IV SA/Gl 762/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-10-19
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, której sprawa dotyczy świadczenia z pomocy społecznej, przysługuje prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał w sposób dostatecznie wiarygodny, iż uiszczenie należności związanych z udziałem fachowego pełnomocnika w sprawie przekracza jego możliwości płatnicze. Skoro sprawa dotyczy świadczenia z pomocy społecznej, skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, a jego sytuacja materialna, oparta na dodatku mieszkaniowym i pomocy matki, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.Stan faktyczny
Skarżący M.K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczącą specjalnego zasiłku opiekuńczego. W skardze wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu ze względu na niskie dochody. Następnie złożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, domagając się ustanowienia radcy prawnego i zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący oświadczył, że gospodaruje samotnie, nie posiada zasobów pieniężnych ani majątku, a jego jedynym dochodem jest dodatek mieszkaniowy. Wykazał również, że sprawuje opiekę nad niepełnosprawną matką, która zapewnia mu wyżywienie i przekazuje środki na bieżące opłaty.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił ustanowić dla skarżącego radcę prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 19 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego postanawia: ustanowić dla skarżącego radcę prawnego z urzędu;
W treści skargi z dnia 20 lipca 2017 r. M.K. wniósł o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powołując się na niskie dochody.
Następnie, w dniu 12 września 2017 r. skarżący nadesłał urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzował, iż żąda nie tylko ustanowienia pełnomocnika w osobie radcy prawnego, lecz nadto także zwolnienia od kosztów sądowych. W treści tego formularza oświadczył, że gospodaruje samotnie, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani majątku i jedynym jego dochodem jest dodatek mieszkaniowy w kwocie 224,03 zł. Nadto w skardze wnioskujący wywiódł, że jest żonaty, jednak nie zamieszkuje wspólnie z małżonką, lecz samotnie w wynajmowanym od Gminy lokalu położonym w M. przy ul. [...], na który otrzymał dodatek mieszkaniowy jako osoba samotna (co potwierdził kopią decyzji z dnia [...] r. o przyznaniu tego świadczenia na okres od 1 lutego do 31 lipca 2017 r. - vide: karta nr 14 akt sprawy).
Odpowiadając na wezwanie do uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku, skarżący nadesłał aktualnie obowiązującą decyzję o przyznaniu mu dodatku mieszkaniowego, wydaną w dniu [...] r. (również tu otrzymał przedmiotowe świadczenie jako osoba samotnie gospodarująca) oraz pismo procesowe datowane na 9 października 2017 r., gdzie wyjaśnił, że sprawuje opiekę nad niepełnosprawną matką i to ona zapewnia mu wyżywienie, a nadto przekazuje miesięcznie kwotę 100 zł na pokrycie obciążających go należności z tytułu opłat za telefon i za energię elektryczną oraz na zakup środków czystości (na poparcie swoich wywodów strona dołączyła oświadczenie swojej matki w tej kwestii - vide: karta nr 35 akt sprawy).
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje.
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
W pierwszej kolejności należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie dotyczy decyzji wydanej w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego, który jest świadczeniem stanowiącym formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Stwierdzić zatem przyjdzie, że wnioskujący jest w tej sprawie zwolniony od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., a co za tym idzie, jej wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (stanowisko zgodne z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 18 września 2017 r., - karta nr 29 akt sprawy).
Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie radcy prawnego trzeba wskazać, iż po myśli art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie częściowym (zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., mogącym obejmować między innymi ustanowienie jednego z wymienionych w tym przepisie profesjonalnych pełnomocników) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń skarżącego wynika, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani majątku, który mógłby zostać łatwo i szybko spieniężony. Utrzymuje się przy tym z dodatku mieszkaniowego oraz z pomocy udzielanej mu przez niepełnosprawną, niezdolną do samodzielnej egzystencji matkę, nad którą sprawuje opiekę, co potwierdził kopią decyzji o przyznaniu wspomnianego świadczenia oraz stosownym pisemnym oświadczeniem matki.
Mając na względzie powyższe uznano, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie wiarygodny, że uiszczenie należności związanych z udziałem fachowego pełnomocnika w sprawie przekracza jego możliwości płatnicze i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło