyjął, iż udowodniony został maksymalny okres pracy przymusowej za wykonywanie której przysługuje przedmiotowe świadczenie, a więc okres 20 miesięcy pracy.
Bezspornym zatem jest, że skarżąca spełniała wszystkie przesłanki do otrzymania przedmiotowego świadczenia w maksymalnej wysokości, co też orzeczono decyzją organu.
Co do zarzutu naruszenia przez organ art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. wskazać trzeba, że zarzut ten jest całkowicie chybiony. Przepis ten stanowi, że sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Przepis ten nie mógł w ogóle znaleźć zastosowania w przedmiotowej sprawie, albowiem ostateczną decyzją w przedmiotowej sprawie jest dopiero zaskarżona decyzja, nie zaś zapadła w dniu [...] r. decyzja organu, która była decyzją wydana w I instancji. Wprawdzie w zaskarżonej decyzji organ orzekający mylnie nazwał swoją decyzją wydana w I instancji z dnia [...] r. decyzją ostateczną, to jednak to uchybienie nie ma wpływu na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy zarzuty skarżącej nie mogły zostać uznane za słuszne, a co za tym idzie , nie mogły mieć wpływu na ostateczne rozstrzygnięcie.
Jak zostało to zaznaczone powyżej sąd administracyjny powołany został do kontroli legalności rozstrzygnięć podejmowanych przez organy administracji publicznej, skoro zaskarżona decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. odpowiada wymogom stawianym przez obowiązujące przepisy prawa i mając na uwadze postanowienia art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę.
Powołane przepisy
art. 1 ust. 1art.4 ust. 1art.3 ust. 1 ustawyart.2art.3art. 127 § 3art.3 ust 1art.4 ust.4 ustawyart. 145 § 1art. 1 § 1 ustawyart. 145 § 1 ustawyart. 134 § 1
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło