IV SA/Gl 591/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-08-10
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać ustanowienie radcy prawnego z urzędu na podstawie przepisów p.p.s.a. w sprawie o zasiłek celowy?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego z urzędu może zostać przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca, będący osobą niepełnosprawną i utrzymującą się z zasiłku stałego, spełnił ten warunek, co uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
M.F. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą zasiłku celowego, wnosząc o ustanowienie radcy prawnego z urzędu z powodu nieznajomości prawa. W odpowiedzi na wezwanie złożył formularz wniosku o prawo pomocy, wskazując na brak środków finansowych, samotne gospodarowanie, niepełnosprawność oraz niskie dochody z zasiłku stałego. Dokumenty potwierdziły jego trudną sytuację zdrowotną i materialną.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono radcę prawnego dla skarżącego M.F. z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego postanawia: 1. ustanowić radcę prawnego dla skarżącego;
W treści skargi datowanej na 6 sierpnia 2012 r. M.F. wniósł o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata z urzędu powołując się na nieznajomość prawa.
Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie z dnia 19 lipca 2012 r., wyżej wymieniony złożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym podał, iż nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani majątku, gospodaruje samotnie, zamieszkuje na podstawie umowy dożywocia w budynku stanowiącym własność swego syna i utrzymuje się z zasiłku stałego otrzymywanego w ramach pomocy społecznej, w kwocie 444 zł miesięcznie. Dodał przy tym, że jest osobą niepełnosprawną i uskarża się na poważne schorzenia, co wiąże się z koniecznością zakupu leków za kwotę 300 zł miesięcznie.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 §1 p.p.s.a., stronie na jej wniosek może zostać przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 tej ustawy, prawo pomocy może być udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że w urzędowym formularzu "PPF" skarżący nie sprecyzował zakresu swojego żądania (nie zawarł stosownych oznaczeń w rubryce nr 4). Treść poprzedzającego ten formularz wniosku wyrażonego w skardze nie budzi jednak wątpliwości, że jego intencją było ubieganie się o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata lub radcy prawnego (warto w tym miejscu odnotować, że z mocy art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - zwanej dalej p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych).
Odnosząc się do niniejszego wniosku należy zatem przywołać zasadę określoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Ocena stanu majątkowego i sytuacji życiowej wnioskodawcy doprowadziła do konkluzji, że zachował on wymóg sformułowany w powyższym unormowaniu. Z jego oświadczeń wynika bowiem, iż nie posiada zasobów pieniężnych ani żadnego majątku. Równocześnie dokumenty dołączone do akt administracyjnych niniejszej sprawy (w szczególności formularz wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu [...]r., a także orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...]r.) potwierdzają, że jest on osobą przewlekle chorą, niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, zamieszkuje na zasadzie dożywocia w budynku należącym do swego syna, jednak nie prowadzi z nim (oraz jego rodziną) wspólnego gospodarstwa domowego, lecz gospodaruje samotnie, samodzielnie ponosząc relatywnie znaczne koszty zakupu leków oraz partycypując w opłatach za zużycie wody i energii elektrycznej. Jedynym źródłem dochodu są przy tym dla niego świadczenia z pomocy społecznej, a mianowicie zasiłek stały, w kwocie 444 zł oraz zasiłki celowe.
Zważywszy zaprezentowane wyżej okoliczności należało przyjąć, iż wnioskujący wykazał w sposób dostatecznie wiarygodny, że uiszczenie należności jakie mogą się wiązać z opłaceniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru znacznie przekracza jego możliwości płatnicze. Dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.
Przyznając prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego wzięto nadto pod uwagę obciążenie poszczególnych korporacji zawodowych, w tym adwokackiej i radcowskiej, sprawami, w których Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach ustanawia profesjonalnych pełnomocników.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło