IV SA/Gl 713/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz- Furmanik Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant starszy sekr. sąd. Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2013 r. sprawy ze skargi S. I. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylania się od zobowiązań alimentacyjnych uchyla zaskarżone postanowienie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., postanowieniem z dnia [...] r. na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych oraz art. 17 i art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego, stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez S.I. od decyzji Naczelnika Wydziału Urzędu Miasta J. z dnia [...] r. w sprawie uznania S.I. za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Organ odwoławczy wskazał, że skarżący został prawidłowo pouczony, iż od decyzji organu pierwszej instancji przysługuje odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji. Następnie podniósł, że organ I instancji, zawiadomieniem z dnia 9 lutego 2012 r., poinformował skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie uznania dłużnika alimentacyjnego – S. I. za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Ponadto wskazał, że w zawiadomieniu skarżący został pouczony o treści art. 41 § 1 K.p.a., według którego, w toku postępowania strony i ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swego adresu. Podkreślił, że skarżący odebrał przedmiotowe zawiadomienie w dniu 17 lutego 2012 r. Ponadto dodał, że od dnia 22 lutego 2012 r. skarżący odbywa karę pozbawienia wolności i o zmianie adresu do korespondencji nie zawiadomił organu I instancji. Wskazał, że zgodnie z art. 41 § 2 K.p.a., w razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1, doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny. W związku z tym organ odwoławczy stwierdził, że wymieniona decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 19 kwietnia 2012 r., gdyż była dwukrotnie awizowana. Następnie wskazał, że ustawowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 4 maja 2012 r., natomiast odwołanie skarżący nadał w areszcie śledczym w dniu 19 czerwca 2012 r. Wobec tego organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem 14-dniowego terminu do jego wniesienia. W skardze od powyższego postanowienia S.I. podniósł, że nie odbierał poczty w miejscu zamieszkania w lutym i w kwietniu 2012 r. Wskazał, że korespondencję kierowaną do niego odbierała wówczas jego rodzina. Dodał, że jego konkubina, z powodu depresji, nie poinformowała go o odebraniu korespondencji w jego imieniu. Natomiast informowała listonosza, że skarżący przebywa w zakładzie karnym. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wymienionego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Jednocześnie na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd dokonuje kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem zgodności z prawem nie będąc związany zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. W wyniku przeprowadzenia kontroli w wyżej wskazanym zakresie stwierdzić należało, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec tego wystąpiły podstawy do jego uchylenia. Wymienionym postanowieniem organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez skarżącego od decyzji organu I instancji z dnia [...] r. w sprawie uznania skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Podkreślenia jednakże wymagało, że w aktach administracyjnych znajdują się trzy decyzje organu I instancji – oznaczone tym samym numerem [...], wydane w różnych datach, tj; [...] r., [...] r., [...] r., dotyczące tego samego przedmiotu – uznania S.I. za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Ostatnia z tych decyzji – z dnia [...] r. została doręczona skarżącemu w Areszcie Śledczym w G., w dniu 18 czerwca 2012 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru pisma, znajdujące się w aktach administracyjnych. W piśmie z dnia 18 czerwca 2012 r. – nadanym w administracji aresztu śledczego w dniu 19 czerwca 2012 r. - skarżący wniósł odwołanie, wskazując numer zaskarżonej decyzji; - [...]. Ponadto w odwołaniu wniósł o uchylenie decyzji w przedmiocie uznania go za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Pomimo powyższych okoliczności, a zwłaszcza zbieżności daty podanej w odwołaniu z datą doręczenia skarżącemu decyzji z dnia [...] r., organ odwoławczy uznał, że odwołanie zostało wniesione od decyzji z dnia [...] r. Jednakże w zaskarżonym postanowieniu nie wskazał podstaw uznania przez niego, że odwołanie dotyczy akurat tej decyzji, a nie – oznaczonej przecież tym samym numerem i dotyczącej tego samego przedmiotu - decyzji z dnia [...] r. Jest to tym bardziej rażące pominięcie, że – jak wspomniano wyżej - data wskazana w odwołaniu jest identyczna z datą doręczenia skarżącemu decyzji z dnia [...] r. Ponadto nawet w piśmie przewodnim, dotyczącym przesłania SKO odwołania z dnia 18 czerwca 2012 r., organ I instancji wskazał, że przesyła odwołanie z dnia 18 czerwca 2012 r. od decyzji z dnia [...] r. Ponadto nie ulega wątpliwości, że odwołanie z dnia 18 czerwca 2012 r. zostało złożone w 14 dniowym terminie przewidzianym do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] r. Wobec tego, że zostało złożone w terminie otwartym do wniesienia odwołania – potraktowanie pisma tej treści jako odwołanie od innej decyzji niż decyzja z [...] r. – mogło nastąpić tylko w przypadku wyraźnego oświadczenia strony, że przedmiotowe pismo jest odwołaniem od innej decyzji organu I instancji. Na marginesie podkreślenia wymagało, że w zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy całkowicie pominął okoliczność, iż w aktach administracyjnych znajdują się aż trzy wyżej wymienione decyzje – mające dokładnie ten sam numer i dotyczące tej samej kwestii - uznania skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Pomimo tego stanu sprawy, organ odwoławczy nie przeprowadził ustaleń dotyczących powodów zaistniałej sytuacji i tym bardziej nie wskazał konsekwencji prawnych, jakie z tego stanu wynikają, albo jakie powinny wynikać. W wyniku przeprowadzenia kontroli w zakresie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia stwierdzić zatem należało, że przy jego wydaniu doszło do naruszenia art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego, według którego organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Ponadto organ odwoławczy naruszył art. 134 K.p.a., wskazany wśród podstaw prawnych postanowienia, bowiem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, pomimo zaistnienia szczególnych okoliczności, które zostały omówione wyżej. Pominięcie przez organ istotnych ustaleń oraz wskazania przyczyn i skutków prawnych stanu występującego w przedmiotowej sprawie, stanowiło naruszenie art. 7 K.p.a. Wobec tego - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. - Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań.