IV SA/Gl 787/05
WyrokWSA w Gliwicach2006-10-20
Skład orzekający: Adam Mikusiński, Małgorzata Walentek, Tadeusz Michalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasiłek dla bezrobotnych pobrany za okres, za który przyznano rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy z datą wsteczną, stanowi świadczenie nienależnie pobrane podlegające zwrotowi, jeśli organ rentowy nie dokonał pomniejszenia renty o zasiłek?Ratio decidendi
Zasiłek dla bezrobotnych pobrany za okres, za który przyznano prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy z datą wsteczną, stanowi świadczenie nienależnie pobrane podlegające zwrotowi na podstawie art. 76 ust. 2 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Obowiązek zwrotu powstaje, gdy organ rentowy nie dokonał pomniejszenia renty o zasiłek dla bezrobotnych, a okresy pobierania obu świadczeń się nakładają.Stan faktyczny
Skarżący E. G. został zarejestrowany jako bezrobotny i pobierał zasiłek dla bezrobotnych. Następnie otrzymał decyzję ZUS przyznającą mu rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy z datą wsteczną. Organ I instancji uchylił wcześniejsze decyzje dotyczące statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, orzekając o nieuznaniu skarżącego za osobę bezrobotną i nieprzyznaniu zasiłku. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję nakazującą zwrot nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych za okres, w którym skarżący pobierał również rentę, a organ rentowy nie dokonał jej pomniejszenia. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. brak informacji o możliwościach załatwienia sprawy i swoje problemy zdrowotne.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Adam Mikusiński Sędziowie: WSA Małgorzata Walentek NSA Tadeusz Michalik (spr.) Protokolant: staż. Anna Michalska po rozpoznaniu w dniu 20 października 2006 r. sprawy ze skargi E. G. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnego świadczenia oddala skargę
W dniu [...] skarżący E. G. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w T. G. jako osoba bezrobotna. Prawo do zasiłku dla bezrobotnych skarżący otrzymał z dniem [...], a to z mocy decyzji z dnia [...]. Następnie decyzją z dnia [...] Nr [...]. Dyrektor PUP w T. G. orzekł o utracie przez skarżącego prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu upływu maksymalnego okresu jego pobierania.
W dniu [...] E. G. dostarczył do organu I instancji decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. G. orzekającą o przyznaniu od [...] renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy.
W związku z powyższym organ I instancji postanowieniem Nr [...] z dnia [...] wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzjami ostatecznymi, po czym decyzją z dnia [...] organ I instancji uchylił:
- decyzję z dnia [...], orzekającą o uznaniu za osobę bezrobotną z dniem [...],
- decyzję z dnia [...], orzekającą o przyznaniu zasiłku dla bezrobotnych z dniem [...],
- decyzję z dnia [...] orzekającą o wyczerpaniu okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych z dniem [...],
oraz orzekł o nie uznaniu E. G. za osobę bezrobotną z dniem [...] oraz o nie przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na okres od [...] do [...].
Od tej decyzji E. G. złożył odwołanie do Wojewody.
Wojewoda Ś. postanowieniem z dnia [...] Nr [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Postanowienie to skarżący zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który postanowieniem z dnia 15 listopada 2004 r. sygn. akt IV SA/Gl 634/04 odrzucił skargę E. G.
Decyzją Zastępcy Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w T. G., działającego z upoważnienia Starosty Powiatu w T. G. z dnia [...] orzeczono o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych za okres od [...] do [...] w kwocie [...], w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji. Jako podstawę materialno -prawną decyzji wskazano art.9 ust. 1 pkt. 14 lit. c, art. 76 ust. I i ust.2 pkt.3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach tynku pracy ( Dz. U. Nr 99 poz. 1001 ) oraz art. 104 kpa.
W odwołaniu od tej decyzji E. G. podniósł, iż w dniu rejestracji nie pracował i nie pobierał renty. A ponadto skierował pytanie "dlaczego w dniu rejestracji, tj. [...] spełniał warunki do uzyskania statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku, zaś dopiero po przedłożeniu decyzji ZUS z dnia [...] orzekającej o ponownym przyznaniu renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy Starosta Powiatu w T. G. podjął decyzję o pozbawieniu strony statusu osoby bezrobotnej".
Zaskarżoną tu decyzją z dnia [...] Wojewoda Ś. działając na podstawie art. 76 ust. 1 i ust.2 pkt.3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach tynku pracy (Dz. U. Nr 99 poz. 1001 z późno zm. ) oraz art. 138 § 1 pkt. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego orzekł zaskarżoną decyzję utrzymać w mocy.
W uzasadnieniu opisał przebieg czynności w sprawie i podkreślił, iż decyzja z dnia [...] Zastępcy Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w T. G. działającego z upoważnienia Starosty Powiatu w T. G. uchylająca:
- decyzję z dnia [...] orzekającą o uznaniu za osobę bezrobotną z dniem [...],
- decyzję z dnia [...], orzekającą o przyznaniu zasiłku dla bezrobotnych z dniem [...],
- decyzję z dnia [...] orzekającą o wyczerpaniu okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych z dniem [...],
oraz orzekająca o nie uznaniu E. G. za osobę bezrobotną z dniem [...] oraz o nie przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych na okres od [...] do [...] - jest decyzją ostateczną, a zaskarżona decyzja jest konsekwencją takiego stanu rzeczy. Wskazał, iż zasiłek dla bezrobotnych pobrany przez stronę jest świadczeniem nienależnym i podlega zwrotowi.
Podniósł, że zgodnie z art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz. U. Nr 99 poz. 1001 ze zm. ), osoba która pobrała nienależnie świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Zaś za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne, w myśl art.76 ust.2 pkt.3 cyt. ustawy, uważa się zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy wypłacone osobie za okres, za który nabyła prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy. renty szkoleniowej, renty rodzinnej, renty socjalnej, zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli organ rentowy , który przyznał świadczenie , nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 78 ustawy.
W tej mierze organ podniósł, iż bezspornym w sprawie jest, iż organ rentowy przyznał stronie świadczenie z datą wsteczną. W związku z tym okresy wypłat w/wym. świadczenia i zasiłku dla bezrobotnych nakładają się na siebie, powodując tym samym wypłatę przez Powiatowy Urząd Pracy nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych. Z kolei z akt sprawy bezspornie wynika, że ZUS Oddział w T. G. wypłacając stronie świadczenie rentowe od dnia [...] nie dokonał jego pomniejszenia o zasiłek dla bezrobotnych pobrany przez stronę od [...] do [...]. Wobec powyższego strona – zdaniem organu - bezspornie obowiązana jest do zwrotu kwoty pobranego zasiłku dla bezrobotnych.
Organ pouczył nadto stronę, iż Starosta może w szczególnie uzasadnionych przypadkach odroczyć, rozłożyć na raty, umorzyć całość lub część nienależnie pobranego świadczenia, na zasadach określonych w odrębnych przepisach (art. 76 ust.7 cyt. ustawy ).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący E. G. wyraził niezadowolenie z treści zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. Podniósł, iż w okresie kiedy pobierał zasiłek nie mógł wiedzieć jak zakończy się sprawa dotycząca renty. Podkreślił, iż otrzymuje obecnie jedynie 75 % należnej renty. Zarzucał nadto organowi I instancji, iż nie był informowany należycie o możliwościach załatwienia przedmiotowej sprawy. Wskazywał także na swoje kłopoty zdrowotne.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy decyzja wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotowa skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Oceniając legalność zapadłych w sprawie decyzji w tych granicach nie sposób dostrzec istotnego naruszenia przepisu prawa, nie sposób też było podzielić zarzutów skargi. Wydając opisane wyżej decyzje organy działały zgodnie z przepisami procedury administracyjnej. W szczególności wyjaśniły sprawę w stopniu umożliwiającym jej rozstrzygnięcie, przeprowadzając potrzebne dowody. Nadto właściwie oceniając ich wiarygodność, dokonały pełnych i poprawnych ustaleń stanu faktycznego, poczyniły wszechstronne rozważania faktyczne i prawne, trafnie rozstrzygając występujące w sprawie zagadnienie, a swe stanowisko przekonująco umotywowały. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie pozostawia też wątpliwości co do jej zgodności z obowiązującymi przepisami prawa materialnego.
Zgodnie z art. 76 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne.
Z kolei z ust. 2 tego przepisu wynika, że za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się:
1) świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach;
2) świadczenie pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez osobę pobierającą to świadczenie;
3) zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy wypłacone osobie za okres, za który nabyła prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty rodzinnej, renty socjalnej, zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli organ rentowy, który przyznał świadczenie, nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 78;
4) koszty szkolenia, w przypadku określonym w art. 41 ust. 6;
5) zasiłek wypłacony za okres, za który, w związku z orzeczeniem sądu, wypłacono wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy lub odszkodowanie z tytułu wadliwego wypowiedzenia umowy o pracę;
6) świadczenie pieniężne wypłacone z Funduszu Pracy za okres po śmierci uprawnionego.
Na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych sprawy nie ulega żadnej wątpliwości, iż skarżący decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w T. G. z dnia [...] nabył prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy – od dnia [...] do dnia [...].
Bezspornym w sprawie jest, iż organ rentowy przyznał stronie świadczenie z datą wsteczną. W związku z tym okresy wypłat tego świadczenia i zasiłku dla bezrobotnych nałożyły się na siebie, powodując tym samym wypłatę przez Powiatowy Urząd Pracy nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych (art. 76 ust. 2 pkt. 3 ustawy).
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że ZUS Oddział w T. G. wypłacając stronie świadczenie rentowe od dnia [...], nie dokonał jego pomniejszenia o zasiłek dla bezrobotnych pobrany przez stronę od [...] do [...].
Wobec powyższego skarżący w myśl cyt. przepisów prawa obowiązany jest do zwrotu kwoty pobranego zasiłku dla bezrobotnych.
Zgromadzone w sprawie dowody jednoznacznie wskazują, iż skarżący – wbrew twierdzeniom zawartym w skardze - w dniu rejestracji został prawidłowo pouczony o prawach i obowiązkach osób bezrobotnych, w tym o obowiązku zwrotu zasiłku w przypadku otrzymania za ten sam okres renty, gdy organ rentowy nie dokonał potrącenia ( pkt. 12 oświadczenia zawartego w karcie rejestracyjnej bezrobotnego - podpisanego własnoręcznie przez skarżącego w dniu [...]).
W myśl przywołanego przepisu art. 76 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne jest obowiązana do jego zwrotu w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji..
Przeto z uwagi na fakt, iż ostateczną decyzją z dnia [...] Zastępca Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w T. G. działający z upoważnienia Starosty Powiatu w T. G. odmówił uznania skarżącego za osobę bezrobotną z dniem [...] i przyznania zasiłku dla bezrobotnych, to pobrany za okres od [...] do [...] zasiłek dla bezrobotnych jest świadczeniem nienależnym i podlega zwrotowi.
Zważając na zarzuty skarżącego godzi się nadto wskazać, iż postępowanie przed organem rentowym jest odrębnym postępowaniem, niezależnym od prowadzonego przez organ zatrudnienia. Stąd też organ administracji publicznej nie ma wpływu na decyzje wydawane przez organ rentowy, m.in. w części dotyczącej daty przyznawanego świadczenia. Nie znajduje także potwierdzenia okoliczność, iż organy administracji nie pouczyły skarżącego o możliwościach przewidzianych w treści art. 76 ust. 7 omawianej ustawy, co wynika wprost z treści uzasadnienia decyzji organu odwoławczego.
Zatem końcowo godzi się wskazać, że w świetle całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego i wyżej naprowadzonych okoliczności , pomimo subiektywnych odczuć skarżącego, należy uznać podjęte w sprawie rozstrzygnięcie za prawidłowe.
W tym stanie rzeczy brak było podstaw do uwzględnienia skargi, a co za tym idzie podlegała ona oddaleniu, zgodnie z treścią art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło