IV SA/Gl 766/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2012-10-23
Skład orzekający: Referendarz sądowy Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła wymaganych dokumentów i wyjaśnień pomimo wezwania sądu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uzupełniła wymaganych dokumentów i wyjaśnień, które miały na celu wykazanie jej trudnej sytuacji materialnej i dochodowej. Brak dostarczenia żądanych informacji uniemożliwia dokonanie miarodajnej oceny możliwości płatniczych strony i tym samym nie pozwala na stwierdzenie spełnienia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.Stan faktyczny
Skarżący W.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, obejmujący ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, powołując się na trudną sytuację materialną. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku i przedstawienia dokumentów potwierdzających jego sytuację dochodową i wydatki, skarżący nie udzielił odpowiedzi w wyznaczonym terminie. Sąd uznał, że brak wymaganych informacji uniemożliwia ocenę jego możliwości płatniczych.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 23 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W.K. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r., Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy;
W skardze z dnia 3 sierpnia 2012 r. W.K. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata z urzędu powołując się na trudną sytuację materialną oraz na brak odpowiedniej wiedzy prawniczej.
Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie z dnia 6 września 2012 r. wyżej wymieniony przedłożył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzował, iż zakres jego żądania obejmuje tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata lub radcy prawnego (odrębnym pismem z dnia 5 września 2012 r. poinformowano go, że jest w niniejszej sprawie objęty zwolnieniem od kosztów sądowych z mocy samego prawa). Równocześnie wnioskodawca oświadczył, że gospodaruje samotnie, nie posiada zasobów pieniężnych ani majątku, poza mieszkaniem o powierzchni 37 m2 i utrzymuje się z dodatku mieszkaniowego (176,70 zł), zasiłku stałego (298,28 zł) oraz zasiłków celowych z pomocy społecznej.
Zarządzeniem z dnia 25 września 2012 r. zwrócono się do skarżącego o uzupełnienie i uprawdopodobnienie danych, na które się powołał. W tym zakresie wnioskodawcę wezwano o:
- nadesłanie kopii decyzji administracyjnych, na mocy których przyznano mu prawo do aktualnie pobieranych: dodatku mieszkaniowego oraz zasiłku stałego, a także kopii wydanych w okresie ostatnich dwóch miesięcy decyzji o przyznaniu zasiłków celowych;
- sprecyzowanie orientacyjnej miesięcznej wysokości wydatków ponoszonych przezeń w ramach czynszu, opłat za tzw. media (energia elektryczna, gaz, woda, wywóz śmieci, telefony itd.), a także na żywność, zakup środków czystości i leków. Wskazano, iż wydatki ponoszone w ramach czynszu i opłat za tzw. media należy nadto udokumentować stosownymi fakturami VAT, paragonami, dowodami wpłaty itp. Podano przy tym, że w razie istnienia zaległości płatniczych w powyższym zakresie, należy nadesłać dokumenty potwierdzające ten fakt, to jest np. stosowne zaświadczenia, wezwania do zapłaty itp.
W wyznaczonym siedmiodniowym terminie, który upłynął w dniu 10 października 2012 r. strona nie udzieliła na rzeczone wezwanie jakiejkolwiek odpowiedzi.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Stosownie do treści art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 tej ustawy, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
Odnosząc się do wniosku W.K. należy wskazać, iż w myśl zasady sformułowanej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
O ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza więc przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy słowo "wykazanie", które nakłada na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia ale więcej, formułuje obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego (por. P. Dobosz, Procedury administracyjne, model sądownictwa administracyjnego a "prawo pomocy" [w:] praca zbiorowa pod red. J. Stelmasiaka, J. Niczyporuka, S. Fundowicza, Polski model sądownictwa administracyjnego, Oficyna Wydawnicza VERBA s. c., Lublin 2003, s. 120). Oznacza to, że inicjatywa dowodowa w stosunku do okoliczności, z których strona wnioskująca zamierza wywieść skutki prawne leży po stronie wnioskodawcy, a nie rozpoznającego wniosek. Nie budzi zatem wątpliwości, że rozstrzygnięcie wniosku zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (por.: J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 319).
Zważywszy powyższe uznano, że okoliczności niniejszej sprawy nie uzasadniają uwzględnienia zgłoszonego żądania albowiem skarżący nie uzupełnił wniosku w zakresie objętym wezwaniem z dnia 25 września 2012 r.
Jak wynika z dołączonego do akt sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru, wspomniane wezwanie doręczone zostało W.K. w dniu 3 października 2012 r. W wyznaczonym siedmiodniowym terminie, którego upływ nastąpił z dniem 10 października 2012 r. wyżej wymieniony nie udzielił jakiejkolwiek odpowiedzi.
W świetle powyższego nie sposób przyjąć, aby stan majątkowy i sytuacja dochodowa strony zostały zobrazowane w sposób dostatecznie wyczerpujący. Nie budzi bowiem wątpliwości, że brak dokumentów potwierdzających fakt, iż korzysta z pomocy społecznej oraz jakichkolwiek danych na temat wysokości obciążających go kosztów utrzymania nie pozwala na dokonanie miarodajnej oceny jego rzeczywistych możliwości płatniczych.
W rezultacie stwierdzić przyjdzie, że okoliczności sprawy nie przemawiają za ustanowieniem dla skarżącego profesjonalnego pełnomocnika. Należy zaznaczyć, że przyznanie prawa pomocy jest możliwe tylko i wyłącznie w przypadku wyczerpującego przedstawienia informacji dotyczącej sytuacji materialnej wnioskodawcy. Obowiązkiem strony jest zatem wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek warunkujących zastosowanie tej instytucji.
Odstępując od złożenia wymienionych wyżej - żądanych w wezwaniu z dnia 25 września 2012 r. - wyjaśnień i od przedłożenia dokumentów, o które się do niego zwrócono, skarżący nie usunął wątpliwości, jakie budziło oświadczenie o jego stanie majątkowym i możliwościach płatniczych, a tym samym nie wykazał przesłanki określonej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 cytowanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło