IV SA/Gl 608/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2018-04-12
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej świadczenia wychowawczego, które stanowi formę pomocy społecznej, strona jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy prawa, a jeśli tak, czy wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu powinien zostać uwzględniony?Ratio decidendi
Strona w sprawie dotyczącej świadczenia wychowawczego, jako formy pomocy społecznej, jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy prawa na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) PPSA. W związku z tym, wniosek o zwolnienie z kosztów jest bezprzedmiotowy. Jednocześnie, uwzględniono wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu, ponieważ strona wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, biorąc pod uwagę jej niskie dochody, brak majątku oraz znaczne wydatki związane z leczeniem i edukacją syna.Stan faktyczny
Skarżąca A. W. wniosła o ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej świadczenia wychowawczego, po tym jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżąca podała, że jest bezrobotna, samotnie wychowuje małoletniego syna, nie posiada zasobów pieniężnych ani majątku, a jej dochody z alimentów i świadczeń wychowawczych są niewystarczające na pokrycie kosztów utrzymania, rehabilitacji i edukacji syna. Przedstawiła dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową i wydatki.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla wnioskującej adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego postanawia: 1. ustanowić dla wnioskującej adwokata z urzędu;
Wyrokiem z dnia 18 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę w niniejszej sprawie.
Następnie, A. W. złożyła urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdzie oznaczyła, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Skarżąca podniosła, że jest bezrobotną bez prawa do zasiłku, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małoletnim synem, nad którym sprawuje samotnie opiekę, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani majątku i osiąga dochód z tytułu alimentów, w kwocie 1.000 zł oraz świadczenia wychowawczego na dziecko (500 zł) ponosząc koszty w ramach czynszu i opłat za tzw. media (750 zł), a także znaczne wydatki na rehabilitację i edukację syna.
Następnie, odpowiadając na wezwanie do uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku, strona nadesłała pismo procesowe datowane na 30 marca 2018 r., gdzie sprecyzowała, iż na dochód jej rodziny, w kwocie ogółem 1.624 zł składa się - poza wskazanymi wyżej alimentami oraz świadczeniami wychowawczymi - zasiłek rodzinny na dziecko, w kwocie 124 zł. W tym miejscu wnioskodawczyni powołała się na poważne problemy zdrowotne syna (które potwierdziła stosownymi dokumentami) i związane z tym znaczne koszty leczenia oraz niezbędnej rehabilitacji (przedstawiła faktury potwierdzające poniesienie w tym zakresie wydatków w styczniu 2018 r., na kwotę 390 zł i w lutym 2018 r., na kwotę 460 zł). Podkreśliła również, że syn z uwagi na stan zdrowia wymaga edukacji w płatnej szkole, gdzie miesięczna opłata wynosi 590 zł. Wnioskująca dodała, iż w pokrywaniu powyższych kosztów pomagają jej rodzice.
Wraz z przywołanym pismem strona przedstawiła również zaświadczenie potwierdzające, że od ponad roku jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, a także wyciągi bankowe obrazujące otrzymanie alimentów za luty, marzec i kwiecień 2018 r. oraz wysokość poniesionych opłat za szkołę jej syna i za telefon.
Równocześnie skarżąca wyjaśniła, że umowę na dostawę tzw. mediów w zajmowanym przez nią mieszkaniu zawarł jej ojciec i dlatego to on odprowadza należności z tego tytułu, z kolei ona wpłaca kwoty na pokrycie tych opłat na jego rachunek bankowy. Wywiodła bowiem, że zamieszkuje wraz ojcem w tym samym budynku (położonym w K. przy ul [...]) jednak ona z synem zamieszkuje w lokalu nr [...], z kolei jej rodzice w lokalu nr [...]. Wywody te zostały poparte przez wnioskującą stosownymi dokumentami źródłowymi (karty nr 56-62 akt sprawy).
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje.
W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem zaskarżenia jest w niniejszej sprawie decyzja administracyjna wydana w przedmiocie świadczenia wychowawczego, które stanowi formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Skarżąca jest tu więc objęta zwolnieniem od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., a w konsekwencji, jej wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i dlatego nie podlega rozpoznaniu (stanowisko zbieżne z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV z dnia 18 stycznia 2018 r. - karta nr 26 akt sprawy).
Odnosząc się natomiast do wniosku A. W. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika należy wskazać, że po myśli art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie częściowym (zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania.
Z oświadczeń strony wynika, iż nie posiada ona zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Równocześnie, przedstawione przez nią dokumenty źródłowe potwierdzają, że jest osobą długotrwale bezrobotną i utrzymuje się z alimentów oraz ze świadczeń rodzinnych, zaś kwota tego dochodu ogółem wynosi nieco ponad 1.600 zł, co zważywszy relatywnie znaczną wysokość obciążających ją kosztów, w tym wydatków związanych z rehabilitacją i edukacją syna, nie umożliwia dokonania w zasadzie żadnych oszczędności.
Mając na uwadze powyższe uznano, iż wnioskująca wykazała w sposób dostatecznie przekonujący, że nie jest w stanie wygenerować środków wystarczających na opłacenie udziału adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym, bez uszczerbku w niezbędnych potrzebach i dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło