IV SA/Gl 626/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2009 r. sprawy ze skargi E.H. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. nie stwierdził u E. H. choroby zawodowej w postaci [...] wymienionej w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 65, poz. 294 ze zm.). W uzasadnieniu organ stwierdził, że do rozpoznania klinicznego stanu zdrowia oraz do rozpoczęcia postępowania diagnostyczno orzeczniczego w kierunku rozpoznania u E. H. choroby zawodowej doszło w [...] r.. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. Poradni Chorób Zawodowych w S. w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] r. rozpoznał wówczas u w/wym. stan po operacji [...], [...]. Rodzaj schorzenia i [...] nie upoważniał do rozpoznania choroby zawodowej. Dalej organ wskazał, że orzeczenie lekarskie tej jednostki z dnia [...] r. neguje istnienie choroby zawodowej [...]. W orzeczeniu tym stwierdzono stan po operacji [...] ([...] r.) oraz [...] [...].) oraz po [...]. Stwierdzony w [...] r. i aktualnie stan [...] leczeniu operacyjnym, a także [...], zdaniem lekarzy orzeczników, nie upoważniają do uznania zawodowej [...]. Natomiast z ustaleń organu wynikało, że E. H. w latach [...] pracował w M. Zakładach Urządzeń Elektromechanicznych "[...]" w M. na stanowisku [...], będąc narażonym na [...] pochodzący [...]. W latach [...] oraz [...] był zatrudniony w Fabryce Wentylatorów "[...]" w C. Ś. na stanowisku [...], gdzie był narażony na [...] pochodzący od pracującej [...], a w okresie pracy w odlewni na [...] pochodzący od [...]. Zakład ten nie potwierdził narażenia na [...] z uwagi na brak pomiarów na stanowisku pracy w odlewni. Ponadto w [...] r. E. H. był zatrudniony w Zakładzie Remontowym "[...]" sp. z o.o. w S. oraz w okresie [...] w "[...]" sp. z o.o. w J. na stanowisku [...], gdzie nie był narażony na działanie [...]. Zebrany materiał dowodowy, a w szczególności ustalenia dotyczące charakteru schorzenia nie dały podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. W odwołaniu od tej decyzji E. H. wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji stwierdzającej u niego chorobę zawodową [...] powstałą wskutek pracy w warunkach nadmiernego natężenia [...], który spowodował, że wcześniejszy [...], uległ istotnemu pogorszeniu. Dalej odwołujący kwestionował ustalenia o braku narażenia zawodowego na [...] podczas pracy w Fabryce Wentylatorów "[...]" w C. Ś., podnosząc, iż zakład przekazał podczas dochodzenia epidemiologicznego informację o natężeniu [...] w sposób niekompletny. Akcentował, iż pracując u tego pracodawcy przez jeden rok na stanowisku [...], dorywczo w [...] oraz jako [...] był narażony na nadmierny [...] pochodzący z urządzeń jak [...]. Nadto opisał warunki panujące w halach odlewni. W ocenie odwołującego stanowisko orzecznika, że [...] nie uszkodził jego [...] nie było przekonujące, ponieważ w przypadku [...], szybciej następuje jego pogorszenie podczas pracy w nadmiernym [...] niż w przypadku pracownika mającego początkowo [...]. Powyższe wywodził w oparciu o badania, które zgodnie z orzeczeniem lekarskim nr [...] wskazywały na stwierdzone u niego [...]. W toku postępowania odwoławczego przeprowadzono dowód z orzeczenia lekarskiego placówki medycznej drugiego szczebla, tj. Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia środowiskowego w S. Lekarze tej placówki w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] r. nie rozpoznali u badanego choroby zawodowej [...] wywołanej działaniem [...] pochodzenia zawodowego. Orzeczenie to wydano w oparciu o dane z dokumentacji potwierdzające, że badany w okresie od [...] do [...] r. był zawodowo narażony na [...] stwarzający ryzyko powstania [...] oraz dane z wywiadu lekarskiego oraz z dokumentacji medycznej, które potwierdzają przebyte w [...] r. ([...]), w [...] r. ([...]) operacje [...] oraz kilkakrotne zabiegi odtwórcze w latach późniejszych. Ponadto wskazano, że obecnie badaniem fizykalnym, [...] tonalną potwierdzoną [...] stwierdzono [...]. Zaskarżoną tu decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 k.p.a., Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wyjaśnił, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest rozpoznanie danego schorzenia jako choroby zawodowej zakwalifikowanej przez orzeczników do odpowiedniej pozycji wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. oraz wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy a rozpoznaną chorobą. Następnie wskazał, że dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że E. H. podczas zatrudnienia w latach [...] w M. Zakładach Urządzeń Elektromechanicznych "[...]" jako [...] oraz latach [...] w Fabryce Wentylatorów "[...]" w C. Ś. [...] był narażony na [...] stanowiący istotne zagrożenie dla [...], a zatem pracował w warunkach ryzyka powstania przewlekłego [...]. Jednakże w wyniku przeprowadzonych badań w dwóch kompetentnych placówkach diagnostycznych wykluczono u badanego zawodową etiologię rozpoznanego [...]. W oparciu o przeprowadzoną diagnostykę [...] lekarze obu placówek rozpoznali u badanego [...] i uznali, że pomimo pracy w warunkach narażenia na [...] nie ma cech klinicznych [...] spowodowanego działaniem [...]. Stwierdzony badaniami stan [...] nie upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, gdyż [...] jest związany przyczynowo z patologią [...]. Ponadto organ wskazał, iż oceny prawnej w tej sprawie dokonano na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.), bowiem postępowanie w niniejszej sprawie w przedmiocie choroby zawodowej wszczęte zostało w [...] r., co wynika z orzeczenia lekarskiego z dnia [...] r., zatem przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach E. H. wniósł o stwierdzenie u niego choroby zawodowej powstałej w wyniku pracy w nadmiernym [...], która spowodowała u niego nagłe pogorszenie się [...] pomiędzy pierwszym badaniem [...] przeprowadzonym w Poradni Chorób Zawodowych w [...] r., a dwoma kolejnymi wynikającymi z orzeczeń lekarskich. Podniósł, że wbrew przeciwwskazaniom lekarza zakładowego oraz lekarza [...] z S. zawartym w orzeczeniu z [...] r. nadal pracował w nadmiernym [...], co spowodowało silne pogorszenie [...] , skutkujące koniecznością przejścia w [...] r. na rentę inwalidzką. Zabiegi [...] jakie przeszedł bezskutecznie, miały przywrócić mu [...] występujący u niego przed pierwszym badaniem. [...] ten był wówczas osłabiony w stopniu [...] z powodu zabiegów w [...] i [...] r. Za niezrozumiałe uznał twierdzenie orzeczników, że pogorszenie się jego [...] nie ma cech klinicznych uszkodzenia [...] spowodowanego działaniem [...]. Podkreślił, że podczas zabiegów [...] , jak również w czasie pracy oraz będąc już na rencie a następnie emeryturze nie miał [...]. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi zatem o kontrolę aktów lub czynności organów administracji publicznej dokonywaną pod względem zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś pod względem kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Uwzględnienie skargi następuje zatem tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dzu. U. Nr 153, poz. 1271). Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawna (art. 134 powołanej wyżej ustawy). Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że odpowiada ona prawu, nie narusza bowiem ani przepisów materialnoprawnych ani przepisów procedury, a została wydana na skutek przeprowadzenia koniecznych do jej rozstrzygnięcia dowodów, właściwej ich oceny, poprawnych rozważań faktycznych, które znalazły dostateczny wyraz w jej motywach. W pierwszej kolejności przyjdzie stwierdzić, że z dniem 3 września 2002 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132, poz. 1115). Rozporządzenie to ma zastosowanie do wszystkich postępowań administracyjnych w sprawach chorób zawodowych wszczętych w dniu wejścia w życie tego rozporządzenia lub później. Natomiast w odniesieniu do postępowań w sprawie rozpoznania choroby zawodowej lub jej stwierdzenia rozpoczętych przed dniem 3 września 2002 r., zgodnie z § 10 tego rozporządzenia, mają zastosowanie dotychczasowe przepisy, tj. przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). Z akt administracyjnych wynika, że postępowanie diagnostyczno-orzecznicze w kierunku rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej [...] zostało prowadzone w [...] r. Zatem organy prawidłowo przyjęły, że postępowanie zostało rozpoczęte przed wejściem w życie rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, to zaś oznacza, że do rozpoznania sprawy miały zastosowanie poprzednio obowiązujące przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Stosownie do § 1 ust. 1 tego rozporządzenia, za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. O uznaniu za chorobę zawodową decydują, jak słusznie przyjął organ odwoławczy, dwa czynniki: rozpoznanie schorzenia zamieszczonego w wykazie chorób zawodowych oraz ustalenie, że osoba ubiegająca się o stwierdzenie choroby zawodowej pracowała w warunkach narażających ją na powstanie takiej choroby. W przypadku pozytywnego ustalenia obu przesłanek istnieje domniemanie związku przyczynowego między chorobą zawodową, a warunkami narażającymi na jej powstanie. Podstawę wydania przez właściwego inspektora sanitarnego decyzji o stwierdzeniu lub odmowie stwierdzenia choroby zawodowej stanowią zatem zarówno wyniki dochodzenia epidemiologicznego w środowisku pracy, jak i orzeczenia lekarskie wyspecjalizowanych jednostek diagnostycznych powołanych do rozpoznawania chorób zawodowych (§ 10 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych). Właściwymi do orzekania o rozpoznaniu lub braku rozpoznania choroby zawodowej są lekarze zatrudnieni w jednostkach organizacyjnych służby zdrowia wymienionych w § 7 ust. 1-3 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Organy inspekcji sanitarnej są związane rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim wydanym w trybie przepisów § 7 i § 8 cyt. rozporządzenia i nie mogą rozstrzygać o istnieniu choroby zawodowej wbrew lub niezgodnie z tym orzeczeniem, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm zamieszczonych w w tym rozporządzeniu i odpowiada warunkom opinii w rozumieniu art. 84 Kodeksu postępowania administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie postępowanie dotyczyło choroby zawodowej wymienionej w pozycji [...] wykazu chorób zawodowych stanowiącym załącznik do powołanego wyżej rozporządzenia. Pozycja ta obejmuje chorobę określoną jako [...] wywołane działaniem [...]. Wskazane w poz. [...] określenie choroby zawodowej oznacza, że nie każda choroba [...] może być uznana za chorobę zawodową nawet jeżeli cierpi na nią osoba, która była narażona na działanie czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. W sprawie na podstawie wyników dochodzenia epidemiologicznego organ odwoławczy uznał, ze skarżący w latach [...] pracując jako [...] był narażony na [...] stwarzający ryzyko powstania [...]. Jednocześnie lekarze jednostek orzeczniczych pierwszego i drugiego stopnia, tj. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy Przychodnia Chorób Zawodowych w S. oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia środowiskowego w S., w których skarżący był badany rozpoznali u niego schorzenie [...], lecz ze względu na charakter [...] wykluczyli istnienie zawodowego [...]. W orzeczeniach tych jednostek stwierdzono stan [...] po [...]) oraz [...]. Organ odwoławczy podzielił te opinie. Również Sąd nie znalazł podstaw do ich zakwestionowania. Opinie lekarskie jednostek orzeczniczych I i II szczebla były jednomyślne, a ich uzasadnienie jednoznaczne, poparte specjalistycznymi badaniami. W tej sytuacji zasadnie, zdaniem Sądu, orzekające w sprawie organy przyjęły, ze u skarżącego brak jest podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej [...] wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych. Dla wyniku sprawy nie ma już więc znaczenia okoliczność, że skarżący pracował w warunkach narażenia na działanie czynnika szkodliwego skoro nie rozpoznano u niego tej choroby. Przyjdzie przy tym wskazać, że w orzeczeniu z dnia [...] r., którego treść przywołał WOMP w S. w swojej opinii, a które skarżący dołączył do skargi, również nie rozpoznano u skarżącego choroby zawodowej [...] ze względu na rodzaj schorzenia i [...]. Wobec powyższego pomimo subiektywnego przekonania o wadliwości zapadłych w sprawie rozstrzygnięć do ich podważenia dojść nie mogło. W tym stanie rzeczy skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi