IV SA/Gl 745/06
WyrokWSA w Gliwicach2006-11-10
Skład orzekający: Stanisław Nitecki, Beata Kalaga-Gajewska, Anna Tyszkiewicz-Ziętek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wydana w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, jest decyzją wydaną z rażącym naruszeniem prawa, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, który merytorycznie rozpatruje odwołanie wniesione z uchybieniem terminu, bez wniosku o przywrócenie terminu, wydaje decyzję z rażącym naruszeniem prawa. Taka decyzja jest dotknięta wadą uzasadniającą stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Spółka A wniosła skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K., która utrzymała w mocy decyzję stwierdzającą chorobę zawodową u pracownika J.M. Spółka A kwestionowała związek przyczynowy między warunkami pracy a chorobą, podnosząc m.in. zmiany technologiczne i dopuszczenie pracownika do pracy po okresowych badaniach. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. WSA w Gliwicach stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji, uznając, że organ odwoławczy rozpatrzył odwołanie wniesione z uchybieniem terminu.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Asesor WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Spółki A na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdził chorobę zawodową u J.M. w postaci [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że J.M. pracował w warunkach narażenia na czynnik szkodliwy w postaci [...] podczas wykonywania na [...] prac przy użyciu [...], a wyniki badań, w tym konsultacja [...], [...] oraz charakterystyczne zmiany stwierdzone w [...] upoważniły do rozpoznania z przeważającym prawdopodobieństwem wskazanej w osnowie choroby zawodowej.
Odwołanie od decyzji tej wniosła Spółka A. [...] ta nie negując wyników badań medycznych zakwestionowała występowanie związku przyczynowego między warunkami pracy a stwierdzeniem występowania u J.M. choroby zawodowej. Nadto odwołująca się [...] wystąpiła o zbadanie na ile do wystąpienia choroby zawodowej u J.M. przyczyniła się praca w [...] Spółce B.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że w następstwie przeprowadzonego badania epidemiologicznego stwierdzono, iż J.M. w latach [...] pracował w [...] Spółce B, a od [...] w Spółce A i wykonywał prace przy użyciu [...] i był narażony na [...], tym samym pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania [...]. Z kolei przeprowadzone badania medyczne przez uprawnione do tego placówki medyczne tj. Poradnię Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. oraz Poradnię Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. potwierdziły występowanie u J.M. choroby zawodowej w postaci [...].
Skargę na powyższą decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniosła Spółka A. W motywach skargi wskazała, że nie negując występowania schorzenia u J.M., kwestionuje występowanie związku przyczynowego między występowaniem tej choroby a wykonywaniem pracy przez wskazanego pracownika w tym zakładzie pracy. Do takiego wniosku skłania [...] to, że produkcja w Spółce została znacznie ograniczona jak również zmieniono technologie [...] eliminując pracę [...], a tym samym narażenie na [...]. Nadto podniesiono, że J.M. poddawany był okresowym badaniom lekarskim, w następstwie których dopuszczany był do pracy.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i przywołał analogiczną argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Sąd administracyjny stosownie do postanowień art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Kontrola ta przeprowadzana jest pod względem legalności, a zatem w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Przeprowadzona kontrola wykazała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom prawa, jednakże z innych powodów niż wskazała to skarżąca. Stosownie bowiem do postanowień art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości lub w części jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a po myśli art. 145 § 1 pkt 2 powyższej ustawy sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Na wstępie niniejszych rozważań przyjdzie zauważyć, że organ odwoławczy uprawniony jest do merytorycznego rozpatrywania wniesionego odwołania jedynie wówczas, gdy odwołanie zostanie wniesione przez osobę posiadającą status strony oraz z dochowaniem terminów do skorzystania z tego instrumentu prawnego. Z kolei merytoryczne rozpatrzenie odwołania w sytuacji, w której odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia skutkuje istotną wadliwością rozstrzygnięcia organu odwoławczego, wyczerpującą przesłankę stwierdzenia nieważności takiej decyzji przewidzianą treścią art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, czyli wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa.
W rozpatrywanej sprawie Sąd zetknął się z tego typu sytuacją. Otóż jak wynika z akt sprawy decyzja organu pierwszej instancji została stronie doręczona w dniu [...]. Okoliczność ta wynika z potwierdzenia odbioru decyzji przez uprawnionego do odbioru korespondencji pracownika [...]. W tej sytuacji termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...]. Skarżąca [...] odwołanie od wskazanej decyzji organu pierwszej instancji sporządziła w dniu [...], jednakże w placówce pocztowej zostało nadane w dniu [...], a wynika to z daty na stemplu pocztowym znajdującym się na kopercie zawierającej wskazane odwołanie. W świetle powyższych ustaleń skarżąca [...] wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji z uchybieniem terminu, które wynosi [...]. Jednocześnie z akt sprawy nie wynika by skarżąca [...] występowała z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Natomiast organ odwoławczy rozpatrując wniesione odwołanie w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia przyjął, że odwołanie wniesione zostało w terminie i na tę okoliczność nie przeprowadzał już żadnych dalszych ustaleń. W tej sytuacji merytoryczne rozstrzygnięcie wniesionego odwołania wyczerpuje przesłankę stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego).
W następstwie niniejszego wyroku sprawa trafia ponownie do rozpatrzenia przez organ odwoławczy, który kierując się wskazówkami zamieszczonymi w niniejszym wyroku winien w sposób wskazany w przepisach prawa podjąć rozstrzygnięcie.
Z uwagi na fakt, że mocą zaskarżonej decyzji utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji o stwierdzenie występowania u J.M. choroby zawodowej Sąd stosownie do postanowień art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie orzekał o wykonalności zaskarżonej decyzji, ponieważ wpłynęłoby to w sposób negatywny na pozycję prawną uczestnika postępowania J.M..
Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji.
SW
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło