IV SA/Gl 781/16

WyrokWSA w Gliwicach2017-02-07

Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Beata Kozicka, Stanisław Nitecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem z tytułu samotnego wychowywania dziecka został nienależnie pobrany w sytuacji, gdy ojcostwo dziecka zostało uznane po przyznaniu świadczenia, a strona nie powiadomiła o tym organu niezwłocznie, mimo pouczenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem z tytułu samotnego wychowywania dziecka został nienależnie pobrany, ponieważ skarżąca nie spełniała przesłanek z art. 7 pkt 5 i art. 11a ustawy o świadczeniach rodzinnych od momentu uznania ojcostwa dziecka, a mimo pouczenia o obowiązku niezwłocznego zgłaszania zmian, nie poinformowała o tym organu. Spełnione zostały przesłanki z art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Stan faktyczny
Skarżąca A.G. otrzymała zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem z tytułu samotnego wychowywania dziecka, przedstawiając akt urodzenia dziecka, z którego wynikało, że ojciec jest nieznany. Następnie dostarczyła akt urodzenia z adnotacją o uznaniu ojcostwa przez D.M. oraz protokół ugody o alimenty. Organy uznały świadczenia za nienależnie pobrane za okres od sierpnia do października 2015 r. i zobowiązały do zwrotu. Skarżąca kwestionowała tę decyzję, argumentując m.in. błędy w ustaleniach faktycznych i brak należytego pouczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka, Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Protokolant specjalista Agnieszka Rogowska-Bil, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2017 r. sprawy ze skargi A G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego zasiłku rodzinnego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wójt Gminy B., działając na podstawie art. 7, art. 11a, art. 20, art. 30 i art. 32 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz. U. z 2015 r., poz. 114 ze zm.), rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2015 r. w sprawie postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2015 r., poz. 2284), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2015 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy, wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna (Dz. U. z 2015 r., poz. 1238), oraz art. 104 k.p.a., uznał wypłacony A.G. w okresie od 1 sierpnia 2015 r. do 31 października 2015 r. zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka (M.G.) w wysokości 741 zł za nienależnie pobrane świadczenie rodzinne oraz zobowiązał stronę do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w wysokości 741 zł wraz z odsetkami ustawowymi do 31 grudnia 2015 r. i odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 1 stycznia 2016 r. od tej kwoty naliczonymi od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń rodzinnych do dnia spłaty, które na dzień wydania decyzji wyniosły 35,64 zł. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że decyzją z dnia [...]r. nr [...] przyznano A.G. prawo do zasiłku rodzinnego oraz dodatku z tytułu urodzenia dziecka i samotnego wychowywania dziecka (M.G.). Podkreślono, iż strona składając wniosek o przyznanie prawa do zasiłku rodzinnego i dodatków do niego przedstawiła odpis zupełny aktu urodzenia dziecka z dnia [...]r. nr [...], z którego wynikało, iż ojciec dziecka jest nieznany. Następnie wskazano, że w dniu 9 lutego 2016 r. strona dostarczyła odpis zupełny aktu urodzenia M.G. z dnia [...]r. nr [...], który zawierał adnotację, iż w dniu 29 lipca 2015 r. przed Sądem Rejonowym w C. D.M. uznał ojcostwo wyżej wymienionego dziecka. Jednocześnie strona dostarczyła protokół ugody o alimenty z dnia 7 października 2015 r., na mocy którego Sąd Rejonowy w C. zasądził alimenty od D.M. na rzecz M.G. w wysokości 500 zł miesięcznie od dnia 1 listopada 2015 r. Poza tym organ I instancji przytoczył treść art. 7 pkt 5, art. 11a i art. 30 ust. 1 oraz ust. 6 - 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W związku z powyższym uznano pobrany zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka za nienależnie pobrane świadczenia oraz zobowiązano stronę do ich zwrotu. Pismem z dnia 8 czerwca 2016 r. A.G., reprezentowana przez adwokata M.L., wniosła odwołanie od decyzji Wójta Gminy B. z dnia [...]r. nr [...], zarzucając jej: – naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez odstąpienie od podjęcia kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, – naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez odstąpienie od zebrania i rozpatrzenia w wyczerpujący sposób całości materiału dowodowego w sprawie, – naruszenie art. 40 § 2 k.p.a. poprzez niedoręczanie pism pełnomocnikowi strony, – błąd w ustaleniach faktycznych, mający istotne znaczenie dla rozpoznania sprawy, polegający na pominięciu faktu, że do ustalenia ojcostwa doszło w dniu 29 lipca 2015 r., a w aktach stanu cywilnego okoliczność ta ujawniona została dopiero w dniu 3 sierpnia 2015 r., – błąd w ustaleniach faktycznych, mający istotne znaczenie dla rozpoznania sprawy, polegający na pominięciu faktu, że alimenty na rzecz małoletniego dziecka ustalone zostały dopiero od dnia 1 listopada 2015 r. – naruszenie przepisu art. 30 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez nieprzeprowadzenie ustaleń co do okoliczności w jakich strona wystąpiła o przyznanie jej zasiłku rodzinnego, a w szczególności czy można przypisać jej tzw. złą wiarę i świadome wprowadzenie w błąd organu administracji, czy też świadczenie zostało pobrane w okolicznościach, które takiego negatywnego zachowania strony w żaden sposób nie uzasadniają, – naruszenie art. 71 ust. 1 i 2 Konstytucji, poprzez wydanie decyzji sprzecznej z gwarantowanymi w tych przepisach prawami. Jednocześnie pełnomocnik wniosła o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik stwierdziła, że decyzją z dnia [...]r. nr [...] Wójt Gminy B. uznał wypłacony A.G. w okresie od 1 lipca 2015 r. do 31 października 2015 r. dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka M.G. w wysokości 680 zł za nienależnie pobrane świadczenie rodzinne i zobowiązał ją do jego zwrotu. Następnie decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. uchyliło powyższą decyzję a sprawę przekazało do ponownego rozpoznania, wskazując okoliczności, które organ I instancji miał ponownie zbadać i ocenić. Kolejną decyzją, wydaną w dniu [...]r., Wójt Gminy B. uznał wypłacony stronie w okresie od 1 sierpnia 2015 r. do 31 października 2015 r. zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem do niego za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne oraz zobowiązał stronę do ich zwrotu jednakże, zdaniem pełnomocnika, organ I instancji nie zbadał ponownie okoliczności wskazanych przez organ odwoławczy, w szczególności nie dokonał oceny postawy strony w dacie złożenia wniosku. Ponadto pełnomocnik oświadczyła, że A.G. nie miała świadomości, iż jej sytuacja prawna może zależeć od tego, czy alimenty zostaną ustalone orzeczeniem sądowym, czy też ugoda sądową. Jednocześnie pełnomocnik przyznała, że w skutek zmiany okoliczności przyznane stronie świadczenie utraciło status należnego ale zarazem podkreśliła, że strona pobierając je nie wiedziała, iż jest ono świadczeniem nienależnym. Następnie pełnomocnik zarzuciła organowi I instancji, że nie mógł prawidłowo ocenić postawy strony skoro nawet nie zażądał od niej wyjaśnień. Dodała również, że organ I instancji nie doręczył jej decyzji z dnia [...]r. pomimo, iż została ona ustanowiona przez stronę pełnomocnikiem w niniejszym postępowaniu. W ocenie pełnomocnika w dacie przyznania zasiłku rodzinnego i dodatku do niego świadczenia te były należne albowiem w tym okresie M.G. nie miał uregulowanego prawa do alimentów. Poza tym pełnomocnik wyjaśniła, że w sprawie prowadzonej przez Sąd Rejonowy w C. o sygn. akt [...] na rozprawie w dniu 29 lipca 2015 r. doszło do ustalenia ojcostwa M.G., jednakże nie został uregulowany obowiązek alimentacyjny, chociaż stosowny wniosek w tym zakresie strona złożyła ani też Sąd nie zabezpieczył alimentów na rzecz małoletniego. Pełnomocnik wskazała też, że wniosek o zasądzenie alimentów Sąd Rejonowy w C. wyłączył do osobnego rozpoznania, traktując go jako odrębne powództwo i zarejestrował pod sygn. akt [...] natomiast pierwszą rozprawę w przedmiocie alimentów Sąd wyznaczył dopiero na dzień 7 października 2015 r. Następnie pełnomocnik stwierdziła, że na powyższej rozprawie Sąd nakłaniając strony do ugody zaproponował jej warunki, na które każda ze stron się zgodziła. Podsumowując zdaniem pełnomocnika przyznany stronie od sierpnia do października 2015 r. zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem do niego w dacie jego przyznania był należny. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., działając na podstawie art. 17, art. 18, art. 21 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1659), art. 25 i art. 30 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U z 2015 r. poz. 114 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych znajduje zastosowanie w sytuacji, w której w trakcie obowiązywania i realizacji prawidłowo wydanej decyzji zaistniały okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych skutkujące jego ustaniem lub zawieszeniem albo wpływające na jego realizację, uzasadniając wstrzymanie wypłaty. Tym samym uznanie świadczenia rodzinnego, (w tym przypadku zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem z tytułu samotnego wychowywania dziecka) za świadczenie nienależnie pobrane na podstawie art. 30 ust. 2 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy, wymaga spełnienia trzech przesłanek. Po pierwsze, zaistnienia po przyznaniu prawa do świadczenia okoliczności powodujących jego ustanie albo zawieszenie lub zmianę w zakresie jego realizacji, po drugie, pouczenia osoby pobierającej świadczenie o tym, że zaistnienie określonych okoliczności wywołuje powyższe skutki prawne i, po trzecie, ustalenia, że świadczeniobiorca wiedział o zaistnieniu okoliczności mającej wpływ na ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymania ich wypłaty, a mimo to nie dopełnił obowiązku niezwłocznego zawiadomienia organu o ich wystąpieniu. Następnie organ wskazał, że decyzją z dnia [...]r. organ I instancji przyznał A.G. zasiłek rodzinny na dziecko M.G. na okres od 1 maja 2015 r. do 31 października 2015 r. oraz dodatki do tego zasiłku z tytułu samotnego wychowywania dziecka w wysokości 170 zł miesięcznie na okres od 1 maja 2015 r. do 31 października 2015 r. i z tytułu urodzenia dziecka w wysokości 1000 zł jednorazowo. Poza tym organ wyjaśnił, iż strona składając wniosek o przyznanie świadczeń rodzinnych przedstawiła odpis aktu urodzenia dziecka, z którego wynikało, że ojciec dziecka jest nieznany natomiast dopiero w dniu 9 lutego 2016 r. dostarczyła odpis aktu urodzenia dziecka zawierający adnotację o uznaniu w dniu 29 lipca 2015 r. ojcostwa przez D.M. oraz protokół ugody o alimenty z dnia 7 października 2015 r. W związku z powyższym zdaniem Kolegium w sprawie podstawę rozstrzygnięcia stanowiła przesłanka określona w art. 30 ust. 2 pkt. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, którego wykładnia prowadzi do wniosku, że przepis ten ma zastosowanie wówczas, gdy świadczenia rodzinne zostały prawidłowo przyznane jednakże w trakcie ich pobierania zajdą okoliczności uzasadniające ustanie prawa do ich pobierania i o tych okolicznościach świadczeniobiorca nie powiadomi organu pomimo prawidłowego pouczenia w tym zakresie. Następnie Kolegium podkreśliło, iż w postępowaniu o uznaniu świadczeń za nienależnie pobrane organ jest zobowiązany ustalić, czy nieuprawnione pobranie świadczenia nastąpiło z "winy" strony i w konsekwencji, że świadczenie to miało charakter nienależnego w rozumieniu art. 30 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. A zatem w opinii organu odwoławczego przyjęcie, że pobrane świadczenie było nienależne w rozumieniu 30 ust. 2 pkt 1 ustawy wymagało wykazania negatywnego zachowania świadczeniobiorcy ukierunkowanego na niezgodne z prawem korzystanie ze środków publicznych. Następnie organ odwoławczy wskazał, iż decyzja z dnia [...]r. nr [...] zawierała prawidłowe pouczenie, z którego wynikał obowiązek strony poinformowania organu I instancji o każdej zmianie sytuacji rodzinnej i życiowej mającej wpływ na prawo do zasiłku rodzinnego, w szczególności o ustaleniu ojcostwa dziecka oraz o konieczności zwrotu nienależnie pobranych świadczeń. W rezultacie Kolegium uznało, że w sprawie zaistniały podstawy do wyciągnięcia negatywnych dla strony konsekwencji w zakresie nie zastosowania się do pouczenia albowiem A.G. nie powiadomiła niezwłocznie organu wypłacającego świadczenia o zmianie swojej sytuacji rodzinnej tj. o uznaniu ojcostwa jej dziecka przez D.M., która to okoliczność została uwidoczniona już w dokumencie stanu cywilnego z dnia 3 sierpnia 2015 r. Tym samym zdaniem Kolegium strona była świadoma i przyjmowała świadczenie w złej wierze, ponieważ pouczono ją o okolicznościach, w których nie powinna pobierać świadczeń rodzinnych. Podsumowując Kolegium stwierdziło, że w jego ocenie organ I instancji uwzględnił wytyczne decyzji z dnia [...]r. nr [...] i ustalił okres nienależnie pobranego świadczenia od 1 sierpnia 2015 r. do 31 października 2015 r. a nie jak było wcześniej od 1 lipca 2015 r. do 31 października 2015 r. Pismem z dnia 10 sierpnia 2016 r. A.G., reprezentowana przez adwokata M.L., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]r. nr [...], powtarzając zarzuty sformułowane w odwołaniu i wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, ewentualnie o uchylenie obydwu decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu i ponownie podkreśliła, że w sprawie organy administracji odstąpiły od dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie rozważyły w należyty sposób wszystkich okoliczności sprawy, co w konsekwencji naruszyło słuszny interes skarżącej. Zdaniem pełnomocnika organ I instancji nie pouczył prawidłowo skarżącej o okolicznościach i skutkach pobrania nienależnego świadczenia rodzinnego. Poza tym organy nie zażądały od skarżącej wyjaśnień a zatem nie mogły prawidłowo ocenić jej działania ani też nie mogły stwierdzić, czy te działanie było ukierunkowane na pobranie świadczeń nienależnych. Następnie pełnomocnik, powołując się na treść § 14 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2015 r. w sprawie postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne, stwierdziła, że ani ona ani skarżąca nie zostały powiadomione przez organ o konieczności złożenia wyjaśnień w sprawie. Jednocześnie pełnomocnik wskazała, że skarżącej nie przysługuje zasiłek macierzyński, wychowawczy ani też dla bezrobotnych a obecnie nie jest ona w stanie podjąć zatrudnienia albowiem sprawuje opiekę nad rocznym dzieckiem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie i wyjaśniając, że zaskarżona decyzja została doręczona pełnomocnikowi skarżącej w dniu 11 lipca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Z brzmienia art. 145 § 1 P.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja może zatem ulec uchyleniu wówczas, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym kontekście uznano, że skarga A.G. nie zasługuje na uwzględnienie bowiem nie jest zasadna. Poza tym nie można jej również uwzględnić z przyczyn, które Sąd obowiązany był wziąć pod uwagę działając z urzędu. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 114 ze zm.), zwanej dalej w skrócie u.ś.r. Zgodnie z art. 7 pkt. 5 u.ś.r. zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało ustalone, na rzecz dziecka od jego rodzica, świadczenie alimentacyjne na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, chyba że: a) rodzice lub jedno z rodziców dziecka nie żyje, b) ojciec dziecka jest nieznany, c) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone, d) sąd zobowiązał jednego z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka i nie zobowiązał drugiego z rodziców do świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka. Następnie art. 11a ust. 1 u.ś.r. stanowi, że dodatek z tytułu samotnego wychowywania dziecka przysługuje samotnie wychowującym dziecko matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli nie zostało zasądzone świadczenie alimentacyjne na rzecz dziecka od drugiego z rodziców dziecka, ponieważ: 1) drugi z rodziców dziecka nie żyje; 2) ojciec dziecka jest nieznany; 3) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone. Ponadto stosownie do treści art. 25 ust. 1 u.ś.r. w przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania dochodu lub innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych, w tym na wysokość otrzymywanych świadczeń, osoba, o której mowa w art. 23 ust. 1, jest obowiązana do niezwłocznego powiadomienia o tym organu właściwego wypłacającego świadczenia rodzinne. Następnie zgodnie z art. 30 u.ś.r. osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne, jest obowiązana do ich zwrotu (ust. 1). Za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się świadczenia rodzinne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie, zawieszenie prawa do świadczeń rodzinnych lub zmniejszenie wysokości przysługujących świadczeń rodzinnych albo wstrzymanie wypłaty świadczeń rodzinnych w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca te świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania (ust. 2 pkt. 1). Od kwot nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, o których mowa w ust. 2 pkt 1-3 i 5, naliczane są odsetki ustawowe za opóźnienie (ust. 2b). Natomiast kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych podlegają zwrotowi łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie na rachunek bankowy wskazany przez organ właściwy. Odsetki są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń rodzinnych do dnia spłaty (ust. 8). Jednocześnie art. 32 ust. 1 u.ś.r. stanowi, że organ właściwy oraz marszałek województwa mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń rodzinnych, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych, członek rodziny nabył prawo do świadczeń rodzinnych w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, osoba nienależnie pobrała świadczenie rodzinne lub wystąpiły inne okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń. W przedmiotowej sprawie A.G. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...]r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy B. z dnia [...]r. nr [...], którą uznano wypłacony skarżącej w okresie od 1 sierpnia 2015 r. do 31 października 2015 r. zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem z tytułu samotnego wychowywania dziecka (M.G.) w wysokości 741 zł za nienależnie pobrane świadczenie oraz zobowiązano ją do jego zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami. Z akt administracyjnych sprawy jednoznacznie wynika, że Wójt Gminy B. decyzją z dnia [...]r. przyznał A.G. zasiłek rodzinny na dziecko na okres od 1 maja do 31 października 2015 r. oraz dodatki do tego zasiłku z tytułu samotnego wychowywania dziecka w wysokości 170 zł miesięcznie na okres od 1 maja do 31 października 2015 r. i z tytułu urodzenia dziecka w wysokości 1000 zł jednorazowo. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o przedłożony przez skarżącą akt urodzenia jej dziecka z dnia 21 maja 2015 r., z którego wynikało, że jego ojciec jest nieznany. Natomiast kilka miesięcy później skarżąca dostarczyła do organu wypłacającego świadczenia rodzinne akt urodzenia z dnia 2 września 2015 r., który zawierał adnotację, iż w dniu 29 lipca 2015 r. przed Sądem Rejonowym w C. D.M. uznał ojcostwo jej dziecka. Poza tym skarżąca złożyła również protokół ugody dotyczącej alimentów z dnia 7 października 2015 r., na mocy którego Sąd Rejonowy w C. zasądził alimenty od D.M. na rzecz M.G. w wysokości 500 zł miesięcznie od dnia 1 listopada 2015 r. W konsekwencji organ I instancji prawidłowo ocenił zgromadzone w sprawie dokumenty oraz wydał słuszne rozstrzygnięcie o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenie - zasiłku rodzinnego i dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka za okres od 1 sierpnia do 31 października 2015 r. i zarazem o zobowiązaniu skarżącej do jego zwrotu albowiem skarżąca w okresie od dnia 29 lipca 2015 r. do 1 listopada 2015 r. nie była uprawniona do zasiłku rodzinnego i dodatku do niego, gdyż nie spełniała przesłanek określonych w art. 7 pkt. 5 i art. 11a u.ś.r. Poza tym skarżąca, w decyzji przyznającej jej świadczenia rodzinne została pouczona przez organ I instancji o konieczności niezwłocznego zgłaszania zmiany sytuacji rodzinnej, w szczególności okoliczności uznania dziecka oraz o skutkach nie poinformowania o tym fakcie organu. Pomimo tego skarżąca zgłosiła fakt uznania dziecka dopiero w dniu 9 lutego 2016 r., czyli kilka miesięcy po zaistnieniu tej okoliczności. Tym samym w ocenie Sądu należy przyjąć, że zostały spełnione przesłanki z art. 30 ust. 2 pkt. 1 u.ś.r. Natomiast odnosząc się do zarzutów pełnomocnika skarżącej to należy stwierdzić, że w aktach administracyjnych nie znajdują się dowody na ich potwierdzenie, w szczególności zdaniem Sądu nie było konieczności wzywania do składania wyjaśnień, czy to skarżącej, czy też jej pełnomocnika skoro A.G. odebrała decyzję zawierającą prawidłowe pouczenie o konieczności niezwłocznego zgłaszania organowi zmian mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych. Owszem Sąd zauważył pewną nieprawidłowość w działaniu organu I instancji a mianowicie decyzja z dnia [...] r. nie została doręczona ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi tylko samej skarżącej jednakże skoro odwołanie od tej decyzji zostało wniesione w terminie to tym samym owa nieprawidłowość nie wywołała negatywnych skutków dla skarżącej i na tej tylko podstawie nie można uchylić powyższej decyzji. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności sprawy – w ocenie Sądu - skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Tym samym Sąd oddalił skargę stosując art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło