IV SA/Gl 605/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie: WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik NSA Wiesław Morys Protokolant: st.ref. Agnieszka Janecka po rozpoznaniu w dniu 09 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi P. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie pomocy na kontynuowanie nauki dla wychowanka rodziny zastępczej w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego uchyla zaskarżone postanowienie Decyzją Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. Nr [...], skierowana do P. G., orzeczono zmienić decyzję Nr [...] z dnia [...] r. w sprawie przyznania pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki w ten sposób., że pomoc przysługuje do dnia [...] r. oraz odmówić przyznania pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki od [...] r. Nadto ustalono, że świadczenie wypłacone za okres od [...] do [...] r. w wysokości [...] zł. jest świadczeniem nienależnie pobranym i orzeczono jego zwrot. W dniu [...] r. przebywający ówcześnie w Areszcie Śledczym w B. P. G. złożył odwołanie do tej decyzji. Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. działając m.in. na podstawie art. 134 k.p.a. w związku z art. 129 § 2 k.p.a. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wskazano, że zaskarżona decyzja odebrana została w dniu [...] r. , natomiast odwołanie zostało złożone w dniu [...] r., a więc po upływie 14 dniowego, ustawowego terminu do jego wniesienia. Zdaniem organu odwołujący nie zachował ustawowego 14 dniowego terminu do wniesienia odwołania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. G. domagał się umorzenia nienależnie pobranego świadczenia i przedstawił swoją bardzo trudną sytuację materialną. Wskazał, że odwołanie złożył "nie w terminie", a to dlatego, że decyzję z dnia [...] r. otrzymał od wychowawcy aresztu "też po terminie". W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny zaskarżonego orzeczenia zgodnie ze wskazanymi normami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż skarga musiała odnieść skutek. Przede wszystkim rozstrzygnięcie to wydane zostało z naruszeniem przepisów regulujących tok postępowania administracyjnego. Z akt administracyjnych przedmiotowej sprawy wynika, że strona skarżąca złożyła w dniu [...] r. odwołanie od decyzji organu I instancji – art. 57 § 5 pkt. 6 k.p.a.. W postanowieniu z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 134 k.p.a., organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie strony skarżącej zostało wniesione z uchybieniem terminu, albowiem zaskarżona decyzja "została odebrana [...] r.", a odwołujący nie zachował 14 dniowego do wniesienia odwołania. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a., odwołanie od decyzji administracyjnej organu I instancji wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia stronie. Odwołanie wniesione przez stronę z uchybieniem powyższego terminu oznacza, że czynność jego wniesienia jest bezskuteczna, zaś organ odwoławczy obowiązany jest - po myśli art. 134 kpa - stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Analizując akta administracyjne sprawy nie sposób przyjąć, iż faktycznie zaskarżona decyzja została doręczona stronie skarżącej w dniu [...] r.. Brak jest bowiem w aktach sprawy pocztowego dowodu doręczenia skarżącemu decyzji organu I instancji, zaś na oryginale decyzji organu I instancji z dnia [...] r. znajduje się jedynie odręczny zapis "Dec. Odebr. [...] r.". Z zapisu tego w żadnej mierze jednakże nie wynika, że decyzję tą odebrał skarżący, jak też to , kto odebrał przedmiotową decyzję, Co więcej , zważając na treść skargi do Sądu Administracyjnego, gdzie skarżący podnosi, że decyzję z dnia [...] r. otrzymał z opóźnieniem w Areszcie Śledczym w B. przez ręce wychowawcy, rodzi się pytanie komu i w jaki sposób doręczono przedmiotową decyzję. W myśl przepisu art. 40 k.p.a. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi(§ 1 ), zaś w przypadku jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi (§ 2). Akta przedmiotowej sprawy , bez żadnej ku temu wątpliwości nie zawierają jakiegokolwiek dokumentu z podpisem strony, poświadczającego, że strona odebrała decyzję z dnia [...] r.. Brak jest również w tych aktach dokumentu wskazującego, iż strona ustanowiła pełnomocnika. Przesłankę wydanego w trybie art. 134 k.p.a. postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania stanowi ustalenie faktu złożenia odwołania po upływie okresu 14 dni od daty doręczenia stronie lub jej pełnomocnikowi decyzji administracyjnej. Skoro zaś w przedmiotowej sprawie zostało wydane postanowienie stwierdzające wniesienie odwołania z uchybieniem terminu , bez uprzedniego ustalenia daty w której skarżący faktycznie otrzymał decyzję organu I instancji , to takie orzeczenie narusza przepisy regulujące postępowanie administracyjne w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy (art. 7 , 77 i 80 k.p.a.). Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z wyżej naprowadzonych uwag Sądu Administracyjnego.