IV SA/Gl 73/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Kalaga – Gajewska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.Z. na czynność Starosty R. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za wydanie karty pojazdu [...] nr [...] postanawia: odrzucić skargę Pismem z dnia [...] roku P. Z. zwrócił się do Starosty R. z wnioskiem o zwrot zawyżonej opłaty za wydanie karty pojazdu, w kwocie [...], - złotych, jaką uiścił w dniu [...] r., w związku z rejestracją samochodu marki [...] o nr rejestracyjnym [...]. W uzasadnieniu swojego wniosku powołał się na art. 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, który zakazuje państwom członkowskim nakładania bezpośrednio lub pośrednio na produkty innych państw członkowskich podatków wewnętrznych jakiegokolwiek rodzaju, wyższych od tych, które są nakładane bezpośrednio lub pośrednio na podobne produkty krajowe. Wnioskodawca przyznał, że konieczność uiszczenia opłaty za wydanie karty pojazdu w kwocie [...],- złotych wynika z obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 roku w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. z 2003 r., Nr 137, poz. 1310), jednak podważył moc prawną zawartych tam uregulowań z uwagi na ich sprzeczność z prawem wspólnotowym. Powołując się na orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości podał, że bezpośrednia stosowalność norm wspólnotowych oraz ich nadrzędny w stosunku do prawa krajowego charakter wykluczały możliwość opierania się na przepisach powołanego rozporządzenia, bowiem pozostawały one w kolizji z prawem wspólnotowym. Zaznaczył, że choć od strony formalnej wymagana za wydanie karty pojazdu kwota [...],- zł. stanowi opłatę administracyjną, to w istocie jest ona ukrytym podatkiem. Wskazał również, że skoro koszty wydania dokumentu zamykają się w kwocie [...], -zł., to pozostała suma [...],- zł. stanowi ukryty podatek. Nadto, tak zawyżona opłata stwarza niedopuszczalne w prawie wspólnotowym bariery w imporcie, bowiem dotyczy jedynie samochodów sprowadzanych do Polski z innych krajów członkowskich Unii Europejskiej. W odpowiedzi na wniosek Starosta R., w piśmie z dnia [...]r., nr [...] stwierdził, że nie znajduje podstaw do pozytywnego ustosunkowania się do żądań wniosku i odmówił zwrotu dochodzonej kwoty. Powołał się przy tym na przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2005 roku, nr 108, poz. 908, ze zm.) oraz przepisy powołanego już rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu. Organ dodał, że jest jedynie organem rejestrującym, działającym na podstawie powołanych przepisów, a rozstrzyganie o zgodności norm prawa polskiego, znajduje się poza zakresem przyznanych mu kompetencji. Wobec odmownego stanowiska Starosty, P. Z. w dniu [...] r. złożył skargę na czynność Starosty R., dotyczącą odmowy zwrotu zawyżonej opłaty za wydanie karty pojazdu. W uzasadnieniu skargi ponownie powołał się na sprzeczność uregulowań prawa krajowego z art. 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. W odpowiedzi na skargę z dnia [...] r. Starosta R. przywołał argumentację zawartą w odpowiedzi udzielonej skarżącemu i tym samym podtrzymał zajęte wcześniej stanowisko w sprawie. Zarządzeniem Sądu z dnia 30 maja 2006 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez wskazanie, że przed wniesieniem skargi wezwał organ administracji do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na wezwanie skarżący przesłał odpowiedź na skargę Starosty R.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy ocenić, czy zaskarżone pismo mieści się w zakresie przedmiotowym postępowania sądowoadministracyjnego. Szczegółowe unormowanie właściwości rzeczowej sądów administracyjnych zawierają przepisy art. 3 § 2 i § 3 oraz art. 4 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie - ustawa p.p.s.a. Z regulacji tej w szczególności wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym, zabezpieczającym bliżej określone w art. 3 § 2 pkt 1 i pkt 2, inne akty wymienione w pkt 4 – 7 tego przepisu oraz bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a. na jego podstawie zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegają akty i czynności inne niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 tej samej ustawy. Przyjmuje się, iż chodzi tu o akty i czynności podejmowane w sprawach indywidualnych o charakterze publicznoprawnym, wynikających z przepisów prawa w stosunku do uprawnień i obowiązków konkretnych podmiotów. Tym samym musi istnieć konkretny i ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku (por. postanowienie NSA z dnia 16 września 2004r., sygn. OSK 247/04). W przedmiotowej sprawie, zdaniem Sądu, skoro obowiązek uiszczenia opłaty, jak i jej wysokość wynika bezpośrednio z przepisów prawa, a organ administracji jest zobowiązany przed wydaniem karty pojazdu do pobrania opłaty, bez wydania wcześniej jakiegokolwiek aktu konstytutywnego lub deklaratywnego, to żądanie skargi dotyczy działania tego organu w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a., jako czynności materialno-technicznej pobrania opłaty. Z powyższych rozważań wynika, że zaskarżona czynność podjęta przez Starostę R. poza trybem postępowania administracyjnego, mimo braku wydania w tym przedmiocie decyzji, podlega kontroli sądu administracyjnego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 52 § 1 ustawy p.p.s.a. skarga winna być wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Stosownie do treści art. 52 § 3 ustawy p.p.s.a. w sytuacji, gdy ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 tej samej ustawy, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie organu administracji do usunięcia naruszenia prawa i to w terminie 14 dni, licząc od dnia w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy p.p.s.a. Z uwagi na okoliczność, że skarżący wnosząc skargę nie wykazał, że spełnił wymóg przewidziany w art. 52 § 3 ustawy p.p.s.a., Sąd wezwaniem z dnia 30 maja 2006 r. zobowiązał go do usunięcia braku formalnego skargi poprzez wskazanie, że przed wniesieniem skargi wezwał on organ administracji do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący odpowiedź na skargę Starosty R. (karta nr [...] akt sądowych). W tym miejscu stwierdzić trzeba, że ta odpowiedź nie może być uznana za skuteczne uzupełnienie braku formalnego skargi. Jednocześnie skarżący wskazał w skardze, że przedmiotem zaskarżenia jest czynność organu z dnia [...] r. polegająca na odmowie zwrotu opłaty za wydaną kartę pojazdu. Zatem zgodnie z art. 52 § 3 ustawy p.p.s.a. od dnia doręczenia tego pisma, wtedy kiedy skarżący dowiedział się lub też mógł się dowiedzieć o podjęciu przez Starostę R. zaskarżonej czynności, biegł 14-dniowy termin do wezwania tego organu do usunięcia naruszenia prawa. W związku z tym skuteczne wniesienie skargi byłoby możliwe, w oparciu o art. 53 § 2 ustawy p.p.s.a., dopiero w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpowiedzi tego organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzieliłby odpowiedzi na wezwanie, to w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wówczas dopiero po spełnieniu wszystkich warunków formalnych skargi Sąd mógłby przystąpić do jej merytorycznego rozpatrzenia. Trzeba w tym miejscu podkreślić, że pouczenie Starosty R. zawarte w piśmie z dnia [...] r. było błędne, gdyż w oparciu o powołane wcześniej przepisy tryb wnoszenia skarg w tym przypadku jest inny. Reasumując z przedstawionych przez skarżącego dokumentów nie wynika, że wezwał on organu administracji do usunięcia naruszenia prawa przed dniem wniesienia skargi za pośrednictwem Starosty R.. W tym stanie rzeczy skarżący nie dochował przewidzianego prawem trybu wniesienia skargi, co skutkuje jej przedwczesnością i zarazem niedopuszczalnością. Zaistniała w sprawie sytuacja uzasadnia zatem odrzucenie skargi w oparciu o przepis art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy p.p.s.a.