IV SA/Gl 644/14

WyrokWSA w Gliwicach2015-04-01

Skład orzekający: Teresa Kurcyusz – Furmanik, Beata Kalaga – Gajewska, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych jest legalna, jeśli została wydana po uchyleniu decyzji przyznającej te świadczenia w wyniku wznowienia postępowania?
Ratio decidendi
Decyzja o obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych jest legalna, jeśli została wydana na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a kwestia nienależności świadczenia została prawomocnie przesądzona. Sąd administracyjny kontroluje legalność decyzji o zwrocie, a nie decyzji ustalającej nienależność świadczenia, która nie została zaskarżona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Decyzja przyznająca świadczenia została uchylona w wyniku wznowienia postępowania, ponieważ ustalono, że skarżąca nie jest osobą samotnie wychowującą dzieci. Następnie wydano decyzję o obowiązku zwrotu świadczeń. Skarżąca kwestionowała legalność tej decyzji, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz – Furmanik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga – Gajewska Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Rogowska-Bil po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 30 ust. 1 oraz art. 30 ust. 7 i 8 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2013r. poz. 1456) Prezydent Miasta J. orzekł wobec B.M. o obowiązku zwrotu świadczeń rodzinnych uznanych za nienależne w wysokości [...] zł z odsetkami naliczonymi od dnia [...] na mocy decyzji własnej z dnia [...] Nr [...]. Z uzasadnienia decyzji z dnia [...] wynikało, że strona złożyła w organie w dniu [...] wniosek o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych na trójkę dzieci R., N. - rodzeństwo F. i D.M. Wniosek ten złożyła jako osoba rozwiedziona, samotnie wychowująca dzieci, na które posiada zasądzone alimenty. Wnioskowane świadczenia zostały stronie przyznane na okres od dnia [...] do dnia [...] decyzją z dnia [...] Nr [...]. Decyzja ta została w całości uchylona w dniu [...] na mocy decyzji Nr [...], w której organ rozstrzygając o istocie sprawy odmówił przyznania stronie prawa do zasiłku rodzinnego na R., N. - rodzeństwo F. i D.M. na okres od dnia [...] do dnia [...]. Powyższe rozstrzygnięcie doręczono stronie w dniu [...]. Następnie, w dniu [...] zawiadomiono stronę o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Organ przytoczył brzmienie art. 30 ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w myśl którego za nienależnie pobrane świadczenia uważa się świadczenia rodzinne przyznane na podstawie decyzji, której następnie stwierdzono nieważność z powodu jej wydania bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa albo świadczenie rodzinne przyznane na podstawie decyzji, która została następnie uchylona w wyniku wznowienia postępowania i osobie odmówiono prawa do świadczenia rodzinnego. Wskazał, że decyzją z dnia [...] Nr [...] uznano wypłacony stronie zasiłek rodzinny za okres od dnia [...] do dnia [...] w łącznej wysokości [...] zł za nienależnie pobrane świadczenie. Decyzję tę strona odebrała w dniu [...] a w następstwie tego faktu zawiadomiono ją o wszczęciu postępowania w sprawie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Organ wskazał, że na mocy art. 30 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, osoba, która pobrała nienależne świadczenia rodzinne jest zobowiązana do ich zwrotu. Wskazano również na treść art. 30 ust. 7 i 8 ustawy określających, że nienależnie pobrane świadczenia podlegają egzekucji w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a zwrot ich następuje łącznie z ustawowymi odsetkami na rachunek bankowy wskazany przez organ właściwy. W odwołaniu od opisanej decyzji pełnomocnik strony zarzucił: - naruszenie art. 30 ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych w zw. z art. 4 tej ustawy poprzez uznanie, że świadczenia przyznane odwołującej na mocy decyzji z dnia [...] Nr [...] stanowią nienależnie pobrane świadczenia rodzinne; - naruszenie art. 30 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przez uznanie, że strona zobowiązana jest do zwrotu pobranych świadczeń uznanych za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne; - naruszenie art. 6 – 9, art. 80 oraz art. 107 k.p.a. w związku z art. 32 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez naruszenie zasad ogólnych postępowania –zasady swobodnej oceny dowodów oraz brak lub niewystarczające wskazanie składników decyzji wymaganych przepisami prawa. Na podstawie przedstawionych zarzutów wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości względnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do jej ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wniósł też o ewentualne zastosowanie przez organ I instancji samokontroli bądź umorzenie kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych łącznie z odsetkami w całości lub części, a także o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik odwołującej wskazał jako podstawę skarżonej decyzji art. 30 ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Następnie odniósł się do treści art. 30 ust. 2 pkt 1 - 4 tej ustawy i stwierdził, że żadna z przesłanek wymienionych w tym przepisie nie zachodzi w sprawie, co jego zdaniem może skutkować, że będąca przedmiotem odwołania decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Pełnomocnik przywołał stanowisko orzecznictwa wydanego w celu wykładni terminu "świadczenie nienależnie pobrane" wskazując w szczególności na konieczność prawidłowego pouczenia strony o braku uprawnienia do świadczenia. Pełnomocnik strony odwołał się nadto do stanowiska orzecznictwa reprezentującego pogląd o zastosowaniu przepisów procedury administracyjnej w sprawach o świadczenia rodzinne. Wskazał także orzeczenia sądów administracyjnych wydane na gruncie art. 6 i art. 9 k.p.a. nie łącząc ich jednak ze stanem faktycznym i prawnym sprawy. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 107 § 1 w zw. z § 3 k.p.a. pełnomocnik odwołującej zarzucił organowi ograniczenie się wyłącznie do określenia kwoty podlegającej zwrotowi i brak wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Odnosząc się do wniosku o umorzenie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych łącznie z odsetkami pełnomocnik stwierdził, że organowi z urzędu znana jest sytuacja rodzinna odwołującej. Jest ona bardzo trudna nie tylko pod względem materialnym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a,. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu i instancji. W jej uzasadnieniu Kolegium przedstawiło stan faktyczny sprawy wskazując w szczególności, że organ I instancji wznowił postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] Nr [...] przyznającą stronie zasiłek rodzinny na troje dzieci na okres od dnia [...] do dnia [...]. Ujawniły się bowiem nowe okoliczności istotne dla sprawy istniejące w dniu wydawania w/w decyzji, a nie znane organowi, który ją wydał. W wyniku rozprawy administracyjnej przeprowadzonej z udziałem strony i ojca jej dzieci organ ustalił, że strona wychowuje dzieci wspólnie z ich ojcem. Nie można tym samym uznać jej za osobę samotnie wychowującą dzieci w rozumieniu art. 3 pkt 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W następstwie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Nr [...] decyzję tę uchylono i orzeczono o odmowie przyznania stronie zasiłku rodzinnego za okres od dnia [...] do dnia [...],gdyż dochód rodziny przekracza ustawowe kryterium dochodowe (decyzja dnia [...] Nr [...]). Następnie, po zawiadomieniu strony o wszczęciu postępowania, organ ustalił kwotę nienależnie pobranych świadczeń (decyzja z dnia [...] Nr [...]). Kolegium zauważyło, że podstawę prawną decyzji o ustaleniu nienależnie pobranych świadczeń stanowił art. 30 ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdyż zostały one przyznane na podstawie decyzji, która następnie została uchylona w wyniku wznowienia postępowania a stronie odmówiono świadczeń. Kolejną decyzją, stanowiącą przedmiot odwołania, organ orzekł o obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń. Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, co do tego, że kwota [...] zł wypłacona stronie tytułem zasiłku rodzinnego za okres od dnia [...] do dnia [...], stanowi nienależnie pobrane świadczenie i podlega zwrotowi. Odnosząc się do wniosku o umorzenie nienależnie pobranych świadczeń Kolegium stwierdziło, że organ I instancji winien powyższą prośbę strony uczynić przedmiotem odrębnego postepowania administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 30 ust. 9 ustawy o świadczeniach rodzinnych organ właściwy, który wydał decyzję w sprawie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, może umorzyć kwotę nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji rodziny. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca działająca przez pełnomocnika wniosła o: 1) uchylenie lub zmianę zaskarżonej decyzji w całości i uwzględnienie odwołania, a z ostrożności procesowej o uwzględnienie skargi przez organ w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy ewentualnie wstrzymanie wykonania decyzji przez organ z urzędu; 2) zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawki minimalnej ewentualnie według norm przepisanych oraz kwoty 17 zł z tytułu opłaty za pełnomocnictwo. Skarżąca wniosła też o wydanie przez Sąd postanowienia o wstrzymaniu zaskarżonej decyzji i wymierzenie organowi grzywny w razie niezastosowania się do obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W skardze postawiono zarzuty naruszenia prawa procesowego i materialnego. Pełnomocnik skarżącej wskazał na uchybienie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez orzeczenie o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji nie wyjaśniając należycie podstawy prawnej decyzji. Jako zarzut naruszenia prawa materialnego postawiono zarzut naruszenia art. 30 ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 30 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez przyjęcie, że w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki nienależnie pobranych świadczeń określonych w tym przepisie, jako że decyzja przyznająca te świadczenia została uchylona, a stronie odmówiono prawa do świadczeń rodzinnych. Uzasadniając kolejno zaprezentowane w skardze zarzuty autor skargi przywołał cztery wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych, w których sądy te wyjaśniają rolę organu odwoławczego z uwzględnieniem zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 30 ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych pełnomocnik skarżącej stwierdził, że błędnie uznano za nienależny pobrany przez skarżącą zasiłek rodzinny na troje dzieci na okres od dnia [...] do dnia [...] i przytoczył trzy orzeczenia wojewódzkich sądów administracyjnych, w których dokonuje się wykładni treści art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Dodatkowo zauważono w skardze, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wskazano na postanowienie o wznowieniu postępowania, a jedynie uczyniono wzmiankę o wznowieniu postępowania przytaczając treść art. 30 ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Powołując się również w tym momencie na stanowisko judykatury strona skarżąca wskazała, że "wątpliwości i zarzuty skargi nie mogą być bezkrytycznie przyjmowane przez sąd lecz powinny podlegać weryfikacji w oparciu o jego wiedzę prawniczą i akta przedstawione przez organy w sprawie. Sąd nie może opierać się na domysłach, przypuszczeniach i wirtualnie stworzonych stanach faktycznych i prawnych, a ocena zaskarżonego aktu musi być dokonana na podstawie akt sprawy. Jeżeli w uzasadnieniu podnosi się jakieś fakty, to wymaga to uzasadnienia konkretnych wniosków oraz wskazania określonych przepisów, jakie zdaniem sądu zostały naruszone". W uzasadnieniu skargi wyjaśniono również postawione w niej wnioski ewentualne o uwzględnienie skargi w całości przez organ do dnia rozpoczęcia rozprawy i wstrzymanie z urzędu wykonania zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik skarżącej przytoczył tu przepisy art. 54 § 3 i art. 61 § 2 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi cytując stanowisko zaprezentowane w komentarzu do wskazanych przepisów (A. Kabat, Komentarz do art. 54 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi LEX 2009 wyd. III/el i B. Dauter, Komentarz do art. 61 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym i LEX2013/el). Strona skarżąca zauważyła, że Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ograniczyło się jedynie do stwierdzenia, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki do wstrzymania decyzji. Tymczasem w świetle art. 107 § 1 i 3 k.p.a. decyzja powinna zawierać powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie faktyczne powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom. Uzasadnienie prawne powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa. Wskazując na stanowisko zajęte w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 23 października 2013r. sygn. akt IV SA/Po 821/13 publ. Lex nr 1391075 pełnomocnik skarżącej podniósł, że w przypadku decyzji składającej się z kilku odrębnych rozstrzygnięć dla każdego z nich powinna zostać przywołana odrębna podstawa prawna. Uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji autor skargi zauważył, że wiąże się on z wnioskiem o umorzenie kwoty nienależnie pobranych świadczeń i powołał się na okoliczności świadczące o trudnej sytuacji strony zarówno pod względem osobistym, jak materialnym. Pełnomocnik odniósł się również do swego wniosku o zasądzenie koszów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawki minimalnej ewentualnie według norm przepisanych wskazując na treść § 2 ust. 1 i 2 w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. "a" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U z 2013r. po. 490). Odwołał się także do przepisów art. 200, art. 201 § 1 i art. 205 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W dodatkowym piśmie skierowanym przez pełnomocnika strony do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zawarty został wniosek dowodowy o przeprowadzenie dowodu z orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia Nr [...] w C. z dnia [...] na okoliczność dotyczącą sytuacji rodziny przemawiającej za umorzeniem kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i odniósł się do przedstawionych w skardze zarzutów, uznając je za bezzasadne. Wskazał, że zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy określone w art. 107 § 1 k.p.a., a jej uzasadnienie faktyczne wskazuje fakty i dowody przemawiające za uznaniem, że kwota wypłacona B.M. w okresie od [...] do [...] w wysokości [...] zł z tytułu zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami powinna być uznana za nienależnie pobrane świadczenie rodzinne. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 30 ust. 2 pkt 4 w związku z art. 30 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przedstawiono tożsame co w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji fakty. Organ wskazał nadto, że złożony na etapie postępowania odwoławczego wniosek o wstrzymanie decyzji był bezzasadny, gdyż decyzja organu I instancji nie była zaopatrzona w rygor natychmiastowej wykonalności i nie podlegała natychmiastowemu wykonaniu z mocy ustawy. Wniesienie odwołania od decyzji z mocy prawa wstrzymało jej wykonanie. Natomiast wniosek o wstrzymanie wykonalności złożony w stosunku do decyzji organu II instancji został rozpatrzony w postanowieniu z dnia [...], w którym odmówiono wstrzymania tej decyzji. Wniosek o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uznano za bezprzedmiotowy wobec przedstawienia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach skargi wraz z aktami przed upływem 30 dni od dnia wniesienia skargi. W związku z zarządzeniem Sądu organ przekazał w uzupełnieniu akt administracyjnych informację o braku wniesienia przez B.M. odwołania od decyzji z dnia [...] Nr [...]. Przesłał także informację o sprawach prowadzonych przez Prezydenta Miasta J. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. sprawach z wniosku B.M. w przedmiocie umorzenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych objętych decyzją z dnia [...] Nr [...]. Decyzją z dnia [...] nr [...] organ odmówił stronie umorzenia nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych wynikających z w/w decyzji, a rozstrzygnięcie to utrzymane zostało w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...]. Natomiast na mocy decyzji Prezydenta Miasta J. z dnia [...] Nr [...] rozłożono stronie kwotę nienależnie pobranych świadczeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie należy stwierdzić, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Tylko w przypadku naruszeń prawa, określonych w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a" - Sąd może zaskarżoną decyzję uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. Sąd nie jest natomiast związany granicami skargi, co oznacza, że skarga powinna zostać uwzględniona, jeśli tylko Sąd, niezależnie od zarzutów w niej podniesionych i wniosków w niej sformułowanych, stwierdzi istnienie naruszenia prawa, skutkujące koniecznością wzruszenia zaskarżonego aktu (art. 134 § 1 tej ustawy). Wobec sformułowanych przez pełnomocnika strony skarżącej wniosków zawartych tak w skardze, jak i w późniejszym piśmie procesowym należy również przypomnieć, że wojewódzkie sądy administracyjne zobowiązane są rozstrzygnąć sprawę zgodnie z art. 133 P.p.s.a., po zamknięciu rozprawy, na podstawie przedstawionych przez organ akt sprawy. Sądy te nie rozstrzygają o meritum sprawy administracyjnej, lecz ustalają, czy zebrany i znajdujący się w aktach sprawy materiał dowodowy jest pełny, czy został prawidłowo oceniony oraz czy jest wystarczający do wydania aktu administracyjnego. Kontrolują, czy zastosowano właściwe przepisy prawa materialnego i należycie je zinterpretowano. Sąd administracyjny, jako sąd prawa, orzeka więc o zgodności rozstrzygnięć administracyjnych z prawem. Nie może natomiast zastępować organu w merytorycznym orzekaniu. Stąd też skierowany do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek o zmianę zaskarżonej decyzji, z punktu widzenia prawa pozbawiony jest całkowicie uzasadnienia. Wskazać nadto trzeba, że sąd administracyjny, jako sąd prawa a nie faktu, sam nie przeprowadza postępowania dowodowego, poza wyjątkiem przedstawionym w art. 106 § 3 p.p.s.a. Jak stanowi art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Tymczasem pełnomocnik skarżącej domagał się dopuszczenia dowodu mającego na celu wykazanie merytorycznej słuszności wniosku o umorzenie nienależnie pobranych świadczeń w sytuacji, gdy sprawa ta nie jest objęta przedmiotem zaskarżonej decyzji, a prowadzona jest odrębnie. Nie jest zatem sprawą, w rozumieniu art. 134 p.p.s.a, którą kontroluje Wojewódzki Sąd Administracyjny w skutek skargi B.M. na decyzję z dnia [...] Nr [...], Przechodząc do postawionych w stosunku do zaskarżonej decyzji zarzutów przypomnieć należy ponownie, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie nie jest ustalenie czy zasiłek rodzinny wraz z dodatkami pobierany przez skarżącą na mocy decyzji Prezydenta Miasta J. jest świadczeniem nienależnie pobranym. Kwestia ta została już ostatecznie przesądzona decyzją Prezydenta Miasta J. z dnia [...] Nr [...], od której to decyzji skarżąca nie wniosła odwołania. Przedmiotem kontroli Sądu jest natomiast decyzja, w której przesądzono, że skarżący ma obowiązek zwrotu tego świadczenia. Legalność tej decyzji oceniać należy wyłącznie w aspekcie art. 30 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Na mocy tego przepisu osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne jest zobowiązana do ich zwrotu. Prawomocne ustalenie, że skarżąca pobrała nienależnie świadczenie rodzinne w wysokości [...] zł za okres od [...] do dnia [...] daje organowi podstawę do orzekania o obowiązku zwrotu tych świadczeń wraz z odsetkami. Zarzut naruszenia art. 30 ust. 2 pkt 4 ustawy o świadczenia przez błędne przyjęcie, że w sprawie zachodzą przesłanki nienależnie pobranych świadczeń jest zatem zarzutem spóźnionym, a przez to nietrafnym. Nie może odnieść także skutku przytaczanie stanowiska orzecznictwa, którego celem miałoby być prawdopodobnie, gdyż nie wskazano tego wprost, wykazanie, że skarżąca powinna mieć świadomość co do nienależności wypłaconych jej świadczeń. Argumentacja taka skierowana jest w istocie w stosunku do prawomocnej decyzji ustalającej, że pobrane świadczenia są nienależnie pobranymi. Na marginesie zauważyć tylko można, że skarga nie zawiera żadnych argumentów, które mogłoby odnieść się do przesłanki, na podstawie której uznano pobrane przez skarżącą świadczenie rodzinne za świadczenie nienależenie pobrane, a przedstawione w niej orzecznictwo nie zostało powiązane ze stanem faktycznym czy prawnym sprawy. Nie może zatem samo w sobie świadczyć o skuteczności skargi. Nie można także zgodzić się z postawionymi w skardze zarzutami natury procesowej. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono istotne dla oceny sprawy fakty, a ustalenia z tych faktów wynikające nie budzą wątpliwości co ich słuszności. Wskazano precyzyjnie cały tok postępowania poprzedzającego wydanie decyzji o zwrocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, a akta sprawy zawierają dokumenty potwierdzające opisane fakty. Decyzja z dnia [...] przyznająca skarżącej uprawnienie do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami za okres od dnia [...] do dnia [...] potwierdza wyliczenie wysokości świadczenia pobranego w tym okresie. W aktach znajduje się również postanowienie o wznowieniu postępowania (k.13 akt administracyjnych), a brak wskazania tego dokumentu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie stanowi uchybienia mogącego mieć jakikolwiek wpływ na rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Wobec podzielenia przez Sąd stanowiska organu, co do legalności nałożenia na skarżącą obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego, zarzut uchybienia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. stał się także niezasadny. Skoro skarga nie zawierała skutecznych zarzutów a Sąd nie dopatrzył się z urzędu uchybień skutkujących koniecznością jej uwzględnienia należało orzec jak w sentencji na mocy art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło