IV SA/Gl 791/18
WyrokWSA w Gliwicach2018-11-29
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Szczepan Prax, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, której jedynym wspólnikiem jest jednostka samorządu terytorialnego, może odmówić udostępnienia informacji publicznej powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy, a jeśli tak, to jakie konkretne informacje mogą podlegać takiej ochronie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ nie wykazał w sposób konkretny i zindywidualizowany, iż poszczególne żądane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorcy. Organ nie odniósł się do każdego z żądań indywidualnie, opierając się na ogólnych stwierdzeniach, co narusza wymogi postępowania i poprzednie wyroki sądu. Ponadto, organ błędnie zastosował procedurę administracyjną, wydając decyzję o odmowie udostępnienia informacji, które w ogóle nie powinny być kwalifikowane jako informacja publiczna.Stan faktyczny
Skarżący zwrócił się do spółki A Sp. z o.o. o udostępnienie szeregu dokumentów i informacji związanych z modernizacją stadionu, w tym projektów budowlanych, korespondencji, szczegółów zamówień i terminów wykonania prac. Spółka odmówiła udostępnienia informacji, powołując się na tajemnicę przedsiębiorcy. Po utrzymaniu w mocy tej decyzji przez organ drugiej instancji, skarżący wniósł skargę do WSA. WSA uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ nie wykazał zasadności odmowy w sposób zgodny z prawem i poprzednimi wyrokami sądu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od A Sp. z o.o. na rzecz skarżącego kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik, Sędziowie Sędzia NSA Szczepan Prax, Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.), Protokolant Specjalista Ewa Pasiek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A.R. na decyzję A Sp. z o. o. w Z. z dnia 25 czerwca 2018 r. w przedmiocie informacji publicznej 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od A Sp. z o. o. w Z. na rzecz skarżącego kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z dnia 18 lutego 2015 r. nr [...] A.R. (dalej: strona, wnioskodawca, skarżący) wniósł do Prezesa A w Z. sp. z o. o. w Z. o udostępnienie informacji publicznej obejmującej:
1. zamienny projekt budowlany zadania inwestycyjnego pn. "Modernizacja A. im. [...] w Z." obejmujący zmianę projektu zagospodarowania terenu w zakresie sieci i przyłączy: wodociągowych, kanalizacji sanitarnej i kanalizacji deszczowej związanych z obsługą ww. inwestycji, zatwierdzony decyzją Prezydenta Miasta G. z dnia [...] znak: [...]
2. pismo B Sp. z o.o. w Z. z dnia [...] znak: [...]
3. pismo Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] znak: [...]
4. wszelką korespondencję pomiędzy [...] w Z. sp. z o.o. a Inżynierem Kontraktu dotyczącą Umowy nr [...] z dnia [...] na realizację zadania inwestycyjnego pn. "Modernizacja A. u im. [...] w Z.- Etap F' z okresu od 01 marca 2013 r. do dnia dzisiejszego;
5. szczegółowy zakres prac do wykonania wynagrodzenie za ich wykonanie, termin wykonania, rzeczowy i finansowy stan zaawansowania robót, których dotyczy zamówienie dodatkowe i zamówienia uzupełniające do Umowy [...] z dnia [...] na wykonanie pokrycia zadaszenia A. im. [...] w Z. w ramach kontynuacji zadania inwestycyjnego "Modernizacja A. im. [...] w Z.- Etap I";
6. informację o przewidywanym terminie zakończenia prac wynikających z zamówienia nr [...] - wykonanie pokrycia zadaszenia A. im. [...] w Z. w ramach kontynuacji zadania inwestycyjnego "Modernizacja A. im. [...] w Z.- Etap I, a w przypadku zmiany terminu zakończenia tych prac udostępnienie następujących dokumentów roszczenie terminowe Wykonawcy / wniosek Wykonawcy o zmianę terminu, rekomendację Inżyniera Kontraktu, decyzję zamawiającego, aneks umowny oraz wytworzone przez zamawiającego i inżyniera kontraktu dokumenty dotyczące akceptacji pokrycia dachu;
7. informację o przewidywanym terminie zakończenia prac wynikających z zamówienia [...] - wykonanie instalacji CO oraz dwóch wymiennikowni zlokalizowanych w narożnikach kondygnacji - 1 A. im. [...] w Z. w ramach kontynuacji zadania inwestycyjnego "Modernizacja A. [...] w Z. - Etap F\ a w przypadku zmiany terminu zakończenia tych prac udostępnienie następujących dokumentów: roszczenie terminowe Wykonawcy, rekomendację Inżyniera Kontraktu, decyzję zamawiającego oraz aneks umowny;
8. szczegółowy zakres prac do wykonania, wynagrodzenie za ich wykonanie, termin wykonania, rzeczowy i finansowy stan zaawansowania prac, których dotyczy zamówienie uzupełniające do Umowy nr [...] z dnia [...] r. (branża elektryczna);
9. informację o przewidywanym terminie zakończenia prac wynikających z zamówienia nr [...] - wykonanie instalacji zasilającej w energię elektryczną urządzeń stadionowych, oświetlenia, instalacji niskoprądowych i nagłośnienia na stadionie im. [...] w Z. w ramach kontynuacji zadania inwestycyjnego "Modernizacja A. im. [...] w Z. - Etap I", a w przypadku zmiany terminu zakończenia tych prac udostępnienie następujących dokumentów: roszczenie terminowe Wykonawcy / wniosek Wykonawcy o zmianę terminu, rekomendację Inżyniera Kontraktu, decyzję zamawiającego oraz aneks umowny;
10. dokumenty dotyczące zmiany terminu ukończenia robót objętych umową na wykonanie przyłączy wodno-kanalizacyjnych, tj. wniosek wykonawcy o zmianę terminu; opinia / rekomendacja inżyniera kontraktu; stanowisko / decyzja zamawiającego; aneks terminowy oraz szczegółowy zakres robót dodatkowych i pozwolenie zamienne wraz z dokumentacją projektową zamienną -wskazane w ogłoszeniu nr [...] z [...] o udzieleniu zamówienia na roboty budowlane - załącznik I, Uzasadnienie udzielenia zamówienia w trybie negocjacji bez ogłoszenia (...), pkt 2. Uzasadnienie wyboru trybu.
Wnioskodawca zażądał udostępnienia informacji w formie elektronicznej za pośrednictwem poczty elektronicznej oraz w formie papierowej poprzez przesłanie kopii ww. pism.
Decyzją z dnia [...] A w Z. sp. z o. o. w Z. odmówił udostępnienia żądanej informacji publicznej powołując się na tajemnicę przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782, dalej: u.d.i.p.) oraz w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 1 września 2003 r. o zwalczeniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 r., Nr 153, poz. 1503 ze zm., zwanej dalej u.z.n.k.). Organ argumentował, że Spółka wprawdzie jest osobą prawną jednostki samorządu terytorialnego - Miasta Z., ale jednocześnie jest spółką prawa handlowego, funkcjonującą na konkurencyjnym rynku. Jako spółka prawa handlowego działa w warunkach wolnego rynku, co niesie szereg zagrożeń dla jej funkcjonowania bowiem udostępnienie pewnego zakresu informacji i danych może spowodować nieodwracalną szkodę wynikającą z faktu, iż dane te mogą stanowić źródło informacji dla ewentualnych konkurentów. Zdaniem organu żądane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, nawet jeżeli są one udostępnione pewnemu kręgowi podmiotów, który musi mieć dostęp do danych informacji. Spółka podjęła kroki w celu zabezpieczenia informacji przed ich nieuprawnionym ujawnieniem osobom trzecim, w tym fizyczne środki ochrony zmierzające do ograniczenia kręgu osób mających styczność z dokumentami i danymi żądanymi przedmiotowym wnioskiem.
W wyniku złożonego przez stronę wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Podkreślił, że przyjęta definicja tajemnicy przedsiębiorcy obejmuje również informacje o charakterze organizacyjnym oraz inne informacje posiadające wartość gospodarczą, a zatem dane, których udostępnienia żąda wnioskodawca, mogą zostać objęte tajemnicą przedsiębiorstwa na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Z całą pewnością stanowią bowiem informacje organizacyjne oraz informacje posiadające określoną wartość gospodarczą. Nadmienił, że w tej mierze za wystarczające uznać należy istnienie nawet nieznacznej lub jedynie potencjalnej wartości ekonomicznej informacji, której wykorzystanie przez innego przedsiębiorcę mogłoby zaoszczędzić mu wydatków lub zwiększyć jego zyski w relacjach z innymi uczestnikami obrotu. Informacje, których udostępnienia żąda wnioskodawca, mają niewątpliwe określoną wartość wygenerowaną w drodze negocjacji z kontrahentami A Sp. z o.o. i stanowią źródło informacji dla ewentualnych konkurentów Spółki, wpływając na pozycję rynkową a także kształtowanie cen i innych warunków umów w przypadku chęci udzielenia dodatkowych lub uzupełniających zamówień dotyczących modernizacji A im. [...]w Z.
Na powyższą decyzję A. R. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę. Tut. Sąd wyrokiem z dnia 22 września 2015 r. sygn. akt IV SA/Gl 567/15 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję A Sp. z o.o. z dnia [...]
W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej nie spełniają wymogów stawianych przez art. 107 § 1 k.p.a. Uzasadnienia te sprowadzają się do przytoczenia przepisów art. 11 ust. 4 u.z.n.k. i art. 5 ust. 2 u.d.i.p. oraz stwierdzenia, że wszystkie wnioskowane informacje wchodzą w zakres tajemnicy Spółki, zatem ich ujawnienie jest nieuzasadnione, gdyż mogłoby utrudnić jej działalność. Organ wbrew swym obowiązkom nie odniósł się konkretnie do żadnego z 10 postawionych mu przez skarżącego pytań i żądań. Ponadto, w uzasadnieniu decyzji nie wskazano na konkretne ryzyka związane z udostępnieniem poszczególnych informacji. Brak podania w uzasadnieniu decyzji pełnych i szczegółowych motywów rozstrzygnięcia uniemożliwiło Sądowi dokonanie oceny legalności decyzji, a z drugiej strony spowodowało niemożność poznania motywów takiego, a nie innego rozstrzygnięcia. Stąd też Sąd wskazał, że organ winień ponownie przeanalizować wniosek strony skarżącej i konkretnie odniesieść się do każdego z 10 pytań i żądań strony skarżącej, udzielając skarżącemu żądanej informacji, względnie też wydając decyzję odmawiającą udzielenia poszczególnych żądanych informacji. Wyrokiem z dnia 12 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 417/16 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu.
Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 16 ust. 1 oraz art. 17 u.d.i.p. A sp. z o. o. w Z. (dalej: "Spółka" "organ") odmówiła wnioskodawcy udostępnienia informacji publicznej.
W uzasadnieniu organ powołał się na ograniczenie prawa w dostępie do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa, o której mowa w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. oraz art. 11 ust. 4 u.z.n.k. Wskazał, że na tajemnicę przedsiębiorcy składają się dwa elementy: materialny (np. szczegółowy opis sposobu wykonania usługi, jej koszt) oraz formalny - wola utajnienia informacji. Tajemnicę przedsiębiorcy wyprowadza się z tajemnicy przedsiębiorstwa i pojęcia te w zasadzie pokrywają się zakresowo, choć tajemnica przedsiębiorcy w niektórych sytuacjach może być rozumiana szerzej. Tajemnicę przedsiębiorcy stanowią więc informacje znane jedynie określonemu kręgowi osób i związane z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością, wobec których podjął on wystarczające środki ochrony w celu zachowania ich w poufności (nie jest wymagana przesłanka gospodarczej wartości informacji jak przy tajemnicy przedsiębiorstwa).
Odnosząc się do punktu 1 wniosku organ stwierdził, że akta spraw administracyjnych - z wyjątkiem części podlegających wyłączeniem wynikającym z ochrony danych osobowych czy objętych tajemnicą ustawowo chronioną - stanowią informację publiczną. Tak samo kwalifikowane są decyzje o pozwoleniu na budowę oraz projekty budowlane podlegające zatwierdzeniu w decyzjach organów architektoniczno-budowlanych. Zatem zamienny projekt budowlany może być objęty tajemnicą przedsiębiorstwa.
Natomiast, zdaniem organu, korespondencja wskazana w punktach 2,3,4 wniosku oraz rekomendacje Inżyniera Kontraktu i inne opinie, a także wytworzone dokumenty dotyczące akceptacji pokrycia dachu wskazane w punktach 6, 7, 9, 10 nie stanowią informacji publicznej. W tym względzie organ powołał się na stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 maja 2015 r. sygn. akt II SAB/Wa 260/15, że korespondencja z inżynierem kontraktu nie stanowi informacji publicznej. Materią informacji publicznej będą ostateczne uzgodnienia dotyczące m.in. dysponowania środkami publicznymi, a nie dokumenty wewnętrzne, czy też wytworzone w czasie negocjacji lub w czasie uzgadniania stanowisk. Takie bowiem dokumenty nie posiadają waloru ostateczności co do skutku składanego oświadczenia woli, a stanowiska w nich przedstawiane mogą ulegać zmianom.
Odnosząc się do punktów 5 - 10 organ zwrócił uwagę, że ze względu na upływ czasu uległy one dezaktualizacji. Ponadto organ podniósł, że wskazane w powyższych punktach dalsze elementy dotyczące zamówień dodatkowych, aneksów do umowy, szczegółowych zakresów robót dodatkowych objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa. Nie tylko bowiem A. w Z. podjął działania mające zachować te informacje w poufności, ale dane te mają wymierną wartość gospodarczą.
Skarżący wniósł wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, w którym zarzucił naruszenie art. 6,7,11,77,80,107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, a w szczególności zbadania, czy każda z żądanych informacji stanowi tajemnicę przedsiębiorcy oraz niewyjaśnienie przyczyn uznania żądanych informacji za informacje stanowiące tajemnice przedsiębiorcy lecz ograniczenie się jedynie do teoretycznych wywodów, że informacje tego rodzaju, co informacje żądane we wniosku mogą stanowić przedmiot tajemnicy przedsiębiorcy, a także naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wskazań zawartych w wyroku WSA w Gliwicach z 22 września 2015 r. sygn. akt IV SA/Gl 567/15. Ponadto zarzucił naruszenie prawa materialnego tj. art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, że informacje, których udzielenia zażądał skarżący stanowią tajemnice przedsiębiorstwa Spółki oraz art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 lit. f i art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d oraz lit. e u.d.i.p. poprzez odmowę udostępnienia informacji o których mowa w pkt 2 – 10 wniosku wskutek uznania, że informacją publiczną są jedynie oświadczenia woli lub wiedzy przez zobowiązany podmiot majątkiem publicznym oraz swoimi dochodami, a także mające istotne znaczenie dla oceny celowości i rzetelności dysponowania majątkiem publicznym oraz przez odmowę udostępnienia informacji o których mowa w pkt 5-10 ze względu na ich dezaktualizację z uwagi na upływ czasu, bowiem nie uległy one dezaktualizacji a nadto rzekoma utrata aktualności nie stanowi podstawy do odmowy udzielenia informacji publicznej.
Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 16 i art. 17 u.d.i.p., organ utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu podkreślił, że WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 22 września 2015 r. nie przesądził o merytorycznym sposobie rozstrzygnięcia sprawy, a odniesienie do poszczególnych pytań wniosku w decyzji z dnia [...] było szczegółowe i konkretne.
Następnie stwierdził, że spółka A, której jedynym wspólnikiem jest Miasto Z. i której przedmiotem działalności jest w szczególności działalność obiektów kulturalnych i sportowych, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Wskazał dalej, że prawo dostępu do informacji publicznej nie jest bezwzględne i doznaje pewnych ograniczeń przewidzianych w art. 5 u.d.i.p. , w tym min. ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy. Definicję legalną tajemnicy przedsiębiorstwa zawiera natomiast art. 11 ust. 4 u.z.n.k., zgodnie z którym przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Dodał przy tym, że co do pojęcia informacji posiadającej wartość gospodarczą w doktrynie i orzecznictwie obowiązuje jego liberalna wykładnia, zgodnie z którą za całkowicie wystarczające w tej mierze należy uznać istnienie nawet nieznacznej lub jedynie potencjalnej wartości ekonomicznej informacji, której wykorzystanie przez innego przedsiębiorcę mogłoby zaoszczędzić mu wydatków lub zwiększyć jego zyski w relacjach z innymi uczestnikami obrotu.
Dalej wyjaśnił, że na tajemnicę przedsiębiorcy składają się dwa elementy: materialny (np. szczegółowy opis sposobu wykonania usługi, jej koszt) oraz formalny – wola utajnienia danych informacji. Wskazał, że informacja staje się tajemnicą, kiedy przedsiębiorca przejawi wolę zachowania jej jako niepoznawalnej dla osób trzecich. Natomiast nie traci soje charakteru przez to, że wie o niej pewne ograniczone grono osób zobowiązanych do dyskrecji (np. pracownicy przedsiębiorstwa).
Organ wskazał, że wobec każdej żądanej informacji podjęto odpowiednie kroki w celu zachowania jej poufności. W ramach fizycznych środków ochrony ograniczono krąg osób mających styczność z dokumentami i danymi żądanymi we wniosku, co jednoznacznie ujawnia wolę podmiotu zobowiązanego do zachowania poufności informacji i traktowania jako tajemnicy przedsiębiorcy. Jednocześnie w Spółce istniej procedura obiegu dokumentów, która w sposób szczególny chroni dokumenty stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa. Ponadto organ zaznaczył, że w chwili wydania decyzji wszystkie dokumenty, których ujawnienia żąda wnioskodawca są chronione przez RODO.
Odnosząc się do punktu 1 wniosku organ stwierdził, że akta spraw administracyjnych - z wyjątkiem części podlegających wyłączeniem wynikającym z ochrony danych osobowych czy objętych tajemnicą ustawowo chronioną - stanowią informację publiczną. Tak samo kwalifikowane są decyzje o pozwoleniu na budowę oraz projekty budowlane podlegające zatwierdzeniu w decyzjach organów architektoniczno-budowlanych. Zatem, zdaniem organu, zamienny projekt budowlany może być objęty tajemnicą przedsiębiorstwa.
Dalej stwierdził, że wskazane w pkt 5,6,7,8,9, elementy dotyczące zamówień dodatkowych, aneksów do umowy, szczegółowych zakresów robót dodatkowych objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa. Nie tylko bowiem spółka podjęła działania mające zachować te informacje w poufności, ale dane te maja wymierną wartość gospodarczą. W tym względzie organ powołał się na wyrok NSA z 5 lipca 2013 r. I OSK 511/13, w którym wskazano, że warunki handlowe są wynikiem indywidualnych negocjacji pomiędzy stronami ich upublicznienie stanowi naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa oraz że wnioskowana informacja o treści umowy, ewentualnych rabatach, wynegocjowanej cenie i ogólnych warunkach umowy bez wątpienia posiada wartość negocjacyjna, a tym samym gospodarczą. Stanowi ona cenne źródło informacji dla konkurencji i może wpływać na pozycję rynkową przedsiębiorcy. Zważywszy na to organ wskazał, że "A" sp. z o. o. jest komunalną osobą prawną - Miasta Z., ale jest jednocześnie spółką prawa handlowego, co nie powinno pozostawać bez znaczenia dla oceny możliwości udostępnienia żądanych informacji. Dane dotyczące majątku tego podmiotu, trybu jego działania jako osoby prawnej w zakresie działalności w ramach gospodarki środkami publicznymi, a także informacje o sposobie dysponowania dochodami Spółki, w niniejszej sprawie stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. W ocenie organu nie wyklucza tego zasada jawności gospodarowania środkami publicznymi, bowiem przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2077 ze zm.) zastrzegają wyjątek od zasady jawności na rzecz informacji objętych tajemnicą przedsiębiorcy. Organ podkreślił również, że zasada jawności umów w sprawach zamówień publicznych wyrażona w ustawie z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych podlega ograniczeniom przewidzianym w ustawie o dostępie do informacji publicznej.
Jednocześnie, zdaniem organu, informacje, których udostępnienia żąda skarżący mają wartość wygenerowaną w drodze negocjacji z kontrahentami i stanowią źródło informacji dla ewentualnych konkurentów podmiotu zobowiązanego, wpływając na pozycję rynkową, a także na kształtowanie cen i innych warunków umów w przypadku chęci udzielenia dodatkowych lub uzupełniających zamówień dotyczących modernizacji A sp. z o. o. prowadzi działalność konkurencyjną w stosunku do podmiotów zarządzających podobnymi obiektami, które mogą być zainteresowane uzyskaniem informacji o charakterze technicznym, technologicznym i organizacyjnym, również w zakresie przebudowy A. w Z., wykorzystując je dla własnych celów i zaoszczędzając w ten sposób wydatki lub zwiększając zyski.
W odniesieniu do pkt 2,3,4 wniosku organ wskazał, że sprawa korespondencji z inżynierem kontraktu była rozpatrywana przez WSA w Warszawie, który w wyroku z 8 maja 2015 r. II SAB/Wa 260/15 uznał, że żądana korespondencja, której trzonem były stanowiska Inżyniera Kontraktu dotyczące roszczeń wykonawcy robót wobec inwestora, nie stanowi ona informacji publicznej. Organ powołując się również na orzecznictwo NSA wywodził, że dokumenty wewnętrzne nie mają waloru informacji publicznej. Wobec tego uznał, że nie ma waloru informacji publicznej korespondencja wskazana w pkt 2,3,4, a ponadto rekomendacje Inżyniera Kontraktu oraz inne opinie, wytworzone dokumenty dotyczące akceptacji pokrycia dachu wskazane w pkt. 6,7,9,10. W konkluzji uznał, że żądana informacja, nie będąc stanowczo i ostatecznie wyartykułowanym oświadczeniem woli, czy wiedzy organu władzy publicznej, nie posiada waloru informacji publicznej
Odnosząc się dalej do pkt 5,6,7,8,9,10 wniosku organ uznał, że nie może odpowiedzieć w chwili obecnej na pytania dotyczące "przewidywanego terminu zakończenia prac" lub "prac do wykonania" skoro prace te zostały już wykonane, a wnioskodawca mimo wezwania, potrzymał zadane we wniosku pytania. Tym samym organ nie [podzielił stanowiska skarżącego, jakoby jego pytania nie uległy i nie mogły ulec dezaktualizacji.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skardze A. R. zarzucił zaskarżonej decyzji:
naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 6, 7, 11, 77, 80, 107 § 1 w zw. z art. 138 § 1 k.p.a. w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. poprzez zaniechanie wszechstronnego zbadania sprawy, a w szczególności zbadania, czy każda z informacji zażądanych przez skarżącego stanowi tajemnicę przedsiębiorcy, oraz poprzez niewyjaśnienie w treści decyzji przyczyn uznania informacji żądanych przez skarżącego za informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorcy, lecz ograniczenie się jedynie do blokowego zebrania poszczególnych pytań i zbiorczego, bezpodstawnego uznania że informacje te objęte są tajemnicą przedsiębiorcy, a w konsekwencji wydanie decyzji rażąco sprzecznej z prawem, podczas gdy wszechstronne rozpoznanie sprawy doprowadziłoby Spółkę do wniosku, że zażądane we wniosku informacje stanowią informację publiczną,
- art. 153 p.p.s.a. poprzez pominięcie w przeprowadzonym postępowaniu dyrektyw
wskazanych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 września 2015 r., sygn. akt IV SA/G1 567/15, podczas gdy rozpoznanie sprawy w sposób wiążąco określony w tym wyroku doprowadziłoby do udostępnienia informacji publicznej,
- art. 15 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. poprzez przeprowadzenie postępowania z naruszeniem zasady dwuinstnacyjności polegające na wydaniu zaskarżonej decyzji w brzmieniu stanowiącym w istocie powtórzenie decyzji pierwszoinstnacyjnej oraz twierdzeń Spółki, które były zawarte w decyzji z dnia [...] zaskarżonej skargą do WSA i w wyniku rozpoznania tej skargi uchylone,
naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, że informacje, których udzielenia zażądał skarżący, stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa Spółki i nie podlegają udostępnieniu, podczas gdy prawidłowe zastosowanie ww. przepisu prowadzi do uznania, że informacje zażądane przez skarżącego nie stanowią tajemnicy przedsiębiorcy i nie są objęte dyspozycją art. 5 ust. 2 u.d.i.p., a zatem podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w art. 10 ust. 1 u.d.i.p.,
- art. 1 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f. i art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d oraz lit. e. u.d.i.p. poprzez odmowę udostępnienia informacji, o których mowa w pkt 2-10 wniosku wskutek uznania, że informacją publiczną są jedynie oświadczenia woli lub wiedzy zobowiązanego podmiotu mające walor wiążący i ostateczny, podczas gdy ww. dokumenty dotyczą sposobu dysponowania przez zobowiązany podmiot majątkiem publicznym oraz swoimi dochodami, a także mają istotne znaczenie dla oceny celowości i rzetelności dysponowania majątkiem publicznym
- art. 1 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f. i art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d oraz lit. e. u.d.i.p. poprzez odmowę udostępnienia informacji, o których mowa w pkt 5-10 wniosku z tego powodu, iż z uwagi na upływ czasu pytania te rzekomo uległy dezaktualizacji, podczas gdy informacje żądane przez wnioskodawcę w istocie nie uległy dezaktualizacji, a ponadto rzekoma utrata aktualności nie stanowi podstawy do odmowy udzielenia informacji publicznej.
Biorąc powyższe pod uwagę skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Spółki z dnia [...] o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W motywach uzasadnienia skarżący podniósł, że Spółka nie zebrała dowodów uzasadniających stanowisko, że wszystkie informacje żądane przez wnioskodawcę stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Spółka odmawiając udostępnienia informacji publicznej powinna była wykazać, że każda z nich samodzielnie stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa. W tym celu powinna wykazać, że dane zażądane przez skarżącego zawierają jakieś informacje wrażliwe z punktu widzenia działalności Spółki albo że ujawnienie każdego z dokumentów wskazanych we wniosku może narazić Spółkę na poniesienie szkody. Nieprzeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego stanowi naruszenie przez Spółkę art. 107 k.p.a., a tym samym świadczy o tym, że Spółka ponownie rozpoznając sprawę po uchyleniu jej poprzednich decyzji przez Sąd, nie uwzględniła wskazań zawartych w prawomocnym wyroku z 22 września 2015 r., co zgodnie z art. 153 p.p.s.a. było jej obowiązkiem.
W ocenie skarżącego doszło także do naruszenia zasady dwuinstancyjności, bowiem po wniesieniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Spółka nie zbadała merytorycznie sprawy w całości jak organ II instancji, lecz ograniczyła się do niemal dosłownego powtórzenia uzasadnienia decyzji z [...]
Zdaniem skarżącego wbrew twierdzeniom Spółki żądana informacja nie stanowi tajemnicy przedsiębiorstwa. Nie jest bowiem tak, że tajemnicą przedsiębiorstwa objęta jest każda informacja, co do której przedsiębiorca wyrazi wolę utajnienia. Zaproponowana przez Spółkę interpretacja przepisów prowadziłaby bowiem do sytuacji, że Spółka mogłaby udostępniać tylko te informacje, którymi chce podzielić się z opinią publiczną, a wszystkie inne potraktować jako swoją tajemnicę. W ten sposób Spółka mogłaby całkowicie zniweczyć istotę prawa dostępu do informacji publicznej, które jest gwarantowane nawet na poziomie konstytucyjnym.
Z powyższych względów, zdaniem skarżącego, należy przyjąć ścisłą definicję pojęcia "tajemnica przedsiębiorcy" w rozumieniu art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Aby określoną informację uznać za tajemnicę przedsiębiorcy i z tego względu ograniczyć konstytucyjne prawo dostępu do informacji publicznej, muszą za tym przemawiać względy obiektywne, a nie jedynie subiektywna "wola" przedsiębiorcy (czy bardziej: jego niechęć do ujawnienia określonych informacji).
Jednocześnie skarżący podkreślił, że dla uznania określonej informacji za tajemnicę przedsiębiorstwa konieczne jest wykazanie, że jej ujawnienie stanowi realne zagrożenie dla interesów przedsiębiorcy. Spóła nie wykazała natomiast żadnej z powyższych okoliczności.
Bezzasadne w opinii skarżącego są również twierdzenia Spółki, że korespondencja jaką kierował Inżynier Kontraktu do inwestora nie może być kwalifikowana jako informacja publiczna, ponieważ nie posiada ona waloru decyzji i nie jest dokumentem urzędowym. Wskazał, że art. 61 Konstytucji RP gwarantuje każdemu obywatelowi prawo uzyskania informacji o działalności organów Państwa. Przepis ten nie ogranicza informacji podlegającej upublicznieniu jedynie do działalności władczej organów, jak to próbuje wykazać Spółka. Obywatel ma prawo wiedzieć, nie tylko jak organy państwa rozstrzygają prowadzone przez siebie sprawy, lecz również, w jaki sposób funkcjonują i realizują zadania o charakterze publicznym.
Skarżący uznał również za nieuzasadniony pogląd Spółki stwierdzający, że udostępnieniu podlegają wyłącznie dokumenty o charakterze urzędowym oraz, że pytania o szczegółowy zakres prac do wykonania i o informacje o przewidywanym terminie do ich zakończenia uległy dezaktualizacji.
W odpowiedzi na skargę A sp. z o. o. w Z., podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa. W przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U z 2018 r., poz. 1302 - w skrócie "P.p.s.a.") uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Natomiast stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Spółki A w Z. Sp. z o.o. utrzymująca w mocy własną decyzję z dnia [...] o odmowie udostępnienia skarżącemu informacji publicznej.
Badając skargę na powyższą decyzję pod względem kryteriów określonych w powołanych wyżej przepisach Sąd uznał jej zasadność wobec naruszenia przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wymaga przy tym podkreślenia, że sprawa zakończona wydaniem zaskarżonej obecnie decyzji, rozpoznawana była przez organ w ramach związania wynikającego z rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w prawomocnym wyroku z dnia 22 września 2015 r., sygn. akt IV SA/Gl 567/15 którym uchylono uprzednio wydaną decyzję oraz poprzedzająca ja decyzję tego samego organu. Skargę kasacyjną od tego wyroku oddalił Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 stycznia 2018 r. sygn. akt I OSK 417/16/
Zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem ponownego rozpoznania przez ten sąd oraz organ administracji publicznej, będą one obowiązane podporządkować się ocenie prawnej wyrażonej w uzasadnieniu poprzednio wydanego wyroku, jeżeli nie zostanie on uchylony, nie ulegnie istotnej zmianie stan faktyczny sprawy lub zmianie nie ulegną przepisy prawa. Kontrola legalności przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji, wydanej w ramach związania wynikającego z art. 153 p.p.s.a., sprowadza się zatem w głównej mierze do oceny, czy organy podporządkowały się ocenie prawnej oraz wskazaniom wyrażonym w poprzednim wyroku.
W prawomocnym wyroku WSA w Gliwicach uznał, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji (jak i decyzji ja poprzedzającej) nie spełnia wymogów stawianych przez art. 107 k.p.a., gdyż nie pozwala na rozpoznanie szczegółowych motywów, którymi organ się kierował przy załatwieniu sprawy poprzez brak rzeczowej i konkretnej argumentacji odnośnie każdego z 10 postawionych Spółce we wniosku pytań i żądań udostępnienia konkretnych dokumentów. Sąd wskazał, że organ ponownie przeanalizuje wniosek strony skarżącej i konkretnie odniesie się do każdego z 10 pytań i żądań strony skarżącej, udzielając skarżącemu żądanej informacji, względnie też wydając decyzję odmawiającą udzielenia poszczególnych żądanych informacji.
W ocenie składu orzekającego organ ponownie rozpoznając sprawę, nie sprostał wymogom i wskazaniom, o jakich mowa w powyżej przywołanym wyroku.
Bezsporne jest, że Spółka jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji mającej walor informacji publicznej na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Realizuje zadania publiczne, dysponuje majątkiem publicznym, a jedynym jej udziałowcem jest Miasto Z. (art. 4 ust. 1 pkt 5 udip). Kwestią sporną natomiast jest to, czy organ zasadnie odmówił udostępnienia informacji publicznej.
Otóż w pierwszej kolejności należy wskazać, że organ wydał decyzję o odmowie udzielenia informacji publicznej w zakresie całości wniosku skarżącego. Zgodnie z art.16 ust.1 u.d.i.p., adresat wniosku może wydać decyzję, gdy odmawia udostępnienia informacji publicznej lub umarza postępowanie w przypadku określonym w art. 14 ust. 2. Pod pojęciem "odmowy udostępnienia informacji publicznej" należy natomiast rozumieć sytuację w której organ posiada informację o charakterze publicznym ale jej nie udostępnia bo, np. prawo do informacji ograniczone jest przepisami o informacji niejawnej oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (art. 5 ust. 1 u.d.i.p.). Decyzja administracyjna może być zatem wydana wówczas, gdy w grę wchodzi zastosowanie przedmiotowej ustawy, czyli gdy sprawa bezspornie dotyczy informacji publicznej. Brak możliwości przypisania określonej informacji charakteru informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. powoduje, że do informacji takiej nie stosuje się przepisów u.d.i.p., a przez to adresat wniosku ani nie może udostępnić żądanej informacji w tym trybie, ani też nie ma podstawy do wydania decyzji umarzającej postępowanie (art. 14 ust.2 u.d.i.p.) lub decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Czym innym jest odmowa prawa dostępu do informacji publicznej, a czym innym odmowa dostępu do informacji, która nie jest w ogóle albo nie jest kwalifikowana jako informacja publiczna. W takiej sytuacji jedynym obowiązkiem adresata wniosku jest pisemne powiadomienie wnioskodawcy, że w sprawie jego wniosku przepisy u.d.i.p. nie mają zastosowania. W orzecznictwie nie budzi natomiast wątpliwości, że powiadomienie takie ma charakter czynności materialno-technicznej (zwykłego pisma). Zachowanie formy decyzji administracyjnej przy przyjęciu, że wnioskowana informacja nie jest publiczną, oznaczałoby bowiem wydanie decyzji niemającej podstawy w obowiązujących przepisach prawa (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2017 r. sygn. akt I OSK 2693/15, LEX nr 2359794).
Przechodząc w tym miejscu na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić należy, że organ załatwił wniosek skarżącego w całości w formie decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Natomiast z treści uzasadnienia tej decyzji wynika, że powodem odmowy udostępnienia wnioskowanej w pkt 2, 3 i 4 informacji dot. korespondencji pomiędzy Spółką a inżynierem kontraktu, a także wskazanych w pkt 6, 7, 9,10 wniosku informacji dot. rekomendacji inżyniera kontraktu oraz innych opinii, wytworzonych dokumentów dotyczących akceptacji pokrycia dachu, było uznanie, że informacje te nie mają waloru informacji publicznej. Tymczasem, jak już wskazano przepisy prawa w takiej sytuacji nie przewidują wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Natomiast wydanie decyzji administracyjnej w sytuacji, w której przepisy prawa nie przewidują takiej możliwości, co w kontrolowanej sprawie dotyczy odmowy udzielenia informacji publicznej decyzją, ze względu na to że część żądanej informacji nie ma charakteru informacji publicznej, oznacza wydanie aktu w tym zakresie nie mającego oparcia w przepisach prawa, a tym samym stanowi naruszenie art. art. 16 ust. 1 w związku z art. 17 u.d.i.p. Zatem już z tego powodu utrzymanie przez Spółkę w tej części decyzji w mocy, stanowi istotne naruszenie prawa.
Niezależnie od powyższego należy wskazać, że uzasadniając ocenę, że żądana informacja we wspomnianym wyżej zakresie nie ma waloru informacji publicznej organ powołał się na stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Warszawie z 8 maja 215 r. II SAB/Wa 260/15, że korespondencja, jaką kierował Inżynier Kontraktu do inwestora nie może być skutecznie kwalifikowana jako posiadająca walor decyzji wiążących dla inwestora dotyczące roszczeń wykonawcy robót wobec inwestora, nie może być uznana za ostateczne stanowisko organu zobowiązanego, nie stanowi więc informacji publicznej. Należy jednak zauważyć, że pogląd ten został wyrażony na podstawie analizy dokumentacji Inżyniera Kontraktu. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie w pkt 2 i 3 wniosku skarżący wnosił o udostępnienie mu pism B Sp. z o.o. w Z. z dnia 7 stycznia 2014 r. o wskazanym numerze oraz pisma Prezydenta Miasta Z. z 22 kwietnia 2013 r., a więc pism wytworzonych przez podmioty publiczne, a nie przez Inżyniera Kontraktu. Spółka nie wyjaśniła natomiast czego pisma te dotyczą, nadto pism tych nawet nie dołączyła do akt administracyjnych. Ponadto organ nie wyjaśnił jakiego rodzaju dokumenty zostały wytworzone przez Inżyniera Kontraktu, nie dokonał ich analizy, a także nie dołączył ich do akt, tym samym uniemożliwił kontrolę prawidłowości kwalifikacji charakteru wnioskowanej w pkt 4,6,7,9,10. Powyższe uwagi należałoby również odnieść do dokumentów wytworzonych przez zamawiającego, skoro organ ogólnie powołał się na inne wytworzone dokumenty dotyczące akceptacji pokrycia dachu wskazane w pkt. 6,7,9,10. Należy przy tym zauważyć, że w pkt 7,9,10 skarżący domagał się udostepnienia dokumentów dot. wykonania instalacji oraz przyłączy wodno-kanalizacyjnych, w tym decyzji i stanowisk zamawiającego. Organ nie wyjaśnił przy tym dlaczego uznał, że żądana informacja nie stanowi stanowczo i ostatecznie wyartykułowanego oświadczenia woli czy wiedzy organu (zamawiającego), a tym samym, że nie posiada waloru informacji publicznej.
Przechodząc do dalszych rozważań należy wskazać, że informacja publiczna odnosząca się do danych będących w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do jej udostępnienia podlega udostępnieniu, gdy nie jest objęta ochroną wynikającą z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w związku z art. 11 ust. 4 u.z.n.k. Zatem każda nieujawniona do wiadomości publicznej informacja techniczna, technologiczna, organizacyjna przedsiębiorstwa lub inna informacja posiadająca wartość gospodarczą, co do której przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności powinna być - przed jej udostępnieniem w trybie przepisów u.d.i.p. - indywidualnie oceniona pod kątem zakwalifikowania jej jako tajemnicy przedsiębiorcy.
Podczas analizy powyższych okoliczności istotne jest, że ograniczenie dostępności informacji publicznej ze względu na tajemnicę ustawowo chronioną ma charakter wyjątku od zasady jawności informacji publicznej. Oznacza to, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie może ograniczyć się do ogólnych twierdzeń o istnieniu takiej tajemnicy. Wskazanie konkretnej podstawy i zakresu utajnienia danej informacji jest konieczne ze względu na specyficzny charakter ochrony tajemnicy przedsiębiorcy. W tych przypadkach przedsiębiorca musi szczegółowo określić, z czego wywodzi daną przesłankę odmowy i w czym znajduje ona uzasadnienie. Ewentualne przesłanki nieudzielenia informacji publicznej z powyższego powodu muszą być wyjaśnione w sposób wyczerpujący i precyzyjny. Dopiero taka argumentacja, w połączeniu z udostępnionymi sądowi materiałami źródłowymi, umożliwi ocenę zasadności zastosowanych przesłanek utajnienia wnioskowanej informacji publicznej (zob. wyrok NSA z dnia 17 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 1993/16, wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2017 r. sygn. akt I OSK 1939/15, publik. w Internecie: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd nie podziela stanowiska, że to wyłącznie wola przedsiębiorcy miałaby decydować o utajnieniu określonej informacji publicznej. Opowiedzenie się za takim stanowiskiem czyniłoby bowiem fikcyjnym konstytucyjnie chronione (art. 61 Konstytucji RP) prawo obywatela do uzyskania informacji publicznej, gdyż dla pozbawienia dostępu do szerokiego katalogu informacji publicznych wystarczająca byłaby formalna deklaracja przedsiębiorcy, iż określone informacje stanowią tajemnicę.
Zgodzić się należy ze skarżącym, że aby określoną informację uznać za tajemnicę przedsiębiorcy i z tego powodu ograniczyć prawo dostępu do informacji publicznej muszą za tym przemawiać względy obiektywne, a nie jedynie subiektywna "wola" przedsiębiorcy. Dla przedsiębiorcy wszystko, co wiąże się z jego funkcjonowaniem, może mieć wartość wymagającą ochrony. Jednakże nie wszystko stanowić będzie tajemnicę przedsiębiorcy. W motywach odmownego rozstrzygnięcia powinno być więc wyjaśnione, na czym tajemnica przedsiębiorcy w przypadku danej informacji publicznej polega. Tajemnica przedsiębiorcy nie jest wartością będącą celem samym w sobie lecz ma chronić przedsiębiorcę przed negatywnymi skutkami, jakie mogłoby dla prowadzonej przez niego działalności wywołać udzielenie określonych informacji, żądanych w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznych. Muszą one przy tym być obiektywne. W innym przypadku, tajemnicą przedsiębiorstwa byłoby wszystko, co arbitralnie przedsiębiorca za nią uzna, także w drodze podjęcia działań w celu zachowania poufności. W świetle konstytucyjnej zasady dostępu do informacji publicznej, nie każda tajemnica przedsiębiorcy będzie natomiast uzasadniać odmowę jej udostępnienia. Znaczenie danej tajemnicy musi być proporcjonalnie większe, niż racje przemawiające za udostępnieniem informacji publicznej (por.: wyrok WSA w Opolu z dnia 22.02.2018r. sygn. akt II SA/Op 4/2018 – Lex nr 24544220 ).
Zatem odmowa udostępnienia informacji publicznej z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy wymaga skonkretyzowanego, zindywidualizowanego względem określonej informacji wykazania, że ma ona charakter informacji technicznej, technologicznej, organizacyjnej lub innej posiadającej realnie określoną wartość gospodarczą, wykluczającą możliwość udostępnienia informacji i przeważającą nad zasadą jawności (por.: wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2016 r., I OSK 3260/14, wyrok NSA z dnia 22.06.2017 r. sygn. akt I OSK 2347/15). Adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie może zatem dowolnie, wedle sobie tylko znanych kryteriów kwalifikować informacji jako informacji objętych tajemnicą przedsiębiorcy. Muszą to być konkretne, racjonalne i weryfikowalne motywy.
Powracając na grunt niniejszej sprawy organ nie wyjaśnił, dlaczego uznał, że zamienny projekt budowlany obejmujący zmianę projektu zagospodarowania terenu w zakresie sieci i przyłączy, którego udostępnienia w pkt 1 wniosku domagał się skarżący stanowi tajemnicę przedsiębiorcy. Samo ogólnikowe wskazane, że projekt taki może być objęty tajemnicą przedsiębiorstwa w żadnym razie nie jest wystarczające do odmowy jego udostępnienia.
Ponadto decyzja nie zawiera szczegółowego przeanalizowania każdej z żądanych informacji wskazanych w pkt 5,6,7,8,9,10. Spółka odmawiając informacji zawartych w tych punktach wniosku ogólnikowo wskazała, że elementy dot. zamówień dodatkowych, aneksów do umowy, szczegółowych zakresów robót są objęte tajemnicą przedsiębiorstwa, bowiem podjęto działania mające na celu zachowanie ich w poufności oraz dane te mają wymierną wartość gospodarczą. Spółka nie odniosła się natomiast oddzielnie do każdego z ww. punktów zawierających żądanie podania konkretnej informacji. Nie wykazała dlaczego ujawnienie poszczególnych informacji, w tym udostępnienie konkretnych dokumentów wymienionych ww. punktach wniosku ma wymierną wartość gospodarczą. Natomiast za taką oceną nie może przemawiać ogólnikowe wskazanie, że informacje których żąda skarżący, mają wartość wygenerowaną w drodze negocjacji z kontrahentami Spółki i stanowią źródło informacji dla ewentualnych kontrahentów Spółki wpływając na pozycję rynkową a także na kształtowanie cen i innych warunków umów w przypadku chęci udzielenia dodatkowych lub uzupełniających zamówień dotyczących modernizacji A. w Z. Organ nie wykazał np. jak informacja dotycząca zakresu prac dodatkowych na wykonanie poszczególnych prac i robót związanych z modernizacją A. w Z. czy terminu ich zakończenia miałaby wpływać na pozycję rynkową Spółki oraz na kształtowanie cen i innych warunków umów.
Organ wskazał również, że udostępnienie osobom trzecim informacji technicznych i organizacyjnych jej dotyczących może zaszkodzić pozycji rynkowej Spółki oraz jej interesom, powodując szkodę w jej majątku. Nie wyjaśnił natomiast, które konkretnie z wnioskowanych informacji mają walor informacji technicznych i organizacyjnych i w jakim zakresie ich ujawnienie może zagrażać interesom spółki oraz jakie realne szkody może wywołać w jej majątku.
Słusznie zauważył skarżący, że Spółka w istocie ograniczyła się do powołania poglądów, że określony rodzaj informacji może stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa, nie wykazała natomiast, że każda z informacji żądanej we wniosku taką tajemnicę stanowi. Powyższe uzasadnia zarzut braku wszechstronnego rozważenia sprawy, a tym samym naruszenie art. 7,art. 77 art. 80 oraz 107 § 3 k.p.a.
Za nieuzasadnione należało uznać twierdzenia spółki o dezaktualizacji pytań o szczegółowym zakres prac do wykonania, czy informacje o przewidywanym terminie zakończenia prac. Należy wskazać, że pytania te odniesiono do konkretnych zamówień (z podaniem ich numerów) na wykonanie określonych robót. Zatem pytania dotyczyły zakresu prac wynikających z tych zamówień oraz określonych w nich terminów ich realizacji. W związku z tym z poddanych przez Spółkę powodów nie było podstaw do odmowy udzielenia żądanej informacji.
Reasumując należy stwierdzić, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji w dalszym ciągu nie pozwala uznać prawidłowości rozstrzygnięcia, a przedstawiony w nim powód odmowy udostępnienia informacji publicznej czyni nieweryfikowalnym. Tym samym – w ocenie Sądu - zaskarżona decyzja narusza przepis art. 153 p.p.s.a. poprzez brak odpowiedniego uwzględnienia wskazań wynikających z wyroku WSA w Gliwicach z dnia 22 września 2015 r., a naruszenie to ma istotny wpływ na wynik postępowania w rozstrzyganej sprawie. Ponownie prowadząc postępowanie organ związany będzie zarówno oceną prawną wynikającą z przedmiotowego orzeczenia, jak i wcześniejszych wskazań co do dalszego postępowania wynikających z przywołanego wyżej wyroku Sądu.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania obejmujących wpis sądowy w kwocie 200 zł, wynagrodzenie adwokata w kwocie 480 zł oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, orzeczono na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło