IV SA/Gl 737/05
WyrokWSA w Gliwicach2006-07-27
Skład orzekający: Adam Mikusiński, Elżbieta Kaznowska, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy policjantowi w służbie stałej, który utracił prawo do zajmowanego lokalu mieszkalnego z powodu zrzeczenia się tego prawa przez jego małżonkę, przysługuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego?Ratio decidendi
Policjantowi w służbie stałej, który utracił prawo do zajmowanego lokalu mieszkalnego lub domu z powodu zrzeczenia się tego prawa, nie przyznaje się równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Oddanie lokalu do dyspozycji administracji przez małżonkę policjanta, która posiadała tytuł prawny do tego lokalu, jest traktowane jako zrzeczenie się prawa do lokalu i wyklucza możliwość ubiegania się o pomoc pieniężną.Stan faktyczny
Skarżący, policjant w służbie stałej, ubiegał się o równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego. Jego małżonka, która posiadała tytuł prawny do zajmowanego dotychczas lokalu, oddała go do dyspozycji administracji. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że skarżący utracił prawo do równoważnika z powodu zrzeczenia się prawa do lokalu przez małżonkę. Skarżący wniósł skargę do sądu, argumentując, że nie miał wpływu na postępowanie małżonki i że w czasie oddania lokalu pozostawał w służbie przygotowawczej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Adam Mikusiński Sędziowie: WSA Elżbieta Kaznowska (spr.) WSA Małgorzata Walentek Protokolant: asystent sędziego Daniel Dudys po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2006 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Ś. Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r, Nr [...] w przedmiocie równoważnika za brak lokalu mieszkalnego oddala skargę
W wyniku złożenia wniosku z dnia [...] r. - oświadczenia majątkowego do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, decyzją z dnia [...] r. Komendant Miejski Policji w B. odmówił przyznania W. M. równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W podstawie prawnej decyzji przywołał art. 92 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58) oraz § 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy za brak lokalu mieszkalnego (Dz.U. Nr 100, poz. 918). / W uzasadnieniu decyzji wskazał, że z zacytowanym powyżej rozporządzeniem (§ 2 pkt 1 ), równoważnika tego nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej , jeżeli utracił lub zrzekł się prawa do zajmowanego lokalu mieszkalnego. Wobec ustalenia, że wraz z małżonką zrzekli się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkaniowego, orzeczono jak na wstępie.
W wyniku wniesionego odwołania, decyzja z dnia [...] r. w trybie art. 132 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, Komendant Miejski w B. uchylił swoją decyzję w całości, wyjaśniając w uzasadnieniu, że uchylenie jest niezbędne z uwagi na potrzebę wyeliminowania błędnie przytoczonej podstawy prawnej, potwierdzając tym samym, iż w osnowie decyzji pomyłkowo powołano przepis § 2 zamiast § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.
Nową decyzją, z dnia [...] r., Komendant Miejski Policji w B., przywołując w podstawie art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.jedn. Dz.U. z 2002 r. , Nr 7, poz. 58) oraz § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówiło przyznania W.M. równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu wyjaśnił, że wnioskodawca do pełnienia służby został przyjęty w [...] r. Był wtedy żonaty i posiadał jedno dziecko, a zamieszkiwał w lokalu, do którego tytuł prawny posiadała jego małżonka, uzyskując prawo do tego lokalu na podstawie umowy najmu z dnia [...] r. z Gminą B. Na tej podstawie wnioskujący uprawniony był do pobierania równoważnika z remont lokalu mieszkalnego, który został mu wypłacony za rok [...] do [...] w ilości [...] norm zaludnienia. Jednakże wobec zdania zajmowanego lokalu do administracji na podstawie protokołu zdawczo- odbiorczego i zamieszkania u teściów w Ś. wnioskujący utracił prawo do świadczenia, gdyż zgodnie z treścią § 1 ust. 2 pkt 1 cytowanego już powyżej rozporządzenia - równoważnika za brak lokalu mieszkalnego nie przyznaje się policjantowi w służbie stałej, jeżeli utracił lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu. Dlatego mając na uwadze powyższe orzekł jak na wstępie.
Odwołanie od tej decyzji do Ś. Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. wniósł W. M. W odwołaniu tym wskazał, że prawa do zajmowanego lokalu zrzekła się jego małżonka, gdyż to ona posiadała tytuł prawny do jego zajmowania. Dodał, że nie miał wpływu na postępowanie małżonki, gdyż w tym okresie czasowo nie mieszkali razem. Dodał, że równoważnik za brak lokalu przyznaje się policjantowi w służbie stałej i dlatego, kiedy był w służbie przygotowawczej (od [...] r. do [...] r.) nie mógł wystąpić o to świadczenie, gdyż wymienione powyżej rozporządzenie nie miało do niego zastosowania. Przywołując art. 92 ustawy o Policji oraz § 1 cytowanego rozporządzenia uznał, że przedmiotowy równoważnik za brak mieszkania powinien mu być przyznany, gdyż spełnia wymogi do jej otrzymania.
Ś. Komendant Wojewódzki Policji w K. decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że W. M. pozostający w służbie stałej od [...] r., w okresie od [...] r. do [...] r. zamieszkiwał wraz z żoną A. i synem J. w lokalu położonym w B. przy ulicy R., którego głównym najemcą była, zgodnie z umową najmu z dnia [...] r, , żona skarżącego. Lokal ten odpowiadał normom zaludnienia i położony był w miejscowości pełnienia służby przez funkcjonariusza. W wyniku zdania tego lokalu protokołem zdawczo- odbiorczym i rozwiązania tym samym umowy z Gminą B., aktualnie rodzina skarżącego zamieszkuje w mieszkaniu teściów w Ś. Mając na uwadze obowiązujące w tym zakresie uregulowania prawne- art. 92 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 1 ust. 1 powoływanego już rozporządzenia stwierdził, że posiadanie przez policjanta lub członka jego lokalu mieszkalnego lub domu w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej nie daje policjantowi prawa do otrzymywania równoważnika za brak lokalu. W związku zaś z treścią § 1 ust. 2 pkt 1 omawianego rozporządzenia - policjant traci prawo do równoważnika w przypadku utraty lub zrzeczenia się prawa do lokalu, co zaistniało w rozpatrywanej sprawie, gdyż żona skarżącego przekazała lokal do dyspozycji Administracji, czyli należy to potraktować jako utratę prawa do zajmowanego dotychczas lokalu.
Z decyzją taką nie zgodził się W. M., który wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej przywołując obowiązujące przepisy ustawy o Policji oraz rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. podkreślił, że przysługuje mu prawo do wnioskowanego świadczenia. Wyjaśnił, że jego żona posiadała wprawdzie tytuł prawny do lokalu przy ulicy R. B., lecz mieszkanie to z uwagi na zły stan techniczny nie było zasiedlone. Z uwagi na małe, często chorujące dziecko ( także z powodu zawilgocenia i zagrzybienia) nie można było zamieszkiwać w tym lokalu, a uzyskiwane pobory nie pozwalały na przeprowadzenie remontu. Z uwagi na częste konflikty czasowo zamieszkali oddzielnie - każdy u swoich rodziców i właśnie w tym czasie żona oddała zajmowany lokal do dyspozycji Administracji, a ponieważ była głównym najemcą nie wymagano nawet jego zgody. Dlatego też twierdzenie, że wraz z małżonką zrzekł się prawa do lokalu jest nieuprawnione. Podkreślając, że policjantem w służbie stałej pozostaje od [...] r., i od dnia [...] r. żaden z członków jego rodziny nie posiada tytułu do lokalu mieszkalnego, a zatem przesłanki do przyznania równoważnika zostały spełnione. Z uwagi na spełnienie wymogów do uzyskania wnioskowanego świadczenia wniósł o uchylenie decyzji obu instancji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i przywołał analogiczną argumentację do tej jaką zamieścił w zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu [...] r. skarżący podtrzymał zarzuty zgłoszone w skardze, akcentując, że w czasie zdania mieszkania przez żonę pozostawał w służbie przygotowawczej a równoważnik przysługuje funkcjonariuszowi w służbie stałej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ wykazała, że zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Istotą rozpatrywanej sprawy jest przyznanie pomocy mieszkaniowej funkcjonariuszowi Policji. Zgodnie z treścią art. 88 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz.U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm./ policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Po myśli art. 92 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej. Szczegółowa regulacja w zakresie wysokości i zasad przyzwania i odmowy przyznawania, cofania oraz zwracania przedstawionego równoważnika pieniężnego nastąpiła w rozporządzeniu wykonawczym wydanym przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych w porozumieniu w ministrem właściwym do spraw finansów publicznych. Rozporządzenie wykonawcze z dnia 28 czerwca 2002 r. w § 1 określa zasady przyznawania wymienionego równoważnika (ust. 1) oraz przypadki odmowy przyznania tego równoważnika (ust.2). Wśród przyczyn powodujących odmowę przyznania wymienionego równoważnika na pierwszym miejscu wymieniono sytuację, kiedy policjant w służbie stałej utracił lub zrzekł się prawa do zajmowanego dotychczas lokalu mieszkalnego lub domu.
Analizując rozpatrywaną sprawę w świetle przywołanych powyżej przepisów w pierwszej kolejności przyjdzie zauważyć, że skarżący został przyjęty do pełnienia służby w Komendzie Miejskiej Policji w B. w dniu [...] r. Był wówczas żonaty, posiadał jedno dziecko i zamieszkiwał w mieszkaniu położonym w B. przy ulicy R. [...]. Tytuł prawny do wymienionego lokalu mieszkalnego posiadała małżonka skarżącego - A. M., która podpisała umowę najmu w dniu [...] r. A zatem skarżący posiadał lokal mieszkalny w miejscowości, w której pełni służbę. Z dostępnych akt administracyjnych wynika, że w latach [...] - [...], skarżący pobrał równoważnik pieniężny za remont tego mieszkania, przewidziany w art. 91 ustawy o Policji, przyznawany według zasad określonych w rozporządzeniu wykonawczym.
Jak wynika z ustaleń przeprowadzonego postępowania popartych przedłożonymi dokumentami, lokal ten został zdany protokołem zdawczo- odbiorczym w dniu [...] r. Administracji Zakładu Budynków Miejskich Sp. z o.o. w B. - Administracja Domów Mieszkalnych Nr [...] przez żonę skarżącego A. M. Dlatego też skarżący nie składał oświadczenia w przedmiocie równoważnika przez kolejne lata.
W dniu [...]r. skarżący wystąpił z wnioskiem o wypłatę równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, składając odpowiednie oświadczenie mieszkaniowe. Jak wspomniano jednak już powyżej, stosownie do zapisu art. 92 ustawy o Policji, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. W zaistniałej sytuacji należy uznać, że organy prawidłowo orzekły, iż w świetle § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz.U. Nr 100, poz. 918 ze zm.) fakt zrzeczenia się prawa do lokalu przy ulicy R. [...] przez małżonkę skarżącego skutkuje utratą prawa do otrzymywania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 marca 2002 r. sygn.akt I SA 2161/00 - Nr Lex 81807).
Oddanie mieszkania do dyspozycji Administracji protokołem zdawczo - odbiorczym przez małżonkę skarżącego należy potraktować jako zrzeczenie się praw do dotychczasowego lokalu, a fakt ten wyklucza ubieganie się o skorzystanie z pomocy pieniężnej, ponieważ ani ustawa o Policji, ani rozporządzenie wykonawcze nie zawiera takich możliwości. Dodatkowo należy zauważyć, że skarżący lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość nabył w dniu [...] r., a zatem w dniu, w którym dysponował lokalem resortowym przyznanym na mocy decyzji administracyjnej i zrzeczenie się prawa do tego lokalu w dniu [...] r. nie skutkuje nabyciem prawa do otrzymania pomocy pieniężnej.
Z punktu widzenia przepisów dotyczących pomocy mieszkaniowej dla funkcjonariuszy Policji, okoliczności podnoszone przez skarżącego a dotyczące złożoności jego sytuacji rodzinnej wynikających z tego kłopotów, które stały się powodem zrzeczenia się prawa do lokalu (zły stan techniczny mieszkania, zawilgocenie i zagrzybienie) nie mogą być brane pod uwagę, ponieważ one nie stanowią przesłanki pozytywnej bądź negatywnej przyznania takiej pomocy.
Mając na względzie powyższe argumenty, nie stwierdzając naruszenia prawa skutkującego uznaniem skargi za zasadną Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi i dlatego na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło