IV SA/Gl 661/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-04-15

Skład orzekający: Referendarz sądowy Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej, skarżący może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący ma prawo do uzyskania pomocy prawnej w zakresie ustanowienia adwokata, mimo iż jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej. Kryteria przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, w tym ustanowienia adwokata, zostały spełnione, ponieważ sytuacja materialna skarżącego, obejmująca niską emeryturę i wysokie koszty utrzymania (opłata za DPS, leki), uniemożliwia mu poniesienie kosztów związanych z udziałem adwokata bez uszczerbku dla niezbędnych potrzeb.
Stan faktyczny
Skarżący Z.S. złożył wniosek o ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. w przedmiocie odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej. Skarżący przebywa w DPS, utrzymuje się z niskiej emerytury, z której duża część jest przeznaczana na opłatę za pobyt i leki. Deklarował brak zasobów pieniężnych i majątku. Sąd rozpoznał wniosek o ustanowienie adwokata.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego; Pismem procesowym datowanym na 5 marca 2014 r. Z.S. wniósł o ustanowienie adwokata oraz o zwolnienie od kosztów sądowych powołując się na trudną sytuację materialną i kłopoty zdrowotne. Następnie, to jest w dniu 1 kwietnia 2014 r. (odpowiadając na stosowne wezwanie Sądu) skarżący nadesłał urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym potwierdził, iż zakres jego żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata. Równocześnie oświadczył, że przebywa w Domu Pomocy Społecznej w C. i utrzymuje się z emerytury, w kwocie netto 773,28 zł, z czego 522,04 zł przeznacza na opłatę za pobyt w tej placówce, z kolei pozostałe 140-150 zł – na zakup niezbędnych leków. Nadto wnioskodawca zadeklarował, iż nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, nieruchomości ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 Euro. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem skargi jest w niniejszej sprawie decyzja wydana w przedmiocie odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej. W konsekwencji, strona jest w tej sprawie objęta zwolnieniem od kosztów sądowych z mocy samego prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., a co za tym idzie, jej wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia rzeczonych kosztów jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (skarżący został już wszakże o tym poinformowany przez Sąd wcześniejszym pismem z dnia 24 marca 2014 r.). Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 cytowanej regulacji, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionego wynika bowiem, iż nie posiada on oszczędności ani żadnego łatwego do spieniężenia majątku. Uzyskuje przy tym dochód z tytułu emerytury w kwocie brutto 865,68 zł (patrz: pismo ZUS z dnia 4 czerwca 2012 r. - karta nr 25 akt administracyjnych), którą przeznacza na pokrycie kosztów pobytu w Domu Pomocy Społecznej oraz na zakup leków (jest osobą przewlekle chorą i uskarża się na poważne dolegliwości, co potwierdza wywiad środowiskowy - vide: karta nr 33 akt administracyjnych oraz wynik badania - patrz: karta nr 12 akt sądowych). Mając na względzie powyższe należało przyjąć, że wnioskujący nie jest w stanie dokonać oszczędności umożliwiających opłacenie kosztów, jakie wiążą się z udziałem adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym, bez uszczerbku w swoich niezbędnych potrzebach. Dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło