IV SA/Gl 58/08

WyrokWSA w Gliwicach2008-03-06

Skład orzekający: Szczepan Prax, Teresa Kurcyusz – Furmanik, Małgorzata Walentek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przyznaniu świadczenia przedemerytalnego, wydana po 1 sierpnia 2004 r. przez organ inny niż Zakład Ubezpieczeń Społecznych, jest dotknięta wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Decyzje dotyczące świadczeń przedemerytalnych, wydane po 1 sierpnia 2004 r. przez organy inne niż Zakład Ubezpieczeń Społecznych, są dotknięte wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa, ponieważ właściwość w tym zakresie przeszła na ZUS. Skutek ten należy rozciągnąć również na decyzję organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania A. M. prawa do świadczenia przedemerytalnego decyzją Starosty C., utrzymaną w mocy decyzją Wojewody Ś. Po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, sprawa wróciła do ponownego rozpoznania. NSA wskazał, że decyzje zostały wydane po dacie, w której właściwość w sprawach świadczeń przedemerytalnych przeszła na ZUS, co stanowi rażące naruszenie prawa.
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody Ś. oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty C.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz – Furmanik Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Janecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2008 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie należności przedemerytalnych stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty C. z dnia [...] r. nr [...] Decyzją z dnia [...] r. Starosta Powiatu C. w oparciu o art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252), art. 6 pkt 15, art. 37k ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (j.t. Dz. U. Nr 58 z 2003 r., poz. 514 ze zm.) odmówił A. M. przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy zaskarżoną decyzją, a skarga A. M. na tą decyzję została oddalona wyrokiem tutejszego Sądu z dnia [...] r. Na skutek skargi kasacyjnej A. M. wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt [...], Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok I instancji i przekazał sprawę tut. Sądowi do ponownego rozpoznania. NSA stwierdził, że zgodnie z art. 23 ust. 3 i art. 29 ust. 2 i 3 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych z dniem 1.VIII.2004 r. przyznawanie i wypłata świadczeń przedemerytalnych przeszło do właściwości Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i odnosi się to do wszelkich spraw, w tym wszczętych i niezakończonych do tego dnia. Tymczasem decyzje I i II instancji zapadły już po tej dacie. W tej sytuacji, mimo że od decyzji ZUS-u przysługuje odwołanie do sądu powszechnego Sąd I instancji winien był stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji, jako wydanej przez organ niewłaściwy w sprawie, a więc z rażącym naruszeniem prawa. Przeprowadzenie przez ten Sąd kontroli zgodności z prawem tej decyzji oznacza wystąpienie przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego wymienionej w art. 183 § 2 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1270 ze zm.), dalej oznaczonego: ppsa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dalszy tryb procedowania wynika wprost z przedstawionego wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, którego wykładnia prawa jest wiążąca stosownie do art. 190 ppsa. Zgodnie z tą wykładnią od dnia 1 sierpnia 2004 r. do rozpatrywania spraw o świadczenie przedemerytalne wyłącznie właściwy jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych i odnosi się to także do spraw wszczętych i niezakończonych do tego dnia. Tym samym organy, które wydały decyzje nie były już do tego właściwe. W stosunku do zaskarżonej decyzji NSA zakwalifikował tą okoliczność jako rażące naruszenie prawa winne skutkować stwierdzeniem jej nieważności. Stosownie do art. 135 ppsa skutek ten należy rozciągnąć na decyzję I instancji, która zapadła [...] r., a więc również po przejściu właściwości na Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Temu Zakładowi Powiatowy Urząd Pracy w C. winien zatem przekazać dokumentację, o której mowa w art. 24 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych. Mając powyższe na uwadze z mocy art. 145 § 1 pkt 2 i art. 135 ppsa orzeczono, jak w sentencji. SJ/

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło