IV SA/Gl 682/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Adam Mikusiński po rozpoznaniu w dniu 21 września 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. W., działający z upoważnienia Wójta Gminy W. W., na podstawie art. 104 i 108 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 106 ust. 1 i ust. 4, art. 39 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) przyznał H. M. zasiłek celowy w wysokości [...] zł na zaspokojenie innych potrzeb. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, że strona spełnia warunki ustawowe do otrzymania świadczenia w formie zasiłku celowego. Wysokość przyznanego świadczenia uwarunkowana została natomiast ograniczonymi środkami finansowymi organu i dużą liczbą osób ubiegających się o pomoc. Decyzję tą zakwestionował H. M. domagając się jej uchylenia i zapłaty wyrównania do minimum socjalnego w kwocie [...] zł. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. utrzymało w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. W. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 7, art. 8, art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest prawidłowe podkreślając, że celem pomocy społecznej jest udzielanie wsparcia najbardziej potrzebującym, jednakże w miarę posiadanych środków i przy uwzględnieniu współdziałania podopiecznych w rozwiązywaniu ich problemów życiowych. Jak wynika z treści art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek celowy jest świadczeniem o charakterze fakultatywnym, co oznacza, że nawet jeżeli wnioskodawca spełnia ustawowe kryteria do jego przyznania, na ośrodku pomocy społecznej nie ciąży obowiązek udzielenia tego rodzaju pomocy. Ograniczone środki finansowe jakimi dysponują organy pomocy społecznej uniemożliwiają bowiem pozytywne rozpatrywanie wszystkich wniosków i przyznawanie świadczeń w wysokości satysfakcjonującej wnioskodawców. Organ odwoławczy podkreślił, że decyzja organu I instancji mimo, że nie zadowala odwołującego się, jest dla niego korzystna, gdyż przyznaje mu konkretną pomoc w formie pieniężnej. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach H. M. wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego zarzucając, że wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Nadto skarżący złożył wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. postulowało jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy w terminie 14 dni od otrzymania zawiadomienia o złożeniu przez skarżącego wniosku o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nie zażądał przeprowadzenia rozprawy. W związku z tym sprawa została skierowana do rozpoznania w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), wykazała bowiem, że zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada wymogom prawa, a przy jego wydaniu nie doszło do uchybień mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Ustawa z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) określa różne formy i rodzaje pomocy udzielanej osobom i rodzinom, które nie są w stanie samodzielnie przezwyciężyć trudnej sytuacji życiowej i zaspokoić swoich podstawowych potrzeb bytowych. W myśl art. 39 ust. 1 i 2 wyżej wymienionej ustawy w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek ten może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Jak wynika z tych uregulowań, przyznanie zasiłku celowego ma charakter fakultatywny, a decyzje w tym przedmiocie podejmowane są w ramach uznania administracyjnego. Zaznaczyć jednak od razu należy, że uznanie to nie jest dowolne, lecz musi uwzględniać zasady ogólne wynikające z przepisów cytowanej ustawy. Wydając decyzję w przedmiocie zasiłku celowego organ administracyjny ocenia nie tylko całokształt sytuacji strony i jej rodziny (wiek, stan zdrowia, możliwości zarobkowania, wysokość uzyskiwanych dochodów itp.) ale musi mieć również na względzie sytuację ogólną, czyli liczbę podopiecznych danego ośrodka pomocy społecznej oraz posiadane środki. W sytuacji ograniczonych środków finansowych przeznaczonych na cele pomocy społecznej i jednocześnie znacznej liczby osób ubiegających się o uzyskanie wsparcia, organy pomocy społecznej upoważnione są do ograniczania rozmiaru przyznawanych świadczeń. Oznacza to, że udzielana pomoc nie zawsze musi być przyznana w takiej wysokości i rozmiarze, aby w pełni mogła zaspokoić zaistniałe potrzeby wnioskującego. Argumenty zawarte w uzasadnieniach decyzji obu instancji wskazują, że właśnie te względy były brane pod uwagę przez organy orzekające w niniejszej sprawie. Sąd nie kwestionuje, że sytuacja życiowa skarżącego jest zła. Nie można jednak uznać, że przyznanie zasiłku celowego w kwocie [...] zł narusza przepisy prawa materialnego i procesowego oraz wykracza poza granice uznania administracyjnego. Sąd ma świadomość tego, że przyznana skarżącemu kwota nie wystarczy na zaspokojenie wszystkich jego potrzeb, nie rozwiąże jego problemów. Może jedynie w pewnej mierze ułatwić przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej. Podstawowym zadaniem pomocy społecznej, jak już sama nazwa wskazuje, jest jednak świadczenie pomocy, a nie zapewnianie stałego utrzymania. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z obowiązującym prawem, w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania. Organy wskazały kryteria, jakie zadecydowały o przyznaniu zasiłku celowego w takiej a nie innej wysokości. Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.