IV SA/Gl 585/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 13 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. (D.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego, w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata oraz zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: 1. ustanowić adwokata dla skarżącego, 2. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe; W treści skargi M. D. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z uwagi na fakt, iż powyższe żądanie nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, pismem z dnia 6 sierpnia 2008 r. skarżącego wezwano do nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy sporządzonego na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru. M. D. złożył rzeczony formularz w dniu [...] potwierdzając, iż zakres jego żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych (całkowite bądź częściowe) oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W uzasadnieniu powołał się na zawiłość sprawy i nawiązał do merytorycznych aspektów związanych z zaskarżoną decyzją. Równocześnie oświadczył, iż gospodaruje samotnie oraz, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości (poza mieszkaniem o powierzchni [...]). Miesięczny dochód uzyskiwany przez stronę zadeklarowany został w kwocie [...], na którą składa się [...] w wysokości netto [...] oraz [...] w rozmiarze [...]. Tu skarżący dodał, że [...] otrzymywał tylko do [...] albowiem z tym dniem upłynął okres, na który została wydana decyzja o jego przyznaniu. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. Na wstępie trzeba wskazać, że skarga w niniejszej sprawie wniesiona została na decyzję wydaną w przedmiocie dodatku mieszkaniowego. Cel i charakter tego świadczenia nie pozostawiają przy tym wątpliwości, że stanowi ono formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Zgodnie zaś z art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wnioskujący korzysta tu więc ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie postępowanie w kwestii zwolnienia go od rzeczonych kosztów było bezprzedmiotowe i z tego powodu należało je umorzyć działając na podstawie art. 161 §1 pkt 3 i §2 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §3 tej ustawy. Odnosząc się natomiast do wniosku M. D. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Analiza stanu majątkowego skarżącego doprowadziła do konkluzji, że wymóg ten został w sprawie zachowany. Z oświadczeń wyżej wymienionego i z przedłożonych przezeń dokumentów źródłowych wynika bowiem, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku i osiąga miesięczny dochód netto w kwocie zaledwie [...] (patrz: nadesłana decyzja organu [...] z dnia [...] oraz przedłożona decyzja zmieniająca prawo do [...] wydana przez Prezydenta Miasta B. w dniu [...]), co w zasadzie uniemożliwia poczynienie jakichkolwiek oszczędności. Trzeba tu dodać, iż zgodnie z wywodami strony, jej sytuacja uległa dalszemu pogorszeniu gdyż prawo do pobierania [...] posiadała tylko do dnia [...] (końcowa data okresu, na który świadczenie zostało przyznane). W tym stanie rzeczy uznano, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie wiarygodny, że uiszczenie kosztów związanych z udziałem w sprawie fachowego pełnomocnika znacznie przekracza jego możliwości płatnicze i mogłoby mu uniemożliwić zaspokojenie elementarnych potrzeb bytowych. Dlatego ustanowiono dla niego adwokata działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 258 §3 oraz z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.