IV SA/Gl 749/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Rogowska-Bil po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2013r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nadzoru sanitarnego oddala skargę. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. decyzją z dnia[...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263), art. 5 ust. 1 pkt 6 i art. 5a ust. 4 ustawy z 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz. U. z 1996 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.) skierowaną do M.K. Usługi [...] zarządził wydzielenie w lokalu zamkniętego pomieszczenia konsumpcyjnego wyposażonego w wentylację zapewniającą, aby dym tytoniowy nie przenikał do innych pomieszczeń w terminie do 30 czerwca 2012 r. oraz wprowadzić w całym lokalu zakaz palenia do czasu wykonania powyższego punktu. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że przeprowadzona w dniu 19 kwietnia 2012 r. kontrola w Drink Barze [...] wykazała, że lokal ten nie jest objęty zakazem palenia. Dla osób niepalących wyznaczone jest pomieszczenie, do którego wejście prowadzi przez salę konsumpcyjną z bufetem przeznaczoną dla osób palących. Osoby niepalące chcące skorzystać z przeznaczonego dla nich pomieszczenia muszą przejść przez pomieszczenie, w którym prowadzony bar pozwala na palenie tytoniu. Stan taki narusza postanowienia art. 5a ust. 4 ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych. Zdaniem organu w przedmiotowym lokalu wprowadzono rozwiązanie odwrotne do tego, które wynika z postanowień przywołanego powyżej przepisu. Sytuacja taka narusza również postanowienia art. 3 pkt 1 tej ustawy, zgodnie z którym ochrona zdrowia przed następstwami używania tytoniu realizowana jest poprzez ochronę prawa niepalących do życia w środowisku wolnym od dymu tytoniowego. Ochrona taka polega na tym, że w miejscach publicznych nie wolno palić. Ustawodawca dopuszcza pewne wyjątki, którym jest wyłączenie spod zakazu zamkniętego, wyposażonego w wentylację pomieszczenia, przeznaczonego dla osób palących. Ochrona ta nie może polegać na wydzieleniu pomieszczenia dla niepalących przy założeniu, że w pozostałej części lokalu palić wolno, ponieważ osoby te chcąc dostać się do tego pomieszczenia narażone są na negatywne skutki spowodowane używaniem tytoniu. Zdaniem organu pierwszej instancji wyodrębnienie pomieszczenia dla osób niepalących, zamiast wyodrębnienia pomieszczenia dla osób palących jest naruszeniem wymagań higienicznych i zdrowotnych. Podkreślono, że w celu zapewnienia właściwej ochrony zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych należało orzec, iż do czasu wydzielenia pomieszczenia przeznaczonego do palenia tytoniu, zgodnie z wymogami wynikającymi z przepisów ustawy przedmiotowy lokal powinien być objęty całkowitym zakazem palenia. W decyzji tej zamieszczono pouczenie odnośnie konsekwencji wynikających z niedostosowania się do wydanej decyzji. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się M. K., który wniósł odwołanie do [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. W odwołaniu tym wyraził swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji i podkreślił, że w jego lokalu są dwie sale konsumpcyjne i został on podzielony na dwie strefy dla osób palących i dla osób niepalących, spełniając podstawowe zalecenia ustawodawcy, że osoby palce i niepalące przebywają w oddzielnych pomieszczeniach. Zdaniem odwołującego się organ administracji przyjął zbyt daleko idącą interpretację postanowień ustawy, co doprowadza do absurdalnych wniosków. [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia przedstawiono wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie organ odwoławczy zaprezentował własne stanowisko w sprawie. Ponownie organ ten przybliżył stan faktyczny występujący w sprawie, a następnie odniósł się do unormowań prawnych, w tym do celów ustawy. Podkreślił, że organy administracji rządowej są obowiązane do podejmowania działań zmierzających do ochrony zdrowia przed następstwami używania tytoniu. Istniejący zakaz palenia w miejscach publicznych, w tym w pubach, ma na celu ochronę zdrowia osób niepalących. Bierne palenie powoduje negatywne efekty zarówno krótko – jak i długofalowe. Częste wdychanie dymu z papierosów powoduje ryzyko zapadnięcia na astmę, zwiększone ryzyko chorób, ryzyko zachorowania na nowotwory. Bierne palenie jest szczególnie niebezpieczne dla kobiet w ciąży. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy przywołał treść postanowień ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych. Zdaniem organu odwoławczego odwołujący się nie ma racji twierdząc, że jego lokal spełnia wymogi wynikające z postanowień przywołanych przepisów. Z unormowań tych wynika bowiem, że ustawa ta w lokalach gastronomicznych zakazuje palenia wyrobów tytoniowych, a jedynie można spod tego zakazu wyłączyć zamknięte pomieszczenie konsumpcyjne z wentylacją, w którym można będzie palić. Podkreślono, że w układzie pomieszczeń, który występuje w lokalu osoba niepaląca jest narażona na oddziaływanie dymu tytoniowego, ponieważ musi przejść przez zadymione pomieszczenie zanim dotrze do strefy dla niepalących. Taki układ pomieszczeń jest niezgodny z celami powyższej ustawy. W konkluzji swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy odniósł się do zarzutu związanego z brakami rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji i stwierdził, że posiada ono wszystkie prawem wymagane elementy i nie zachodzą przesłanki uwzględnienia wniesionego odwołania. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się M. K., w imieniu którego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł adwokat D. T. W skardze tej wystąpił o uchylenie powyższej decyzji, jako sprzecznej z przepisami ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych. W uzasadnieniu skargi przedstawiono wpierw przebieg prowadzonego postępowania administracyjnego, a następnie przywołano treść art. 5a ust. 4 powyższej ustawy. Zdaniem skarżącego lokal przez niego posiadany spełnia wymogi wynikające z postanowień powyższego przepisu, bowiem został podzielony na dwie strefy; dla osób niepalących i dla osób palących. Pomieszczenie dla osób palących wyposażone jest w wentylatory, które mają za zadanie stworzenie bariery przed przenikaniem dymu tytoniowego do drugiego pomieszczenia. Podkreślono również, że 14 grudnia 2010 r. przeprowadzona była w tym lokalu kontrola interwencyjna i dokonano identycznych ustaleń jak w dniu 19 kwietnia 2012 r. O prawidłowości przystosowania sal konsumpcyjnych dla potrzeb osób niepalących utwierdziły go wyniki kontroli z dnia 14 stycznia 2011 r. W odpowiedzi na skargę [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wniósł o oddalenie skargi i przywołał analogiczną argumentację do tej, którą zamieścił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważyć, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) nie wykazała, aby zaskarżona decyzja naruszała wymogi prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Po myśli art. 134 wyżej wymienionej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpatrywanej sprawie organy inspekcji sanitarnej swoimi rozstrzygnięciami zarządziły wydzielenie w lokalu "[...] " zlokalizowanym w S. ul. [...] róg D. należącym do M. K. zamkniętego pomieszczenia konsumpcyjnego wyposażonego w wentylację zapewniającą, aby dym tytoniowy nie przenikał do innych pomieszczeń w terminie do 30 czerwca 2012 r. oraz wprowadzić w całym lokalu zakaz palenia do czasu wykonania powyższego punktu. Rozstrzygnięcia te oparł o postanowienia art. 5 ust. 1 pkt 6 i art. 5a ust. 4 ustawy z 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz. U. z 1996 r. Nr 10, poz. 55 ze zm.). Przeprowadzona kontrola kwestionowanych rozstrzygnięć pozwoliła stwierdzić, że stan faktyczny w sprawie nie wzbudza żadnych kontrowersji między stronami postępowania, z tego też powodu nie będzie on bliżej przedstawiany. Można jedynie zauważyć, że przedmiotowy lokal składa się z dwóch sal przy czym w pierwszej sali znajduje się bar i jest to pomieszczenie udostępnione osobom palącym tytoń, natomiast do drugiego pomieszczenia można przejść wyłącznie przechodząc przez pierwsze i jest ono przeznaczone dla osób niepalących. Innymi słowy aby konsumować w sali dla niepalących należy wpierw przejść przez salę dla palących. Między stornami niniejszego postępowania występuje rozbieżność w interpretacji zastosowanych przez organy administracji publicznej przepisów prawa z tego też powodu niezbędnym jest przybliżenie tych unormowań. Stosownie do postanowień art. 5 ust. 1 powoływanej powyżej ustawy zabrania się palenia wyrobów tytoniowych: na terenie przedsiębiorstw podmiotów leczniczych i w pomieszczeniach innych obiektów, w których są udzielane świadczenia zdrowotne, na terenie jednostek organizacyjnych systemu oświaty, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, oraz jednostek organizacyjnych pomocy społecznej, o których mowa w przepisach o pomocy społecznej, na terenie uczelni, w pomieszczeniach zakładów pracy innych niż wymienione w pkt 1 i 2, w pomieszczeniach obiektów kultury i wypoczynku do użytku publicznego, w lokalach gastronomiczno-rozrywkowych, w środkach pasażerskiego transportu publicznego oraz w obiektach służących obsłudze podróżnych, na przystankach komunikacji publicznej, w pomieszczeniach obiektów sportowych, w ogólnodostępnych miejscach przeznaczonych do zabaw dzieci oraz w innych pomieszczeniach dostępnych do użytku publicznego. Jednocześnie po myśli art. 5a ust. 4 powoływanej ustawy właściciel lub zarządzający lokalem gastronomiczno-rozrywkowym z co najmniej dwoma pomieszczeniami przeznaczonymi do konsumpcji, może wyłączyć spod zakazu określonego w art. 5, zamknięte pomieszczenie konsumpcyjne, wyposażone w wentylację zapewniającą, aby dym tytoniowy nie przenikał do innych pomieszczeń. Równocześnie przywołać należy treść art. 3 wskazanej powyżej ustawy, zgodnie z którym ochrona zdrowia przed następstwami używania tytoniu realizowana jest przez kształtowanie polityki zdrowotnej, ekonomicznej i społecznej, do której należy m. in. ochrona prawa niepalących do życia w środowisku wolnym od dymu tytoniowego. Z przywołanych powyżej unormowań ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych wynika, że w pierwszej kolejności ustawodawca chroni sytuację prawną osób niepalących, a zatem interpretacja postanowień poszczególnych unormowań zamieszczonych w tej ustawie musi być przeprowadzana z tej perspektywy. Mając na uwadze powyższe stwierdzenie przyjdzie podzielić stanowisko prezentowane przez organy administracji, iż w przypadku lokalu gastronomicznego składającego się z dwóch pomieszczeń nie jest dopuszczalne w świetle postanowień ustawy, aby przejście do sali przeznaczonej dla osób niepalących odbywało się przez pomieszczenie, w którym można palić wyroby tytoniowe. Takie usytuowanie sal powoduje, że osoba niepaląca przechodząc do sali dla niepalących jest narażona na negatywne skutki dymu tytoniowego przechodząc przez salę dla palących. Oznacza to, że w świetle unormowań analizowanej ustawy sala dla palących nie powinna być salą przechodnią, lecz salą docelową i co jest istotne wyposażoną w wentylację uniemożliwiającą przenikanie dymu tytoniowego do sali dla niepalących. W skardze do tutejszego Sądu pełnomocnik skarżącego podniósł, że lokal jego klienta spełnia wymogi wynikające z ustawy, ponieważ pomieszczenie dla palących wyposażone jest w wentylatory, które mają za zadanie tworzenie bariery przed przenikaniem dymu tytoniowego do drugiego z pomieszczeń. Nadto zaznaczono, że 14 grudnia 2010 r. miała miejsce kontrola interwencyjna, w wyniku której dokonano ustaleń identycznych jak podczas kontroli z dnia 19 kwietnia 2012 r. a o trafności podjętych działań przekonała go decyzja organu inspekcji sanitarnej z dnia [...] Z zarzutami skargi nie można się zgodzić, ponieważ sposób interpretacji unormowań ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych nie jest zgodny z tym, który przyjęty został przez skład orzekający w niniejszej sprawie, a ponadto przywoływana przez pełnomocnika skarżącego decyzja z [...] jest rachunkiem za przeprowadzenie kontroli i nie ma w niej stwierdzeń pozwalających uznać, że organ administracji sanitarnej podziela stanowisko prezentowane przez skarżącego. Tym samym brak jest podstaw do uznania, że organy administracji dopuściły się naruszenia postanowień art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego. Na marginesie niniejszych rozważań przyjdzie zauważyć, że tutejszy Sąd postanowieniem z dnia 15 października 2012 r. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a jak wynika z oświadczenia pełnomocnika skarżącego do dnia rozprawy nakaz organu administracji nie został wykonany. Okoliczność ta świadczy o braku poszanowania prawa przez skarżącego jak również o tym, że organy administracji nie podjęły właściwych działań zmierzających do egzekucji obowiązku wynikającego z ostatecznego rozstrzygnięcia. Jednocześnie należy zwrócić uwagę skarżącemu, że organ administracji publicznej, a takim jest powiatowy inspektor sanitarny zobowiązany jest do stosowania przepisów prawa, a w ramach tego stosowania do interpretacji przepisów, które stanowią podstawę prawną podejmowanych przez niego rozstrzygnięć, zatem formułowany w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji zarzut nie może być uwzględniony. Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 wyżej wymienionej ustawy należało skargę oddalić.