IV SA/Gl 756/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego oddala skargę. Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 9 i art. 10 ustawy z 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ( Dz. U. z 2009 r., Nr 1, poz. 7 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił A.N. reprezentowanemu przez K.N. świadczenia z funduszu alimentacyjnego w okresie zasiłkowym 2010/2011. W uzasadnieniu decyzji organ ten wskazał, że strona nie spełnia jednego z wymogów wymaganych do otrzymania wnioskowanego świadczenia, ponieważ dochód na osobę w rodzinie wynosi [...] zł a tym samym przekracza kwotę 725 zł. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodziła się K.N., która wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. W odwołaniu tym wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia, jak również podkreśliła, że nie otrzymuje już alimentów, a jej wynagrodzenie za pracę zostało obniżone. Zaznaczyła także, że nie posiada osób, które mogłyby wesprzeć ją i jej syna. Podniosła, że po opłaceniu ciążących na niej należności pozostaje jej z synem na życie kwota [...] zł miesięcznie, zaakcentowała również, że trudna sytuacja, w której się znajduje nie jest wynikiem jej niedbalstwa czy marnotrawstwa posiadanych środków finansowych. W końcowej części odwołania strona zwróciła uwagę, że od ustalonego dla niej dochodu należy odliczyć podatek, albowiem on zawyża kwotę przypisywanych jej środków finansowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ ten wpierw przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przytoczył treść art. 9 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy przybliżył sytuację faktyczną występującą w sprawie, a w szczególności zwrócił uwagę na dochody rodziny strony. Z ustaleń tego organu wynika, że łączny dochód rodziny w 2009 r. wyniósł [...] zł, a przeciętny miesięczny dochód rodziny strony wynosi [...] zł, co na osobę daje kwotę [...] zł, a tym samym przekracza kryterium ustawowe uprawniające do otrzymania wnioskowanej formy świadczenia, a wynoszące 725 zł. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodziła się K.N., która wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej podkreśliła, iż jest matką samotnie wychowującą syna, który ma przyznane alimenty w wysokości [...] zł. Ojciec dziecka jest obcokrajowcem, przebywającym na stałe poza granicami kraju i nie płaci swoich zobowiązań. Z uwagi na trudną sytuację finansową wystąpiła o przyznanie świadczenia z funduszu alimentacyjnego, jednakże otrzymała negatywne dla siebie rozstrzygnięcie organów administracji. W skardze podniosła, że organy administracji ustalając wysokość dochodu rodziny brały sytuację z 2009 r., kiedy to ojciec syna jeszcze uiszczał alimenty. Zatem uznaje, że kwota nie uiszczanych alimentów nie powinna być brana pod uwagę przy ustalaniu wysokości dochodów rodziny. Nadto podkreśliła, że organy administracji ustaliły niekorzystny dla niej przelicznik walutowy, ponieważ należne jej alimenty otrzymywała w euro. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieściło w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Pismem dnia [...] A.N. podtrzymał skargę wniesioną przez K.N. na wyżej wymienioną decyzję oraz udzielił jej pełnomocnictwa do reprezentowania go przed sądem administracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269) nie wykazała, aby zaskarżona decyzja naruszała wymogi prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r. poz. 270) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Po myśli art. 134 wyżej wymienionej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie niniejszych rozważań przyjdzie przywołać unormowania prawne regulujące zasady przyznawania świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Stosownie do postanowień art. 9 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują osobie uprawnionej do ukończenia przez nią 18 roku życia albo w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia przez nią 25 roku życia, a w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności przysługują one bezterminowo. Po myśli ust. 2 tego przepisu świadczenia te przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł. Natomiast w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy lub po tym roku, ustalając jego dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego. Jednakże przez dochód utracony rozumie się utratę dochodu spowodowaną: uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego, utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych, utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, z wyjątkiem renty przyznanej rolnikowi w związku z przekazaniem lub dzierżawą gospodarstwa rolnego, wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej, a w stanie prawnym obowiązującym po 1 stycznia 2012 r. utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Z treści przywołanych przepisów wynika, że osobie uprawnionej świadczenie przysługuje wyłącznie wówczas, gdy dochód na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 725 zł. W rozpatrywanej sprawie przywołane unormowania prawne nie wzbudzają żadnych kontrowersji, natomiast kwestią sporną jest wysokość dochodu ustalona przez organy administracji. Zdaniem strony skarżącej sytuacja prawna rodziny jest trudna i uniemożliwia zaspokojenie wielu niezbędnych potrzeb i w odczuciu wnoszącej skargę K.N., a podtrzymanej przez A.N. dochód rodziny nie przekracza kwoty wynikającej z przepisu prawa. W skardze zostało podniesione, że z tytułu pracy wynagrodzenie K.N. uległo zmniejszeniu, a ponadto do dochodu rodziny zaliczone zostały alimenty, które były uiszczane w roku bazowym, jednakże obecnie nie są one przekazywane i z tego powodu składany był wniosek o przyznanie przedmiotowego świadczenia. Organy administracji obu instancji w rozstrzygnięciach i w uzasadnieniach zaprezentowały odmienne stanowisko sprowadzające się do tego, że dochód na osobę w rodzinie wynosząc [...] zł przekracza kwotę 725 zł, nadto organy te nie znalazły podstaw do odliczenia uzyskanych w roku bazowym od osoby zobowiązanej alimentów. Z uwagi na występujące rozbieżności między stronami niniejszego postępowania niezbędne jest odniesienie się do stanu faktycznego w sprawie. Jak wynika z przedłożonych przez K.N. dokumentów dochód rodziny w roku bazowym to jest w 2009 r. bez uwzględnienia alimentów oraz pomniejszony o należny podatek dochodowy od osób fizycznych i składki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne wyniósł [...] zł. Wskazane wielkości wynikają z zaświadczenia wystawionego przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...]. W powyższym dokumencie jako dochody nie podlegające opodatkowaniu podano kwotę [...] zł. Powyższą kwotę stanowiły alimenty otrzymane przez osobę uprawnioną, czyli przez A.N. W tym miejscu przyjdzie zauważyć, że w przypadku uwzględnienia jedynie kwoty [...] zł miesięczny dochód rodziny wynosił będzie [...] zł, a w przeliczeniu na osobę w rodzinie da kwotę wynoszącą [...] zł, a zatem powyżej kryterium uprawniającym do skutecznego ubiegania się o świadczenie z funduszu alimentacyjnego. Jednakże na marginesie przyjdzie stwierdzić, że organy administracji w sposób prawidłowy do dochodu doliczyły alimenty otrzymywane przez osobę uprawnioną w roku bazowym, jak również w sposób zgodny z przepisami prawa organy te nie uznały, iż w sprawie tej zachodzi przesłanka utraty dochodu. Przyjdzie zauważyć, że przesłanki utraty dochodu określone zostały w przedmiotowej ustawie w sposób taksatywny i z tego powodu organy administracji jak również sąd administracyjny nie jest uprawniony do ingerowania w ten katalog. Nadto z unormowania dotyczącego utraty dochodu nie można w żaden sposób wyinterpretować, że zmniejszenie wysokości wynagrodzenia jest przesłanką utraty dochodu. Skoro alimenty otrzymywane w roku bazowym, a obecnie nie pozostające w dyspozycji osoby uprawnionej nie mogą być uznane za dochód utracony jak również takiej funkcji nie spełnia obniżenie otrzymywanego wynagrodzenia, to tym samym brak było podstaw prawnych do uznania, że w rozpatrywanej sprawie występuje utrata dochodu, a tym samym zachodzi konieczność pominięcia części dochodu i ustalenia nowej jego wysokości. Uznać zatem należy, że w tym zakresie organy administracji nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa, w takim zakresie, który uzasadniałby uwzględnienie wniesionej skargi. Na marginesie rozpatrywanej sprawy przyjdzie zauważyć, że deklarowana przez K.N. trudna sytuacja materialna rodziny na gruncie ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów nie może być uwzględniana, ponieważ na jej gruncie ustawodawca przewidział jednoznaczne kryteria uprawniające do skutecznego ubiegania się o świadczenie nią przewidziane. Na gruncie tej ustawy takie elementy, które podnoszone są przez stronę nie mogą być brane pod uwagę i nie mogą wpływać na treść podejmowanych rozstrzygnięć. Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić. su.