IV SA/Gl 778/07

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-08-22

Skład orzekający: Asesor WSA Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest zwolniony z mocy ustawy od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, może ubiegać się o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w ramach prawa pomocy, jeśli jego sytuacja materialna nie uzasadnia poniesienia tych kosztów?
Ratio decidendi
Skarżący, zwolniony z mocy ustawy od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, może ubiegać się o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w ramach prawa pomocy. Jednakże, przyznanie prawa pomocy w tym zakresie wymaga wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku, gdy sytuacja materialna skarżącego nie spełnia tego kryterium, wniosek o ustanowienie pełnomocnika podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Skarżący M. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, w tym o zwolnienie z kosztów postępowania i ustanowienie pełnomocnika. Skarga dotyczyła postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. Skarżący był zwolniony z mocy ustawy od kosztów sądowych. Sąd rozpoznał wniosek w zakresie ustanowienia pełnomocnika, analizując sytuację materialną skarżącego i jego rodziny.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Edyta Żarkiewicz po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ś. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie stopnia niepełnosprawności w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, wyrokiem z dnia 12 lutego 2008r. oddalił skargę M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Ś. z dnia [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w C. W piśmie z dnia. [...] skarżący złożył – między innymi – wniosek o przyznanie [...]. Następnie sprecyzował żądanie wniosku w piśmie z dnia [...] wnosząc o zwolnienie [...] i [...]. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, wskazał, że jest właścicielem [...] w S. o powierzchni [...], jego żona jest głównym najemcą mieszkania [...] o powierzchni [...] Wysokość renty skarżącego wynosi [...] miesięcznie, ponadto uzyskuje dochody z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Natomiast żona skarżącego jest [...], jego syn B. S. pracuje [...] za wynagrodzeniem w wysokości około [...] miesięcznie, a syn K. S. jest zatrudniony na podstawie umowy[...], za wynagrodzeniem w kwocie około [...] zł miesięcznie. Z przedłożonego przez skarżącego zeznania o wysokości uzyskanego przychodu, wysokości dokonanych odliczeń i należnego ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych za rok 2007 wynika, że przychody skarżącego za wymieniony rok wynosiły ogółem [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. – przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje : - 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; - 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy – jak stanowi art. 244 § 1 P.p.s.a. – obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Skarga w niniejszej sprawie dotyczyła postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w C., a wobec tego skarżący był z mocy ustawy zwolniony od kosztów sądowych. Rozpoznanie wniosku [...] było zatem ograniczone do kwestii ustanowienia [...]. W związku z tym zastosowanie w niniejszej sprawie znajduje unormowanie art. 262 P.p.s.a., który stanowi, że przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Podkreślenia wymaga, że przepis art. 246 § 1 P.p.s.a. stanowi regulację wyjątkową w stosunku do ogólnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowego, wyrażonej w art. 199 P.p.s.a. Przyznanie prawa pomocy ma zatem bardzo ograniczony zakres stosowania i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy strona nie ma możliwości poniesienia kosztów postępowania, co oznacza, iż jej sytuacja materialna jest tego rodzaju, że uiszczenie tych kosztów spowodowałoby uszczerbek utrzymania koniecznego dla wnioskodawcy i jego rodziny. Z oświadczeń skarżącego i przedłożonych przez niego dokumentów wynika, że jego przychody z [...] za rok 2007, wyniosły [...] Ponadto otrzymuje świadczenie [...] w kwocie [...] zł miesięcznie. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z [...] żoną i dwoma synami, którzy są zatrudnieni. Okoliczności powyższe miały podstawowe znaczenie dla przyjęcia oceny, że nie została w rozpoznawanej sprawie spełniona przesłanka dotycząca wykazania przez skarżącego, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze wskazanych wyżej powodów, na podstawie art. 246 § 1 w związku z art. 262 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło