IV SA/Gl 727/06
WyrokWSA w Gliwicach2006-09-19
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Tadeusz Michalik, Szczepan Prax
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy choroba zawodowa została prawidłowo stwierdzona u pracownika, jeśli pracodawca kwestionuje związek przyczynowy między chorobą a środowiskiem pracy, a kontakt z potencjalnie szkodliwymi czynnikami występował również poza miejscem pracy?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę pracodawcy, uznając, że organy inspekcji sanitarnej prawidłowo stwierdziły chorobę zawodową. Rozstrzygnięcie oparto na przepisach rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych, które wskazują, że wystarczające jest ustalenie z wysokim prawdopodobieństwem związku między szkodliwymi czynnikami w środowisku pracy a chorobą, nawet jeśli kontakt z tymi czynnikami występuje również poza pracą lub nie doszło do przekroczenia normatywów higienicznych.Stan faktyczny
Pracodawca "A" Sp. z o.o. zaskarżył decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K., która utrzymała w mocy decyzję organu I instancji stwierdzającą u pracownicy B. F. chorobę zawodową. Pracodawca kwestionował związek przyczynowy między chorobą a warunkami pracy, twierdząc, że pracownica miała kontakt z potencjalnie szkodliwymi substancjami również w życiu codziennym, a w miejscu pracy panowały odpowiednie warunki higieniczne. Organy sanitarne oparły swoje rozstrzygnięcia na orzeczeniach lekarskich i wynikach dochodzenia epidemiologicznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Michalik, Sędzia NSA Szczepan Prax, Protokolant St. ref. Agnieszka Janecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2006 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę
Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. działając na podstawie art. 5 pkt 4 a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 1998 r. Nr 90 poz. 575 z późn. zm.) stwierdził u B. F. chorobę zawodową – [...] wymienioną w poz. [...] wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132 poz. 1115 ).
Decyzja powyższa zapadła na podstawie orzeczenia lekarskiego wydanego przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. Poradnię Chorób Zawodowych w S. stwierdzającego u B. F. chorobę zawodową pod postacią [...] spowodowaną kontaktem zawodowym z [...]. Na uzasadnienie swego stanowiska organ inspekcji sanitarnej wskazał również wynik dochodzenia epidemiologicznego przeprowadzonego w sprawie, z którego wynikało, iż B. F. podczas zatrudnienia w - "A" sp. z o.o. w latach [...]–[...] miała kontakt z [...].
Pracodawca B. F. "A" sp. z o.o. złożył od decyzji organu inspekcji sanitarnej I instancji odwołanie zaprzeczając, by zatrudniał B. F., a także innych pracowników w narażeniu zawodowym. Wskazał, iż [...], z którymi stykała się w ramach czynności zawodowych B. F. spełniały wymogi bezpieczeństwa i higieny pracy, a nadto podniósł, iż miała ona z nimi częstszy kontakt w życiu codziennym niż w czasie wykonywania pracy. Odwołujący podkreślił, iż B. F. podejmując pracę odbyła badania lekarskie, które nie wykazały przeciwwskazań do wykonywania zawodu [...].
Wskutek wniesionego odwołania B. F. poddano ponownemu badaniu lekarskiemu wykonanemu przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., a jego wyniki wskazały na rozpoznanie [...] prawdopodobnie pochodzenia zawodowego.
Biorąc pod uwagę występowanie zmian w obrębie [...], wywiad chorobowy, z którego wynikało, iż w trakcie przerwania narażenia zawodowego następowała częściowa remisja zmian chorobowych, a także charakterystykę stanowiska pracy, Instytut Medycyny Pracy uznał, iż schorzenie występujące u B. F. ma charakter schorzenia zawodowego,
Organ odwoławczy, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...] r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie I instancji w mocy.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia powołano się na wyniki dochodzenia epidemiologicznego pozwalające na przyjęcie, iż B. F. pracowała w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej [...] oraz na dwa orzeczenia lekarskie wydane przez lekarzy specjalistów kompetentnych placówek diagnostycznych I i II szczebla, kwalifikujące schorzenie B. F. jako chorobę zawodową.
Organ odwoławczy wyjaśnił, iż w przypadku choroby o charakterze [...] nie jest wymagane przekroczenie normatywów higienicznych czynników szkodliwych oraz czasu ekspozycji, a wystarczającym jest stwierdzenie obecności w środowisku pracy czynników [...], które wywołały chorobę. Wskazał nadto, iż rozpoznanie medyczne oparte zostało na wywiadzie chorobowym, a w szczególności na informacji, iż w przypadku przerwania narażenia zawodowego występuje remisja zmian chorobowych. Wzięto również pod uwagę charakterystykę stanowiska pracy oraz na dokumentację lekarską uwzględniającą wyniki [...].
W konsekwencji, zdaniem organu, nie było podstaw do kwestionowania stanowiska kompetentnych placówek diagnostycznych.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pracodawca zakwestionował istnienie związku przyczynowego pomiędzy rozpoznaną u B. F. chorobą, a środowiskiem pracy wskazując, iż miała ona wyłącznie sporadyczny kontakt z [...].
W opinii skarżącego schorzenie występujące u B. F. wywołane było kontaktem z [...], z którymi stykała się w codziennym życiu, a przeprowadzony w zakładzie pracy wywiad zawodowy wynikał z podejrzenia, że występująca u niej choroba [...] wywołana jest kontaktem z [...], w skład których wchodzi [...].
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wniósł o jej oddalenie argumentując swoje stanowisko jak w toku postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza konieczność zbadania, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Oceny tej Sąd dokonuje na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego przez organ w toku postępowania administracyjnego.
Należy także podkreślić, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną.
Kontrolując zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem, Sąd przeto obowiązany był wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
W rozpoznawanej sprawie przeprowadzona kontrola sądowoadministracyjna takich naruszeń prawa nie wykazała.
Stosownie do § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132, poz. 1115 ) chorobą zawodową jest choroba ujęta w wykazie, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanym "narażeniem zawodowym".
Właściwymi do orzekania o rozpoznaniu choroby, która figuruje w wykazie chorób zawodowych lub o braku podstaw do jej rozpoznania są jednostki orzecznicze wymienione w § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.
Zgodnie z § 6 ust. 1 oraz § 2 ust. 3 pkt 4 przywoływanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. orzeczenie lekarskie wydaje się na podstawie przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika oraz oceny narażenia zawodowego. Jeżeli przeto orzeczenia lekarskie rozpoznają chorobę zawodową, a dochodzenie epidemiologiczne wykazuje, iż czynniki szkodliwe występowały w środowisku pracy, przesłanki wymagane do stwierdzenia choroby zawodowej należy uznać za spełnione. Taka ocena, będąca w istocie oceną prawną należy do kompetencji organów Inspekcji Sanitarnej – Powiatowego i Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego i dokonywana jest przy uwzględnieniu podstawowych zasad postępowania administracyjnego.
Organy inspekcji sanitarnej zobligowane są zatem przy rozstrzyganiu sprawy uwzględniać również treść art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., i zgodnie z zawartymi w tych normach prawnych wskazaniami dokonać oceny przeprowadzonego dochodzenia epidemiologicznego oraz rozpoznania medycznego.
Przenosząc swoje rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, iż postępowanie organu zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji odbyło się przy uwzględnieniu reguł wyznaczonych zarówno przepisami postępowania administracyjnego jak i przepisami cytowanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów.
Organy inspekcji sanitarnej dokonały ustaleń w oparciu o wymagane prawem dowody ( dochodzenie epidemiologiczne i orzeczenia lekarskie ), a ocenę zebranego materiału uzasadniły w sposób rzetelny i przekonywujący.
Odmienny pogląd co do etiologii choroby występującej u B. F. prezentowany przez skarżącego nie może zostać w powyższej sytuacji uwzględniony. Jak wynika z brzmienia § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach, wystąpienie szkodliwych czynników w środowisku nie musi być zawinione przez pracodawcę i nie musi wynikać z przekroczenia dopuszczalnych norm. Wystarczy wystąpienie w środowisku pracy czynnika, który jest szkodliwy tylko dla jednego pracownika, z uwagi na jego osobniczą wrażliwość. Nie jest również warunkiem koniecznym, aby powodujące chorobę czynniki występowały tylko w środowisku pracy i poza pracę kontakt z nimi był niemożliwy.
Wskazywanie zatem, iż w życiu codziennym B. F. styka się również z [...], a nadto, jak podnoszono w odwołaniu, skarżący nie zatrudniał pracowników w warunkach narażenia zawodowego nie ma istotnego znaczenia dla oceny sprawy.
Ustawodawca nakazał natomiast w treści wskazanego wyżej § 2 rozporządzenia ustalić w sposób bezsporny lub z wysokim prawdopodobieństwem, iż w konkretnym, ocenianym przypadku, występujące w środowisku pracy szkodliwe czynniki wywołały chorobę ujętą w wykazie chorób zawodowych. To wysokie prawdopodobieństwo wywołania u B. F. schorzenia czynnikami występującymi w środowisku pracy zostało w opinii Sądu należycie wykazane.
W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło