IV SA/Gl 670/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-08-27

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zasiłku rodzinnego, w której skarżąca jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy prawa, należy przyznać jej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata został uwzględniony, ponieważ sytuacja majątkowa i życiowa skarżącej, która jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy prawa w sprawie o zasiłek rodzinny, uzasadnia przyznanie pomocy. Skarżąca nie posiada zasobów finansowych ani majątku, a jej dochody są niewystarczające do pokrycia kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Skarżąca E.P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata lub doradcy podatkowego w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie zasiłku rodzinnego. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada zasobów pieniężnych ani wartościowych, a jej utrzymanie opiera się na alimentach córki, stypendium socjalnym oraz świadczeniach z pomocy społecznej, przy jednoczesnych wysokich kosztach stałych. Sąd rozpoznał wniosek i postanowił ustanowić adwokata dla skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub doradcy podatkowego postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącej; W dniu 18 sierpnia 2014 r. do Sądu wpłynął urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym skarżąca – E.P. zażądała zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata lub doradcy podatkowego. W treści wniosku strona oświadczyła, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z pełnoletnią córką – A.P. oraz, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości. Równocześnie wskazała, iż źródłem utrzymania jej rodziny są pobierane przez córkę alimenty (200 zł) i stypendium socjalne (1.050 zł), a nadto świadczenia z pomocy społecznej. Skarżąca dodała, że na obciążające ją miesięczne stałe koszty utrzymania składają się: czynsz (637,53 zł) oraz opłaty za tzw. media i wydatki na przejazdy komunikacją miejską, a także na zakup leków, w wysokości ogółem ponad 350 zł. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. W pierwszej kolejności należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została złożona na decyzję administracyjną wydaną w przedmiocie zasiłku rodzinnego, będącego świadczeniem stanowiącym formę szeroko pojętej pomocy społecznej. W konsekwencji, skarżąca jest w tej sprawie zwolniona od kosztów sądowych z mocy samego prawa, co wynika z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., a tym samym, jej wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (wnioskodawczyni została już o tym fakcie poinformowana przez Sąd wcześniejszym pismem z dnia 22 sierpnia 2014 r.). Odnosząc się natomiast do wniosku E.P. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 cytowanej regulacji, mogącym obejmować ustanowienie jednego z wymienionych w tym przepisie pełnomocników) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej strony doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionej wynika, iż nie posiada ona żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Jest przy tym osobą długotrwale bezrobotną (vide: zaświadczenie z dnia 8 [...] r. - karta nr 27 akt innej sprawy z jej skargi, zarejestrowanej w tutejszym Sądzie pod sygn. IV SAB/Gl 81/14) i nie uzyskuje jakiegokolwiek dochodu (co uprawdopodobniła zaświadczeniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. - patrz: karta nr 28 akt wspomnianej sprawy o sygn. IV SAB/Gl 81/14 ). Źródłem utrzymania jej rodziny są alimenty (200 zł - patrz: wyrok stanowiący kartę nr 4 akt niniejszej sprawy), stypendium socjalne córki (1.050 zł) oraz świadczenia z pomocy społecznej, co zważywszy deklarowaną przez nią wysokość niezbędnych kosztów stałych, do których należy doliczyć konieczne wydatki na wyżywienie, zakup odzieży i środków czystości, nie pozwala na dokonanie w zasadzie jakichkolwiek oszczędności. Mając na uwadze powyższe uznano, że opłacenie należności związanych z udziałem adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym przekracza możliwości płatnicze wnioskodawczyni i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy. Na marginesie warto zwrócić uwagę, że choć we wniosku skarżąca zażądała ustanowienia adwokata lub doradcy podatkowego, to w niniejszej sprawie może ją reprezentować wyłącznie adwokat. Doradca podatkowy jest bowiem uprawniony do występowania przed sądem administracyjnym wyłącznie w postępowaniach, które (co nie ma w niniejszej sprawie miejsca) toczą się w przedmiocie sądowej kontroli decyzji, postanowień i innych aktów administracyjnych dotyczących obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami (wynika to wprost z art. 41 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym - Dz. U. z 2011 r., nr 41, poz. 213 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło