IV SA/Gl 671/10
WyrokWSA w Gliwicach2011-05-30
Skład orzekający: Stanisław Nitecki, Małgorzata Walentek, Edyta Żarkiewicz - Kunicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pobierająca stypendium w ramach programu szkoleniowego, na które została skierowana przez podmiot inny niż powiatowy urząd pracy, podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu, co skutkuje utratą statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku?Ratio decidendi
Osoba pobierająca stypendium w okresie odbywania szkolenia, na które została skierowana przez podmiot inny niż powiatowy urząd pracy, podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu od dnia nabycia prawa do stypendium. Nabycie prawa do stypendium, niezależnie od faktycznego pobierania świadczenia, skutkuje utratą statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła A. Ż., która zarejestrowała się jako osoba bezrobotna i pobierała zasiłek. Następnie zawarła umowę stypendialną w ramach programu szkoleniowego realizowanego przez spółkę "A" sp. z o.o. Organy administracji uznały, że w związku z zawarciem tej umowy i nabyciem prawa do stypendium, A. Ż. podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu, co skutkowało utratą statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku od daty zawarcia umowy. A. Ż. kwestionowała te ustalenia, podnosząc m.in. kwestie dotyczące faktycznego odprowadzania składek i błędnych informacji organów. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz - Kunicka (spr.) Protokolant Paulina Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2011 r. sprawy ze skargi A. Ż. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...]. Prezydent Miasta S. - w wyniku wznowionego w dniu [...] r. postępowania, uchylił wydane wobec A.Ż decyzje Prezydenta Miasta S.: - z dnia [...]r. nr: [...]o utracie prawa do zasiłku od dnia 19.08.2009r.; - z dnia 21.09.2009r. nr: [...] o przyznaniu prawa do stypendium w wysokości 184,00 zł. brutto w okresie odbywania szkolenia od dnia 21.09.2009 r.; - z dnia 9.10.2009 r. nr: [...]o przyznaniu prawa do stypendium w wysokości 644,00 zł. brutto w okresie odbywania szkolenia od dnia 01.10.2009 r.; - z dnia 2.11.2009 r. nr: [...] o utracie prawa do stypendium z dniem 31.10.2009 r.; - z dnia 23.02.2010 r. nr: [...]o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 11.02.2010 r. oraz orzekł: - o utracie statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem 21.04.2009 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii utraty prawa do zasiłku od dnia 19.08.2009 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii przyznania prawa do stypendium od dnia 21.09.2009 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii przyznania prawa do stypendium od dnia 1.10.2009 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii utraty prawa do stypendium od dnia 31.10.2009 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem 11.02.2010 r. Z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika, że A. Ż. od dnia 21.04.2009 r. podlegała ubezpieczeniu społecznemu i zdrowotnemu. W związku z tym, na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. "f" ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wystąpiły przesłanki do orzeczenia utraty statusu osoby bezrobotnej, od dnia objęcia strony obowiązkowym ubezpieczeniem społecznym.
W odwołaniu od powyższej decyzji A. Ż. podniosła, iż informowała urząd pracy o swoim udziale w programie "[...]" realizowanym przez "A" sp. z o.o. i uzyskała wyjaśnienia, że nie utraci prawa do zasiłku, jeśli uzyska stypendium w wysokości nie przekraczającej połowy najniższego wynagrodzenia. Wskazała, że w dniu [...]r., na czas pobierania zasiłku dla bezrobotnych zrzekła się stypendium z tytułu udziału w wyżej wymienionym programie. Ponadto zarzuciła, że według treści decyzji podlegała ubezpieczeniu społecznemu od 21.04.2009 r., podczas gdy raporty ZUS RMUA wskazują kwoty składek dopiero od miesiąca października 2009 r.
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...], Wojewoda [...] , na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. "f" ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.) i art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpoznaniu odwołania A. Ż., utrzymał w mocy wyżej wymienioną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że A. Ż. została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w S. 11.02.2009 r. uzyskując status osoby bezrobotnej i przyznano jej prawo do zasiłku od dnia 19.02.2009 r. w wysokości 551,80 zł. miesięcznie. Następnie prawo do zasiłku dla bezrobotnych utraciła od dnia 19.08.2009 r. z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania. W okresie od 21.09.2009 r. do 30.10.2009 r. wyżej wymieniona pobierała stypendium z tytułu odbywania kursu "[...]". W dniu 9.11.2009 r. do Powiatowego Urzędu Pracy w S. wpłynęło pismo "A" sp. z o.o. z siedzibą w S. , informujące o zawarciu w dniu 21.04.2009 r. umowy stypendialnej z A. Ż. w ramach realizowanego przez tę spółkę [...] i o uzyskaniu przez wyżej wymienioną stypendium za szkolenie przeprowadzone w sierpniu i wrześniu 2009 r. w wysokości 111,62 zł. brutto. Natomiast w dniu 8.12.2009 r. wymieniona spółka poinformowała organ zatrudnienia o wysokości przyznanego A. Ż. stypendium za szkolenie przeprowadzone w październiku 2009 r. Jednocześnie 22.12.2009 r. skarżąca złożyła oświadczenie, potwierdzając swój udział od 21.04.2009 r. w programie "[...]", realizowanego przez "A" sp. z o.o. Ponadto wyjaśniła, że na czas pobierania zasiłku dla bezrobotnych zrzekła się stypendium z tytułu udziału w ww. projekcie. Pomyłkowo podpisała wykaz dni obecności na szkoleniu zewnętrznym ("A"), podczas uczestnictwa w szkoleniu organizowanym przez Powiatowy Urząd Pracy. W związku z tym zwróciła się do projektodawcy z pismem i dokonała zwrotu niesłusznie otrzymanego świadczenia wraz z odsetkami. Organ odwoławczy wskazał, że w dniu 7.01.2010 r. wpłynęło do urzędu pracy pismo spółki "A", informujące o przyznaniu A.Ż. stypendium za szkolenie przeprowadzone w listopadzie 2009 r. w wysokości 74,42 zł. brutto. W związku z tym organ zatrudnienia wystąpił w dniu 26.01.2010 r. do wymienionej spółki o wyjaśnienie, w jakim okresie skarżąca podlegała ubezpieczeniu społecznemu z tytułu udziału w projekcie realizowanym w ramach [...] . W odpowiedzi "A" sp. z o.o., w piśmie z dnia 8.02.2010 r. wyjaśniła, iż A. Ż. podlegała ubezpieczeniu społecznemu i zdrowotnemu w okresie od 21.04.2009 r. do 15.01.2010 r. Natomiast od wypłaconego stypendium za szkolenie od sierpnia 2009 r. do stycznia 2010 r. odprowadzone zostały składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Stypendium zaś nie zostało wypłacone za uczestnictwo w szkoleniu w miesiącach od kwietnia 2009 r. do lipca 2009 r. Ponadto spółka dokonała ponownego przelewu na rzecz skarżącej, zwróconego przez nią stypendium za okres od 6.10.2009 r. do 22.10.2009 r. Z akt sprawy wynika, że w dniu [...]r. organ zatrudnienia ponownie wystąpił do "A" sp. z o.o. z siedzibą w S. o wyjaśnienie rozbieżności dotyczących podlegania ubezpieczeniu społecznemu z tytułu pobierania stypendium przez A. Ż. W odpowiedzi z dnia [...]r. spółka potwierdziła zawarcie w dniu 21.04.2009 r. umowy stypendialnej ze skarżącą w ramach realizowanego [...], na dowód załączając kserokopię umowy [...]. Jednocześnie zaznaczyła, że pomimo braku wpłat za uczestnictwo w projekcie od dnia 21.04.2009 r. do 17.08.2009 r. A.Ż. podlegała ubezpieczeniu społecznemu i zdrowotnemu. Biorąc pod uwagę powyższe, organ I instancji postanowieniem nr [...] z dnia [...]r. wznowił z urzędu postępowanie zakończone decyzjami ostatecznymi:
- z dnia 20.08.2009r. nr[...]o utracie prawa do zasiłku od dnia
19.08.2009r.,
- z dnia 21.09.2009r. nr: [...]o przyznaniu prawa do stypendium w wysokości 184,00 zł. brutto w okresie odbywania szkolenia od dnia 21.09.2009r.,
- z dnia 09.10.2009r. nr: [...]o przyznaniu prawa do stypendium w wysokości 644,00 zł. brutto w okresie odbywania szkolenia od dnia 01.10.2009r.,
- z dnia 02.11.2009r. nr: [...]o utracie prawa do stypendium z dniem 31.10.2009r.,
- z dnia 23.02.2010 r. nr: [...]o utracie statusu osoby bezrobotnej z
dniem 11.02.2010 r.
Następnie organ I instancji wydał w dniu 12.05.2010 r. decyzję, uchylającą w całości ww. decyzje ostateczne i orzekł o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem 21.04.2009 r. W związku z powyższym organ odwoławczy podniósł, że na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. "f" ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2008r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.), bezrobotnym jest osoba, która nie posiada wpisu do ewidencji działalności gospodarczej albo nie podlega na podstawie odrębnych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Z kolei art. 33 ust. 4 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, iż starosta pozbawia statusu bezrobotnego, osobę która nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Podkreślił, że zgromadzone przez organ zatrudnienia dowody w sprawie wskazują, że A. Ż. w okresie od 21.04.2009 r. do 15.01.2010 r. podlegała ubezpieczeniu społecznemu i zdrowotnemu z tytułu zawarcia umowy stypendialnej w ramach realizowanego przez "A" sp. z o.o. z siedzibą w S. , projektu [...] z tym, że za okres od 21.04.2009 r. do 17.08.2009 r. składki nie zostały odprowadzone z uwagi na brak dochodu z tytułu stypendium szkoleniowego. Odnosząc się do treści odwołania organ wskazał, że dokonanie przez A. Ż. zwrotu otrzymanego stypendium za m-c październik 2009 r., nie wpływa na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Z zawartej bowiem przez stronę w dniu 21.04.2009 r. umowy [...] wynika, że przysługiwał jej dodatek szkoleniowy w wysokości 4 zł. brutto za godzinę uczestnictwa w szkoleniu, a potwierdzeniem uczestnictwa był wpis na liście obecności oraz potwierdzenie prowadzącego. Jednocześnie § 4 ust. 3 ww. umowy określał, że strona otrzymuje kwotę stypendium netto, stanowiącą różnicę kwoty brutto i wartości ubezpieczenia społecznego pokrywanego przez stronę i projektodawcę oraz podatku dochodowego. Z informacji przekazanych przez spółkę realizującą program "[...]" wynika, że wypłacono A. Ż. stypendium za okres uczestnictwa w szkoleniu: - od 18.08.2009 r. do 27.08.2009 r. w kwocie 49,61 zł., - od 01.09.2009 r. do 17.09.2009 r. w kwocie 62,01 zł., - od 06.10.2009 r. do 22.10.2009 r. w kwocie 74,42 zł., - od 03.11.2009 r. do 26.11.2009 r. w kwocie 74,42 zł., - od 03.11.2009 r. do 26.11.2009r. w kwocie 74,42 zł., - od 01.12.2009r. do 17.12.2009r. w kwocie 74,42 zł., - od 05.01.2010r. do 14.01.2010r. w kwocie 49,61 zł. W związku z tym organ odwoławczy podniósł, że strona będąc uczestnikiem projektu realizowanego w ramach Programu [...] współfinansowanego przez Unię Europejską i podlegając ubezpieczeniu społecznemu od dnia zawarcia umowy, tj. od 21.04.2009 r., nie spełniała przesłanek uznania za osobę bezrobotną, wymienionych w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. "f ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 pkt 9a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.), obowiązkowo ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu podlegają osoby pobierające stypendium w okresie odbywania szkolenia, stażu lub przygotowania zawodowego dorosłych, na które zostały skierowane przez inne niż powiatowy urząd pracy podmioty kierujące na szkolenie, staż lub przygotowanie zawodowe dorosłych. W przypadku osób pobierających zasiłek dla bezrobotnych skierowanych na szkolenie lub staż przez podmioty inne niż powiatowy urząd pracy, o ile osoby te wcześniej nie tracą statusu osoby bezrobotnej, obowiązek ubezpieczeń społecznych powstaje z tytułu tego szkolenia lub stażu. Osoby takie podlegają również obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego, co wynika z przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 z późn. zm.). Wobec tego organ wskazał, że zawarcie przez stronę w dniu 21.04.2009 r. umowy z "A" sp. z o.o. z siedzibą w S., potwierdzającej przystąpienie do programu "[...]", realizowanego w ramach [...], skutkuje objęciem ubezpieczeniem społecznym i zdrowotnym. W konsekwencji wystąpiła przesłanka do orzeczenia utraty przez A.Że. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku w tej dacie oraz do uchylenia ostatecznych decyzji Prezydenta Miasta S. wynikających z przedmiotowego statusu i umorzenia postępowania w niniejszych sprawach.
W skardze wniesionej od powyższej decyzji, A. Ż. podniosła zarzut niezachowania przez organy administracji obydwu instancji należytej staranności i szczegółowości w postępowaniu oraz zarzut naruszenia zasady równych praw stron postępowania z powodu braku reprezentanta prawnego skarżącej. W uzasadnieniu skargi wskazała, że organy obydwu instancji nie wyjaśniły okoliczności sprawy, gdyż zaniechały sprawdzenia dokumentacji zgromadzonej w Wojewódzkim Urzędzie Pracy w K. (zwanym również WUP), dotyczącej realizacji "[...]", w tym zwłaszcza zawartego w niej zaświadczenia, iż jest zarejestrowana w PUP z prawem do zasiłku oraz korespondencji pomiędzy spółką "A" a WUP, informacji "A" dla uczestników szkolenia oraz oświadczenia skarżącej z dnia 28 maja 2009 r. Zarzuciła, że organ I instancji oparł ustalenia na niezgodnej ze stanem faktycznym informacji spółki "A", iż skarżąca podlegała składkom ZUS od 21 kwietnia 2009 r. W tym zakresie wskazała, że składki nie były odprowadzone, czego dowodem są druki ZUS RMUA oraz informacje o przychodach z innych źródeł w 2009 r. – PIT – 8C.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Dodał, że wbrew zarzutom skarżącej, miała uprawnienie do działania przez pełnomocnika, jednakże to nie organ administracji, lecz strona może udzielić pełnomocnictwa na piśmie lub zgłosić je do protokołu. W toku prowadzonego postępowania A. Ż. nie skorzystała z tego uprawnienia.
W piśmie z dnia [...]r. skarżąca ponownie podniosła zarzuty wyrażone w skardze. Ponadto dodała, że zwróciła się do ZUS, Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K. i Wojewody [...] o wyjaśnienie okoliczności sprawy. Do powyższego pisma dołączyła zaświadczenie ZUS z 29 września 2010 r., potwierdzające, że z tytułu zatrudnienia jako absolwent pobierający stypendium w okresie skierowania przez powiatowy urząd pracy na szkolenie w "A" Spółka z o.o. podlegała ubezpieczeniu od 21 kwietnia 2009 r. do 15 stycznia 2010 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślić należało, iż sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa.
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem Sąd – na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – stwierdził, że przy wydaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego ani też przepisy postępowania, a wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zaskarżonym rozstrzygnięciem organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...]r., wydaną w wyniku wznowionego w dniu [...]r. postępowania, uchylającą wydane wobec A. Ż. decyzje Prezydenta Miasta S.: - z dnia 20.08.2009 r. nr: [...]o utracie prawa do zasiłku od dnia 19.08.2009r.; - z dnia 21.09.2009r. nr: [...]przyznaniu prawa do stypendium w wysokości 184,00 zł. brutto w okresie odbywania szkolenia od dnia 21.09.2009 r.; - z dnia 9.10.2009 r. nr: [...]o przyznaniu prawa do stypendium w wysokości 644,00 zł. brutto w okresie odbywania szkolenia od dnia 01.10.2009 r.; - z dnia 2.11.2009 r. nr: [...]o utracie prawa do stypendium z dniem 31.10.2009 r.; - z dnia 23.02.2010 r. nr: [...]o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 11.02.2010 r. oraz jednocześnie orzekającą: - o utracie statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem 21.04.2009 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii utraty prawa do zasiłku od dnia 19.08.2009 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii przyznania prawa do stypendium od dnia 21.09.2009 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii przyznania prawa do stypendium od dnia 1.10.2009 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii utraty prawa do stypendium od dnia 31.10.2009 r.; - umorzeniu postępowania w kwestii utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem 11.02.2010 r.
Podkreślenia zatem wymagało, że na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. "f" ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2008r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.) – wskazanego wśród podstaw materialnoprawnych zaskarżonego rozstrzygnięcia - bezrobotnym jest osoba, która nie posiada wpisu do ewidencji działalności gospodarczej albo nie podlega na podstawie odrębnych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników.
Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 9a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.), obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby pobierające stypendium w okresie odbywania szkolenia, stażu lub przygotowania zawodowego dorosłych, na które zostały skierowane przez inne niż powiatowy urząd pracy podmioty kierujące na szkolenie, staż lub przygotowanie zawodowe dorosłych.
Ponadto przepis art. 13 pkt 9a tej ustawy precyzuje, że obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 9a – od dnia nabycia prawa do stypendium do dnia utraty prawa do niego.
Z treści umowy nr [...]zawartej w dniu 21 kwietnia 2009 r. pomiędzy "A" Sp. z o.o. a A. Ż. wynika, że na jej podstawie skarżącej przysługiwało stypendium szkoleniowe w określonej w umowie kwocie, za godziny szkolenia, w których uczestniczyła, a potwierdzeniem uczestnictwa był wpis na liście obecności oraz potwierdzenie prowadzącego.
Wobec tego – zgodnie z cytowanym wyżej art. 13 pkt 9a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych – wystąpiła przesłanka obowiązkowego podlegania ubezpieczeniu społecznemu przez skarżącą. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w świetle cytowanego zapisu umowy z dnia 21 kwietnia 2009 r. skarżąca poprzez zawarcie tej umowy uzyskała prawo do stypendium szkoleniowego, niezależnie od tego, czy następnie zrezygnowała z jego pobierania, czy też nie. Jak bowiem stanowi art. 13 pkt 9a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych – to właśnie nabycie prawa do stypendium jest przesłanką podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu i to od daty nabycia tego prawa.
Natomiast pobieranie stypendium szkoleniowego jest już konsekwencją nabycia prawa do stypendium. Pobieranie stypendium nie może bowiem mieć miejsca bez nabycia prawa do niego. Okoliczność, że skarżąca oświadczeniem z dnia 28 maja 2009 r. zrezygnowała z pobierania stypendium szkoleniowego należnego za okres od 21 kwietnia 2009 r. do 17 sierpnia 2009 r. nie miała charakteru niweczącego nabycie prawa do stypendium oraz przysługiwanie tego prawa przez cały okres realizacji umowy z dnia 21 kwietnia 2009 r. Wręcz przeciwnie – możliwość dysponowania przez skarżącą uprawnieniem do pobierania stypendium była właśnie konsekwencją przysługiwania jej prawa do tego stypendium przez cały okres realizacji wymienionej umowy.
Zgodne z tym jest zatem wskazanie w zaskarżonej decyzji, że skarżąca podlegała ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnemu w okresie od 21 kwietnia 2009 r. do 15 stycznia 2010 r. z tytułu zawarcia umowy stypendialnej w ramach realizowanego przez "A" Sp. z o.o. [...].
Ustalenie powyższe znajduje potwierdzenie w zamieszczonych w aktach administracyjnych, raportach miesięcznych dla osoby ubezpieczonej ZUS RMUA za okres od kwietnia 2009 r. do grudnia 2009 r., z których wynika, że skarżąca podlegała ubezpieczeniu społecznemu w wyżej wymienionym okresie.
Wobec tego podkreślić należało, że dołączone do skargi druki RMUA za powyższy okres - wbrew przekonaniu wyrażonemu w skardze – są dowodem właśnie na okoliczność podlegania przez skarżącą ubezpieczeniu społecznemu i to niezależnie od tego, że – według ich treści – za okres od kwietnia do września 2009 r. nie zostały odprowadzone składki.
Bezpodstawny był również zarzut skargi, według którego organy administracji w przedmiotowej sprawie nie uwzględniły, że dokumentacja Wojewódzkiego Urzędu Pracy w K., dotycząca realizacji "[...]" zawierała zaświadczenie, iż skarżąca była zarejestrowana w PUP z prawem do zasiłku.
W tym zakresie podnieść należało, że według treści pkt 8 "oświadczenia bezrobotnego" zawartego w karcie rejestracyjnej, które zostało podpisane przez skarżącą w dniu jej rejestracji jako bezrobotnej, tj. 11 lutego 2009 r., skarżąca potwierdziła, że nie podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, a w pkt 17 tego oświadczenia zobowiązała się do bezzwłocznego informowania o wszelkich zmianach danych zawartych w karcie rejestracyjnej oraz do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, w przypadkach niespełnienia warunków wymienionych w ustawie. Ponadto według podpisanego przez nią w tej samej dacie, pouczenia o prawach i obowiązkach bezrobotnego, skarżąca miała obowiązek zawiadomienia PUP o okolicznościach mających wpływ na utratę statusu bezrobotnego.
Okoliczność zatem, że w dokumentacji WUP znajdowało się zaświadczenie o tym, iż jest zarejestrowana jako bezrobotna z prawem do zasiłku, nie zmienia tego, że to skarżąca (a nie WUP) nie wykonała powyższego obowiązku, tj. nie powiadomiła właściwego urzędu pracy o udziale w szkoleniu i o podleganiu z tego tytułu ubezpieczeniu społecznemu. Natomiast sama treść umowy zawartej przez skarżącą ze spółką "A" w dniu 21 kwietnia 2009 r., tj. treść § 4 pkt 3 tej umowy, określającego kwotę stypendium netto, potwierdzała podleganie przez skarżącą ubezpieczeniu społecznemu.
Odnośnie dołączonego do skargi pisma WUP z dnia 22 maja 2009 r. podnieść należało, że oprócz zawartej w nim informacji, iż beneficjent może zrzec się pobierania stypendium szkoleniowego, zawiera ono przede wszystkim stwierdzenie, że osobie bezrobotnej, biorącej udział w projekcie, której przyznano stypendium stażowe lub szkoleniowe, nie przysługuje prawo do pobierania zasiłku za okres uczestnictwa w projekcie.
Natomiast wykracza poza ramy uzasadnienia wyroku w przedmiotowej sprawie, analizowanie przyczyn innego rozumienia przez skarżącą treści powyższego pisma WUP.
Nie sposób zaś rozważać jako zarzutu, wskazania przez skarżącą w odwołaniu, że po długotrwałej wymianie korespondencji pomiędzy spółką "A" a WUP, zrzekła się stypendium w dniu 28 maja 2009 r. Jak już bowiem była mowa wyżej, powinnością skarżącej było zawiadomienie właściwego urzędu pracy o udziale w szkoleniu, a nie wyczekiwanie – przez okres ponad miesiąca po dniu zawarcia umowy ze spółką "A" - na wyniki wymiany korespondencji pomiędzy wymienionymi wyżej podmiotami.
W podsumowaniu stwierdzić zatem należało, że trafna była ocena wyrażona w zaskarżonej decyzji, iż poprzez zawarcie przez skarżącą w dniu 21 kwietnia 2009 r. umowy z [...]sp. z o.o., potwierdzającej jej przystąpienie do programu "[...]", realizowanego w ramach [...], została objęta ubezpieczeniem społecznymi i zdrowotnym. Natomiast zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 13 pkt 9a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, skarżąca podlegała obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu w okresie od nabycia prawa do stypendium do dnia utraty prawa do niego.
Według zaś przytoczonego wyżej art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. "f" ustawy o promocji zatrudnienia, bezrobotnym jest osoba, która nie podlega na podstawie odrębnych przepisów obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników.
W konsekwencji wystąpiła przesłanka do orzeczenia utraty przez A.Ż. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku w dacie zawarcia przez nią w dniu 21.04.2009 r. umowy z [...]sp. z o.o. oraz do jednoczesnego uchylenia ostatecznych decyzji Prezydenta Miasta S. wynikających z przysługiwania przedmiotowego statusu oraz do umorzenia postępowania w tych sprawach.
W świetle powyższego, prawidłowe było zatem rozstrzygnięcie organu odwoławczego, który uznał, że należało podzielić stanowisko zawarte w uzasadnieniu organu zatrudnienia i w konsekwencji utrzymać w mocy powyższą decyzję.
Przeprowadzając kontrolę w zakresie zgodności z prawem decyzji organów obydwu instancji stwierdzić należało, że ustalenia stanowiące ich podstawę, zostały przeprowadzone w oparciu o prawidłową ocenę zebranego materiału dowodowego. Uwzględnione zostały wszystkie okoliczności sprawy, a więc przede wszystkim została przeprowadzona ocena w zakresie wystąpienia przesłanki stanowiącej podstawę utraty przez A. Ż. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku.
Nie było zatem podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi dotyczących niezachowania przez organy administracji obydwu instancji należytej staranności i szczegółowości w ramach przeprowadzonego postępowania.
Bezpodstawny był również zarzut naruszenia praw strony postępowania z powodu braku reprezentanta prawnego. Jak bowiem trafnie podniósł organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, skarżąca nie została pozbawiona uprawnienia do działania przez pełnomocnika, jednakże to nie organ administracji, lecz strona może udzielić pełnomocnictwa na piśmie lub zgłosić je do protokołu. Tymczasem w toku prowadzonego postępowania A. Ż. nie skorzystała z tego uprawnienia.
Organy administracji rozpatrujące niniejszą sprawę, nie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego i nie naruszyły przepisów prawa materialnego tj. wyżej cytowanych przepisów ustawy o promocji zatrudnienia oraz ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Zarówno zatem zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane w wyniku ustalenia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych, po dokonaniu prawidłowej oceny dowodów i zastosowaniu trafnej wykładni prawa.
Mając na uwadze przytoczone na wstępie przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uznać należało, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a wobec tego została oddalona na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło