IV SA/Gl 720/04
WyrokWSA w Gliwicach2006-02-23
Skład orzekający: Zofia Borowicz, Barbara Rymaszewska, Beata Kalaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ocenił, czy osoba opuszczająca rodzinę zastępczą jest już "usamodzielniona" w rozumieniu przepisów ustawy o pomocy społecznej, przyznając lub odmawiając jej pomocy na usamodzielnienie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, a także nie wyjaśniły istotnych okoliczności sprawy dotyczących sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej skarżącej. Sam fakt ukończenia 18 lat, opuszczenia rodziny zastępczej lub posiadania dzieci nie przesądza o zakończeniu procesu usamodzielnienia. Konieczne jest szczegółowe ustalenie, czy proces ten trwa nadal i czy istnieją przesłanki do przyznania pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca, wychowanka rodziny zastępczej, zwróciła się o pomoc na usamodzielnienie. Organ I instancji odmówił przyznania pomocy, wskazując na wcześniejszą decyzję odmowną i przekroczenie kryterium dochodowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając, że skarżąca jest już usamodzielniona, ponieważ prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubentem i wychowuje dzieci. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując ocenę jej samodzielności.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zofia Borowicz Sędziowie: WSA Barbara Rymaszewska /del./ WSA Beata Kalaga – Gajewska /spr./ Protokolant: referent Agnieszka Janecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2006 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pomocy na usamodzielnienie się dla wychowanka rodziny zastępczej 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. nr [...]; 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
Wnioskiem z dnia [...] r. J. K. zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. o pomoc rzeczową i finansową na usamodzielnienie.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta K. przez Zastępcę Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej na podstawie art. 33 p ust. 1 pkt 1 i art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z późn. zm.) w związku z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 października 2001 r. w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnienie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowanie dla pełnoletnich osób z rodzin zastępczych oraz osób opuszczających niektóre typy placówek opiekuńczo-wychowawczych i domów pomocy społecznej, zakłady poprawcze, schroniska dla nieletnich (Dz. U. Nr 120, poz. 1293) odmówiono J. .K. przyznania pomocy pieniężnej na usamodzielnienie.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podniósł, że stronie już wcześniej w dniu [...]r. została wydana decyzja nr [...] odmawiająca przyznania pomocy pieniężnej na usamodzielnienie z uwagi na niespełnienie przesłanek wymienionych w § 5 rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 października 2001 r. w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnienie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowanie dla pełnoletnich osób z rodzin zastępczych (...), bowiem wówczas dochód rodziny strony przekroczył [...] % kryterium dochodowego określonego na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r. Dlatego obecnie nie ma możliwości ponownego przyznania stronie pomocy pieniężnej na usamodzielnienie, gdyż ta forma pomocy jest przyznawana jednorazowo i wcześniej wydana decyzja w tym zakresie jest nadal obowiązująca.
W odwołaniu od tej decyzji strona wniosła o udzielenie jej wnioskowanej pomocy. Powołała się na okoliczność, iż w miesiącu [...] r. złożyła wniosek o pomoc dla usamodzielniającego się wychowanka i jej nie otrzymała. Wówczas będąc w ciąży była studentką [...] roku [...] w K. i mieszkała u babci, ale po urodzeniu w dniu [...] r. córki wyprowadziła się do mieszkania rodziców konkubenta. Akcentowała, iż wtedy podstawą decyzji odmownej było przekroczenie kryterium dochodowego liczonego wspólnie z babcią, chociaż faktycznie gospodarowała już z konkubentem.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wywiódł, iż przedmiotowe odwołanie będzie rozpoznawane z uwzględnieniem stanu prawnego wynikającego z ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Powołał się na okoliczności faktyczne, które miały miejsce w sprawie, a w szczególności, iż strona na podstawie orzeczenia sądu przebywała w rodzinie zastępczej jeden rok i [...] miesięcy, gdzie ukończyła 18 lat, a w dniu [...] r. złożyła wniosek o przyznanie pomocy pieniężnej z przeznaczeniem za wydatki związane z kontynuowaniem nauki. Ze sporządzonego wówczas programu jej usamodzielnienia wynikało, iż strona zamierzała podjąć płatne licencjackie studia zaoczne, których faktycznie nie podjęła. W konsekwencji otrzymała powołaną decyzję z dnia [...]r. nr [...] odmawiającą przyznania jej pomocy pieniężnej na usamodzielnienie. W dniu [...] r. strona złożyła wniosek o pomoc finansową i rzeczową na usamodzielnienie, a na jego podstawie została dokonana "Modyfikacja Indywidualnego Programu Usamodzielnienia".
Organ odwoławczy przytoczył treść art. 88, art. 89 i art. 159 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.) oraz § 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 października 2001r. w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnienie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowanie dla pełnoletnich osób z rodzin zastępczych (...) i uznał, iż błędnie organ I instancji uzależnił odmowę przyznania stronie pomocy pieniężnej na jej usamodzielnienie od wydania już wcześniej decyzji odmownej. Jednakże, zdaniem organu odwoławczego, analiza stanu faktycznego sprawy pozwala uznać, iż strona jest usamodzielniona, a jej proces usamodzielnienia został zakończony. Obecnie strona pozostaje w nieformalnym związku z ojcem jej dzieci i prowadzi z nim wspólne gospodarstwo domowe, czyli razem stanowią rodzinę w świetle art. 6 pkt 14 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej. W związku z tym strona usamodzielniła się już wcześniej i jako osoba samodzielna założyła rodzinę oraz wychowuje swoje dzieci. Podkreślił też, iż strona nie realizowała ustalonego "indywidualnego programu usamodzielniania" i nie modyfikowała go, aż do miesiąca [...] r.
Akceptując ustalenia organu I instancji co do stwierdzonego stanu faktycznego sprawy organ odwoławczy wskazał, że w oparciu o art. 154 ust. 9 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej strona może wystąpić do starosty z wnioskiem o przyznanie jej pomocy.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz uznała, iż jej proces "usamodzielnienia się" rozpoczął się w [...] r., ale zakończył się tylko w sferze osobistej. Nadal więc obowiązuje ją program usamodzielnienia, bowiem nie został on zrealizowany zgodnie z jego pierwotnym kształtem.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie prezentując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przystępując do oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, iż sąd administracyjny powołany jest do kontroli zgodności z prawem poddanych jego właściwości decyzji, postanowień, czynności i innych aktów prawnych. Zatem bada czy podczas ich wydania nie doszło do naruszenia prawa materialnego lub procesowego i to w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie: ustawą p.p.s.a.) sądy nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w nich podstawą prawną, ale zobowiązane są badać legalność zaskarżonych aktów także z urzędu, w zakresie zarzutów nie podniesionych w skardze. Natomiast na mocy art. 135 ustawy p.p.s.a. mogą stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
W niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym Sąd zbadał zgodność z prawem wydanych decyzji i uznał, że przy ich wydaniu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i procesowego w zakresie, w jakim stosowały go oba organy orzekające.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca w dniu [...] r. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie jej pomocy na usamodzielnienie, którą chciała przeznaczyć na bieżące wydatki związane z nauką. Wniosek ten w myśl art. 61 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego wszczął postępowanie administracyjne, ale nie został rozpatrzony zgodnie z jego treścią, na co zwróciła uwagę sama skarżąca w odwołaniu z dnia [...] r.
Następnie w dniu [...] r. przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej została wydana decyzja ostateczna nr [...] odmawiająca przyznania skarżącej pomocy pieniężnej na usamodzielnienie, bowiem wówczas dochód rodziny skarżącej przekroczył [...] % kryterium dochodowego, określonego na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r.
Na skutek złożonego przez skarżącą nowego wniosku z dnia [...] r. o pomoc rzeczową i finansową na jej usamodzielnienie wydano decyzje w niniejszej sprawie.
Wymagało więc w pierwszej kolejności rozważenia czy zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W ocenie Sądu nie doszło do takiej sytuacji, bowiem zastosowanie przepisu art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. następuje tylko w przypadku stwierdzenia, że istnieje tożsamość sprawy rozstrzygniętej kolejno po sobie dwoma decyzjami, z których pierwsza jest ostateczna. Tożsamość ta będzie istniała, gdy wystąpią w sprawie te same podmioty bądź dotyczyć ona będzie tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w nie zmienionym stanie faktycznym sprawy.
Stan faktyczny sprawy musi być natomiast brany pod uwagę przy ocenie, czy ma miejsce tożsamość sprawy, lecz tylko w odniesieniu do faktów prawotwórczych (por. "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" pod red. B. Adamiak, J. Borkowski, 7 wydanie zaktualizowane i rozszerzone, Wyd. C.H. Beck W-wa 2005, str. 739 i 740).
W pierwszej kolejności należało więc ustalić jaki był stan faktyczny sprawy przy wydaniu decyzji z dnia [...] r. nr [...], a następnie zaskarżonych w niniejszym postępowaniu decyzji obu organów orzekających.
W tym zakresie Sąd uznał, iż przy wydaniu przez Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej decyzji z dnia [...] r. nr [...] w zakresie ustaleń faktycznych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy przyjęto, że skarżąca zamieszkiwała wraz z babcią i bratem, a dochód ustanowionej dla niej rodziny zastępczej przekroczył wówczas [...]% kryterium dochodowego, określonego na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej z dnia 29 listopada 1990 r., co stanowiło bezpośrednią przyczynę odmowy przyznania skarżącej pomocy pieniężnej na usamodzielnienie. Natomiast podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie w tym zakresie było przyjęcie, że skarżąca zamieszkuje wraz z konkubentem i ich wspólnymi dziećmi, co zdaniem organów orzekających miało świadczy o wcześniejszym usamodzielnieniu się skarżącej i stworzeniu rodziny.
W ocenie Sądu ten stan faktyczny ma charakter tzw. faktów prawotwórczych, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, iż nie można mówić o tożsamości sprawy w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a.
Jednak, w zakresie ustaleń faktycznych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych i sytuacji skarżącej, dlatego przedmiotowe postępowanie powinno być prowadzone w kierunku zmiany wcześniejszej decyzji ostatecznej z dnia [...] r. nr [...].
Mając na uwadze powyższe zaakcentować trzeba, iż z dniem 1 maja 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 z późn. zm.), zwana dalej w skrócie ustawą z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Zgodnie z brzmieniem jej art. 150 do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 maja 2004 r. stosuje się przepisy tej ustawy, a także do czasu wydania nowych przepisów wykonawczych na podstawie jej art. 159 stosuje się dotychczasowe przepisy wykonawcze, wydane na podstawie ustawy z dnia 29 listopada 1990r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998r. Nr 64, poz. 414 z późn. zm.).
Stosownie do treści art. 88, art. 89 i art. 159 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji, osoba, która osiągnęła pełnoletniość w rodzinie zastępczej, zostaje objęta pomocą mającą na celu jej życiowe usamodzielnienie i integrację ze środowiskiem przez pracę socjalną, a także pomoc:
1) pieniężną na usamodzielnienie;
2) pieniężną na kontynuowanie nauki;
3) w uzyskaniu odpowiednich warunków mieszkaniowych, w tym w mieszkaniu chronionym;
4) w uzyskaniu zatrudnienia;
5) na zagospodarowanie - w formie rzeczowej.
Oznacza to, że stosownie do uregulowań zawartych w § 7 ust. 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 października 2001 r. w sprawie udzielania pomocy na usamodzielnienie, kontynuowanie nauki oraz zagospodarowanie dla pełnoletnich osób z rodzin zastępczych oraz osób opuszczających niektóre typy placówek opiekuńczo-wychowawczych i domów pomocy społecznej, zakłady poprawcze, schroniska dla nieletnich (Dz. U. Nr 120, poz. 1293, zwanego dalej w skrócie: "rozporządzeniem"), którego przepisy mają zastosowanie w niniejszej sprawie pomoc pieniężna na usamodzielnienie może być przyznana na zaspokojenie ważnej życiowej potrzeby osoby usamodzielnianej, w szczególności na polepszenie warunków mieszkaniowych (pkt 1), stworzenie warunków do działalności zarobkowej, w tym podniesienie kwalifikacji zawodowych (pkt 2) i pokrycie wydatków związanych z nauką osoby usamodzielnianej (pkt 3).
Warunkiem udzielenia pomocy, o której mowa w art. 88 ust. 6 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, jest zobowiązanie się osoby usamodzielnianej do realizacji indywidualnego programu usamodzielnienia, zwanego "programem usamodzielnienia", opracowanego wspólnie z opiekunem usamodzielnienia i zatwierdzonego przez kierownika powiatowego centrum pomocy rodzinie. Program ten m.in. określa sposób i formę pomocy w uzyskaniu odpowiednich warunków mieszkaniowych (§ 4 ust. 1 i ust. 2 pkt 5 rozporządzenia). Do zadań opiekuna należy zaś m.in. opiniowanie wniosku o pomoc pieniężną na usamodzielnienie (§ 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia).
Wobec skarżącej, jako wychowanki rodziny zastępczej, zastosowanie mieć będą powołane powyżej przepisy prawa (art. 88 ust. 2, ust. 3 i ust. 6 ustawy z dnia 12 marca 2004 r.), a organ odwoławczy prawidłowo zaznaczył, iż podstawową przesłanką do przyznania jej pomocy na usamodzielnienie jest ustalenie, czy skarżąca jeszcze się nie usamodzielniła.
W aktach sprawy znajduje się program sporządzony w dniu [...]r., który nie był realizowany i nowy wniosek skarżącej z dnia [...] r. o pomoc rzeczową i finansową na usamodzielnienie wraz z "Modyfikacją Indywidualnego Programu Usamodzielnienia" z dnia [...] r. Jednak organy orzekające w uzasadnieniach obu podjętych rozstrzygnięć nie odniosły się bliżej do tego programu, w którym brakuje stwierdzenia, że skarżąca jest usamodzielniona finansowo i ma zapewnione potrzeby mieszkaniowe. Należy jednak zważyć, że skarżąca podała, iż obecnie jest bezrobotna, ale aktywnie poszukuje pracy i uczęszcza na zajęcia dla osób bezrobotnych w ramach programu "[...]".
W ocenie organu odwoławczego skarżąca w pełni samodzielne funkcjonuje w środowisku i ma możliwość sama rozwiązywać swoje problemy, dlatego jej proces usamodzielnienia, jako osoby opuszczającej rodzinę zastępczą uległ zakończeniu. Dodatkowo organ ten akcentował, iż skarżąca ma obecnie [...] lata i jako osoba samodzielna założyła rodzinę (nieformalny związek) i wychowuje swoje dzieci.
Odnosząc się do postawionego wcześniej pytania, czy skarżąca jeszcze się nie usamodzielniła trzeba pamiętać o tym, iż sama data fizycznego opuszczenia rodziny zastępczej, bądź ukończenia 18-tego roku życia lub okoliczność posiadania dzieci przez skarżącą nie stanowi o samym procesie jej usamodzielnienia.
Skarżąca bowiem opuszczając rodzinę zastępczą nie była usamodzielniona tylko przez to, iż była osoba pełnoletnią i matką. Trudno więc stwierdzić, aby ta fragmentaryczna ocena zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji była wystarczająca do uznania, że skarżąca jest już usamodzielniona, a jej proces usamodzielnienia został zakończony.
Z samego faktu ukończenia 18 lat, bądź posiadania dzieci nie można wyprowadzać takiego wniosku mimo, że przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. nie definiują szczegółowo pojęcia "osoba usamodzielniona". W art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. wskazano tylko, iż osoba która osiągnęła pełnoletniość w rodzinie zastępczej zwana jest dalej "osobą usamodzielnioną". Podobna regulacja zawarta jest w § 1 pkt 1 rozporządzenia, a jego tytuł wskazuje, iż przyznana forma pomocy na usamodzielnienie się, o której mowa w art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r., dotyczy osób pełnoletnich, które opuszczając rodzinę zastępczą nie są usamodzielnione.
W ocenie Sądu oznacza to, że nie sam fakt uzyskania pełnoletniości, opuszczenia rodziny zastępczej czy też założenia rodziny decyduje o zakończeniu procesu usamodzielnienia. Zatem w niniejszej sprawie należało rozważyć czy w przypadku skarżącej proces ten się rozpoczął, zakończył czy też trwa nadal. Obowiązek ten spoczywa na organach orzekających, które w przypadku ustalenia, że proces usamodzielnienia skarżącej trwa nadal winny wykazać czy wskazana jest pomoc objęta jej wnioskiem.
W tym celu należało szczegółowo ustalić sytuację osobistą, rodzinną, dochodową i majątkową skarżącej w oparciu o art. 107 ustawy z dnia 12 marca 2004r., bowiem sam fakt sporządzenia tak obszernej "Modyfikacji Indywidualnego Programu Usamodzielnienia" z dnia [...] r. świadczy już o tym, że skarżąca nie jest usamodzielniona i nadal posiada nie zaspokojone wcześniej potrzeby.
Reasumując, jednoznacznie należy określić, czy okoliczności sprawy dają podstawę do uznania, że w przypadku skarżącej występują przesłanki do przyznania jej pomocy, o jakiej stanowi powołany powyżej art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r.
Niemniej według Sądu ocena działań skarżącej co do już posiadanych warunków mieszkaniowych nie jest wystarczająca do automatycznej oceny, iż w sprawie zostały spełnione w pełni przesłanki z § 14 rozporządzenia.
Trzeba zauważyć, że z treści art. 107 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej wynika, że wywiad środowiskowy przeprowadza się także w celu przyznania pomocy pieniężnej na usamodzielnienie. Przepis ten w prawie niezmienionej formie, jako art. 43 obowiązywał pod rządami wcześniej obowiązującej ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej. W ust. 4 powołanego wyżej przepisu art. 107 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej ustawodawca zawarł co prawda sformułowanie, że w przypadku ubiegania się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej po raz kolejny, a także gdy nastąpiła zmiana danych zawartych w wywiadzie to sporządza się aktualizację wywiadu. Jednakże w aktach sprawy znajduje się kserokopia wywiadu środowiskowego, z której wynika, że został on przeprowadzony w dniu [...] r., a zatem dopiero pięć miesięcy po złożeniu nowego wniosku skarżącej z dnia [...] r. o pomoc rzeczową i finansową na usamodzielnienie.
Wywiad ten nie wyjaśniał jednak wszystkich kwestii związanych z sytuacją ekonomiczną, życiową i mieszkaniową skarżącej, a w szczególności tych które pozwoliły by stwierdzić, iż skarżąca jest niezależna finansowo.
Stosownie do art. 89 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej organ właściwy w sprawie, może odmówić przyznania pomocy pieniężnej m.in. na usamodzielnienie w szczególnie uzasadnionych okolicznościach np. gdy istnieje uzasadnione przypuszczenie, iż pomoc pieniężna zostanie wykorzystana niezgodnie z celem na jaki została przyznana. Organy orzekające w sprawie nie dokonały w tym zakresie żadnych ustaleń, co oznacza, że wydanie decyzji, mogło nastąpić przy naruszeniu przepisów postępowania administracyjnego traktującego o obowiązku dokładnego wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego w powiązaniu ze słusznym interesem strony (por. wyrok NSA z dnia 9 października 1985r. sygn. II SA 1346-1349/85 – niepublikowany).
Z przytoczonych powyżej względów, należało dojść do wniosku, że organy orzekające nie zebrały i nie rozpatrzyły istotnych dla załatwienia sprawy materiałów dowodowych, a tym samym nie zostały wyjaśnione istotne okoliczności sprawy.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały zatem wydane z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, art. 10, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 K.p.a., które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy i zastosowanie w niej przepisów prawa materialnego art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r.
Z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania administracyjnego w znacznym zakresie oraz niezbędność ponownej oceny sytuacji osobistej i majątkowej skarżącej Sąd uchylił zarówno decyzję organu odwoławczego, jak i organu pierwszej instancji.
W toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ pierwszej instancji ustali prawidłowo i rzetelnie stan faktyczny sprawy, dokona oceny całokształtu zebranego w sprawie i uzupełnionego materiału dowodowego oraz poczyni stosowne rozważania faktyczne i prawne w oparciu o powołane wyżej wskazania.
W tym stanie rzeczy skargę należy uznać za zasadną, a Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Z uwagi na treść art. 152 ustawy p.p.s.a. Sąd orzekł też, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Powołane przepisy
art. 33art. 43 ust. 1 ustawyart. 4 ust. 1 ustawyart. 138 § 1 pkt 1art. 88art. 89art. 159 ustawyart. 6 pkt 14 ustawyart. 154 ust. 9 ustawyart. 134 § 1 ustawyart. 135 ustawyart. 61 § 1
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło