IV SA/Gl 62/08
WyrokWSA w Gliwicach2008-06-04
Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Stanisław Nitecki, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest uprawniony do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sytuacji, gdy organ administracji stwierdził uchybienie tego terminu?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sytuacji, gdy organ administracji stwierdził uchybienie tego terminu. Sąd administracyjny jedynie kontroluje legalność postanowienia organu o stwierdzeniu uchybienia terminu, a nie merytorycznie rozpatruje sprawę ani nie przywraca terminu. Instytucja przywrócenia terminu uregulowana jest w art. 58 k.p.a. i należy ją wnosić do organu administracji.Stan faktyczny
Skarżąca E.G. wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia Powiatowego Zespołu. Organ odwoławczy uznał, że odwołanie zostało złożone po upływie 14-dniowego terminu od doręczenia orzeczenia pierwszoinstancyjnego, które nastąpiło w drodze doręczenia zastępczego. Skarżąca argumentowała, że niedotrzymanie terminu wynikało z jej stanu zdrowia i trudności, jednak nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant Referent Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2008r. sprawy ze skargi E. G. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ś. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie stopnia niepełnosprawności oddala skargę
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ś. działając na podstawie art. 134 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z § 19, ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 roku, w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. Nr 139, poz. 1328) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w T. Nr [...] z dnia [...] o zaliczeniu E.G. do [...], zostało doręczone w dniu [...] (doręczenie zastępcze na podstawie art. 43 k.p.a.), a zatem, zgodnie z powołanym wyżej rozporządzeniem MGPiPS, czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...], w tym też dniu orzeczenie stało się prawomocne. Natomiast strona złożyła odwołanie w dniu [...] bez prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Od powyższego postanowienia E.G. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej podniesiona została okoliczność, potwierdzona pieczęcią i podpisem lekarza rodzinnego, iż skarżący jest osobą w dużym stopniu [...] i ma trudności w [...]. Niedotrzymanie terminu odwołania, jak wywodzono, wynikało zatem z nieświadomości [...]. Na tej podstawie wniesiono o zobowiązanie organu odwoławczego do ponownego rozpatrzenia wniosku i przyznanie skarżącemu stałej zapomogi pieniężnej w odpowiedniej wysokości.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności wniósł o jej odrzucenie, przytaczając argumentację zaprezentowaną w motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia podnosząc, że skarżący nie przedstawił żadnych dowodów które by uprawdopodobniły, iż uchybienie do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.
Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony orzeczeniem, czy też, że rozstrzygnięcie wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych.
Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotowa skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Jest to postanowienie formalne, zamykające drogę do merytorycznego rozpoznania odwołania. Ocena legalności tegoż rozstrzygnięcia ogranicza się więc wyłącznie do badania poprawności zastosowania przepisów postępowania.
Na podstawie § 16 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 roku, w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. Nr 139, poz. 1328), osobie zainteresowanej w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia, przysługuje odwołanie do wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności. Natomiast stosownie do art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego, zwanego dalej k.p.a., organ odwoławczy w drodze postanowienia stwierdza uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Powyższe oznacza, że wniesienie przez stronę odwołania z uchybieniem określonego w przepisach terminu ma ten skutek, że czynność jego wniesienia jest bezskuteczna, zaś organ odwoławczy obowiązany jest, po myśli art. 134 k.p.a., stwierdzić w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Zatem przesłankę wydania w trybie art. 134 k.p.a. postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania stanowi ustalenie faktu złożenia odwołania po upływie okresu 14 dni od daty doręczenia stronie orzeczenia. Przez doręczenie należy rozumieć doręczenie w sposób uregulowany w art. 39 i nast. k.p.a.
W sprawie niniejszej orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w T. zapadło w dniu [...] na wniosek E.G. z dnia [...]. Orzeczenie to, zawierające prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie złożenia odwołania, zostało prawidłowo skierowane na adres wskazany we wniosku z dnia [...] i doręczone stronie w dniu [...] w trybie doręczenia zastępczego, o którym mowa w art. 43 k.p.a, a zatem dorosłemu domownikowi. Przesyłkę odebrał bowiem brat strony K.G., co potwierdza data i podpis uwidocznione na dowodzie doręczenia przesyłki, którego kopia, potwierdzona za zgodność z oryginałem, znajduje się w aktach administracyjnych sprawy.
Zatem zgodnie z przepisem § 16 ust. 1 cyt. wyżej rozporządzenia, czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...], natomiast skarżący złożył odwołanie dopiero w dniu [...]. W tym stanie rzeczy organ prawidłowo przyjął, ze skarżący uchybił terminowi do złożenia odwołania.
Przyjdzie jednocześnie wskazać, że złagodzenie skutków uchybienia terminu do dokonania czynności procesowych przewiduje instytucja przywrócenia terminu, uregulowana w art. 58 k.p.a. Przepis art. 58 § 1 k.p.a. stanowi, że w razie uchybienia terminu należy przywrócić go na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę taką zgodnie z § 2 tego artykułu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, a jednocześnie z nią należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Tymczasem skarżący wraz z odwołaniem nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Również w treści złożonego odwołania nie zawarł takiego wniosku ani nie podniósł jakichkolwiek okoliczności wskazujących na przyczyny, które spowodowały złożenie odwołania po upływie terminu. W tej sytuacji organ był zobligowany do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.
Przyjdzie natomiast stwierdzić, że wskazanie okoliczności mające usprawiedliwić uchybienie terminowi do wniesienia odwołania dopiero na etapie skargi do Sądu jest spóźnione. Sąd administracyjny rozpoznając skargę na postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania nie jest bowiem uprawniony do przywrócenia stronie terminu do jego wniesienia. Na marginesie można tylko zauważyć, że skarżący nie jest osobą ubezwłasnowolnioną, nadto może korzystać z pomocy osób trzecich, w tym z pomocy brata, u którego również zamieszkuje, co wynika z dokumentacji stanowiącej podstawę do wydania orzeczenia przez organ I instancji.
Mając na uwadze wszystkie wyżej naprowadzone powody należało uznać, że Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w Województwie Ś. prawidłowo postanowieniem z dnia [...], opartym o art. 134 k.p.a. stwierdził uchybienie terminu do złożenia odwołania.
W tym stanie rzeczy, zdaniem Sądu Administracyjnego, organ orzekający w sprawie w sposób właściwy zinterpretował i zastosował przepisy obowiązującego prawa.
Z tych przyczyn , skoro zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, brak było podstaw do uwzględnienia skargi, a co za tym idzie podlegała ona oddaleniu, zgodnie z treścią art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło