IV SA/Gl 58/08
WyrokWSA w Gliwicach2008-03-06
Skład orzekający: Szczepan Prax, Teresa Kurcyusz – Furmanik, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przyznaniu świadczenia przedemerytalnego, wydana po 1 sierpnia 2004 r. przez organ inny niż Zakład Ubezpieczeń Społecznych, jest dotknięta wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Decyzje dotyczące świadczeń przedemerytalnych, wydane po 1 sierpnia 2004 r. przez organy inne niż Zakład Ubezpieczeń Społecznych, są dotknięte wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa, ponieważ właściwość w tym zakresie przeszła na ZUS. Skutek ten należy rozciągnąć również na decyzję organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania A. M. prawa do świadczenia przedemerytalnego decyzją Starosty C., utrzymaną w mocy decyzją Wojewody Ś. Po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, sprawa wróciła do ponownego rozpoznania. NSA wskazał, że decyzje zostały wydane po dacie, w której właściwość w sprawach świadczeń przedemerytalnych przeszła na ZUS, co stanowi rażące naruszenie prawa.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody Ś. oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty C.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz – Furmanik Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Janecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2008 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie należności przedemerytalnych stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty C. z dnia [...] r. nr [...]
Decyzją z dnia [...] r. Starosta Powiatu C. w oparciu o art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252), art. 6 pkt 15, art. 37k ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (j.t. Dz. U. Nr 58 z 2003 r., poz. 514 ze zm.) odmówił A. M. przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy zaskarżoną decyzją, a skarga A. M. na tą decyzję została oddalona wyrokiem tutejszego Sądu z dnia
[...] r. Na skutek skargi kasacyjnej A. M. wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt [...], Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok I instancji i przekazał sprawę tut. Sądowi do ponownego rozpoznania. NSA stwierdził, że zgodnie z art. 23 ust. 3 i art. 29 ust. 2 i 3 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych z dniem 1.VIII.2004 r. przyznawanie i wypłata świadczeń przedemerytalnych przeszło do właściwości Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i odnosi się to do wszelkich spraw, w tym wszczętych i niezakończonych do tego dnia. Tymczasem decyzje I i II instancji zapadły już po tej dacie. W tej sytuacji, mimo że od decyzji ZUS-u przysługuje odwołanie do sądu powszechnego Sąd I instancji winien był stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji, jako wydanej przez organ niewłaściwy w sprawie, a więc z rażącym naruszeniem prawa. Przeprowadzenie przez ten Sąd kontroli zgodności z prawem tej decyzji oznacza wystąpienie przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego wymienionej w art. 183 § 2 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 z 2002 r., poz. 1270 ze zm.), dalej oznaczonego: ppsa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dalszy tryb procedowania wynika wprost z przedstawionego wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, którego wykładnia prawa jest wiążąca stosownie do art. 190 ppsa. Zgodnie z tą wykładnią od dnia 1 sierpnia 2004 r. do rozpatrywania spraw o świadczenie przedemerytalne wyłącznie właściwy jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych i odnosi się to także do spraw wszczętych i niezakończonych do tego dnia. Tym samym organy, które wydały decyzje nie były już do tego właściwe. W stosunku do zaskarżonej decyzji NSA zakwalifikował tą okoliczność jako rażące naruszenie prawa winne skutkować stwierdzeniem jej nieważności. Stosownie do art. 135 ppsa skutek ten należy rozciągnąć na decyzję I instancji, która zapadła [...] r., a więc również po przejściu właściwości na Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Temu Zakładowi Powiatowy Urząd Pracy w C. winien zatem przekazać dokumentację, o której mowa w art. 24 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych.
Mając powyższe na uwadze z mocy art. 145 § 1 pkt 2 i art. 135 ppsa orzeczono, jak w sentencji.
SJ/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło