IV SA/Gl 764/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi O.Z. na uchwałę Senatu [...] w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie odmowy uznania dyplomu w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego lub adwokata postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy; Wyrokiem z dnia 31 stycznia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę w niniejszej sprawie. Odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony radcy prawnemu M.K., reprezentującemu O.Z. w sprawie na mocy pełnomocnictwa udzielonego przez nią w dniu 22 grudnia 2016 r. (stanowi ono kartę nr 28 akt sądowych). Następnie, w dniu 13 kwietnia 2017 r. O.Z. nadała do Sądu osobiście sporządzoną skargę kasacyjną od powyższego wyroku, w treści której zażądała równocześnie zwolnienia od kosztów sądowych oraz "przyznania pomocy prawnej z urzędu". Odpowiadając na wezwanie z dnia 12 maja 2017 r. skarżąca przedłożyła urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzowała, iż domaga się ustanowienia radcy prawnego lub adwokata oraz częściowego zwolnienia od kosztów sądowych - w zakresie obejmującym "koszty zastępstwa procesowego". W uzasadnieniu strona wywiodła, że nie jest w stanie uiścić kosztów "związanych z ewentualną pomocą prawną z samodzielnego wyboru". Oświadczyła przy tym, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonkiem i nie posiada żądnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości. Nadto wskazała, że na dochód netto jej rodziny, w kwocie 2.620 zł składa się jej wynagrodzenie za pracę (2.300 zł) oraz wynagrodzenie za pracę w niepełnym wymiarze godzin jej męża (320 zł). Dodatkowo wnioskująca podniosła, że w ramach czynszu i opłat za tzw. media uiszcza miesięcznie 1.200 zł, na żywność i dojazdy do pracy przeznacza 900 zł, a nadto zarówno ona jak i jej małżonek obciążeni są zadłużeniem. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Po myśli art. 245 § 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmować może - zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a. - tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie jednego z wymienionych w niniejszym przepisie profesjonalnych pełnomocników. W tym miejscu należy wyjaśnić, że choć skarżąca w rubryce nr 4 złożonego formularza "PPF" oznaczyła, iż żąda ustanowienia adwokata lub radcy prawnego, a także częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, to jednak wskazała wyraźnie, iż wspomniane "częściowe zwolnienie od kosztów sądowych" ma obejmować jedynie "koszty zastępstwa procesowego". W tym stanie rzeczy nie budzi wątpliwości, że intencją O.Z. nie jest ubieganie się o zwolnienie od kosztów sądowych w rozumieniu art. 211 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z tym przepisem, koszty sądowe obejmują opłaty sądowe (czyli zgodnie z art. 212 § 1 tej ustawy wpis i opłatę kancelaryjną) oraz zwrot wydatków wymienionych w art. 213 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Treść rubryki nr 4.1 formularza "PPF" wskazuje natomiast jednoznacznie, że skarżąca nie żąda zwolnienia z tych należności, a jedynie zmierza do tego, aby nie ponosić kosztów związanych z działaniem w sprawie profesjonalnego zastępcy procesowego. Oznacza to, że zakres jej żądania obejmuje w istocie jedynie ustanowienie pełnomocnika z urzędu, czyli radcy prawnego lub adwokata, którego udział w niniejszym postępowaniu zostanie sfinansowany przez Skarb Państwa. Odnosząc się do tego wniosku trzeba jednak w pierwszej kolejności zaakcentować, że na mocy art. 246 § 3 p.p.s.a. adwokata bądź radcę prawnego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Oznacza to, że pozostawanie strony w takim stosunku uniemożliwia uwzględnienie jej wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznanym przypadku. O.Z. jest bowiem w niniejszej sprawie reprezentowana przez radcę prawnego z wyboru – M.K., zgodnie z pełnomocnictwem udzielonym mu w dniu 22 grudnia 2016 r. (vide: karta nr 28 akt sprawy). Zakres tego pełnomocnictwa został wyznaczony bardzo szeroko, w tym obejmuje w sposób ogólny reprezentowanie i podejmowanie czynności zastępstwa procesowego przed sądami administracyjnymi. Zarówno przy tym sama wnioskująca jak i wspomniany wyżej pełnomocnik nie podnosili, jakoby pełnomocnictwo to ustało. Przeciwnie - wymieniony radca prawny cały czas podejmuje w toku tej sprawy czynności procesowe na rzecz skarżącej, jako że nie tylko zgłosił swój udział pismem, które wpłynęło do Sądu w dniu 30 stycznia 2017 r., gdzie wyraził swoje stanowisko, lecz także złożył wniosek o uzasadnienie wyroku, a następnie uiścił opłatę kancelaryjną za to uzasadnienie. Nadto warto podkreślić, że skarżąca udzieliła odpowiedzi na kierowane do tego pełnomocnika wezwanie o uzupełnienie niniejszego wniosku (zarządzenie z dnia 12 maja 2017 r.). W tym stanie rzeczy zgłoszony przez stronę wniosek o ustanowienie pełnomocnika w ramach prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na brak zachowania wymogu określonego w przywołanym art. 246 § 3 p.p.s.a. Tylko marginalnie warto dodać, że skoro skarżąca korzysta w niniejszej sprawie z pomocy radcy prawnego, to podnoszone przez nią wywody, jakoby nie było jej stać na takiego pełnomocnika trudno uznać za przekonujące. Mając na względzie powyższe postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 3 tej ustawy.