IV SA/Gl 802/15
WyrokWSA w Gliwicach2016-04-28
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz - Furmanik, Renata Siudyka, Małgorzata Walentek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności poprzez brak należytego wyjaśnienia i rozważenia istotnych okoliczności sprawy, takich jak sposób ustalenia wysokości wydatków na mieszkanie?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego została uchylona, ponieważ organy administracji nie wyjaśniły w sposób należyty sposobu ustalenia wysokości wydatków na mieszkanie, które stanowiły podstawę do obliczenia dodatku. Brak ten narusza przepisy art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca B. K. wniosła o przyznanie dodatku mieszkaniowego, domagając się wyższej kwoty niż przyznana przez organ I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając nieprawidłowe ustalenie wysokości dochodu i sposobu jego naliczania. WSA uchylił zaskarżoną decyzję z powodu braku należytego wyjaśnienia sposobu ustalenia wydatków na mieszkanie.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego uchyla zaskarżona decyzję.
Decyzją z dnia [...]nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta B., na podstawie art. 2 - 8 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 966 zwanej dalej także "ustawą"), a także art. 104 k.p.a., przyznano B. K. dodatek mieszkaniowy w kwocie 85.28 zł miesięcznie na okres od 1 maja 2015 r. do 31 października 2015 r., przy czym cała kwota, zgodnie z oświadczeniem najemcy, przekazywana będzie na konto zarządcy domu do dnia 10 każdego miesiąca z góry.
W uzasadnieniu organ podał, że strona spełnia warunki określone w ustawie o dodatkach mieszkaniowych, a następnie przedstawił sposób jego wyliczenia.
B. K. w odwołaniu od tej decyzji wniosła o przyznanie jej dodatku w wyższej wysokości. Stwierdziła, że dodatek mieszkaniowy nie powinien być liczony od dochodu brutto. Ponadto wskazała, że wysokość dodatku mieszkaniowego można zwiększyć o 20 punktów procentowych. Dalej wskazała, że jest osoba całkowicie niezdolną do pracy na stałe.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że ze złożonego w dniu 22 maja 2015 r. wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego wynika, że B. K. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i zajmuje lokal o powierzchni 34,09 m2, w lokalu brak jest centralnego ogrzewania, centralnie dostarczanej ciepłej wody oraz instalacji gazowej. Zadeklarowany dochód w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku wyniósł 2.569,35 zł. Łączna kwota wydatków na mieszkanie wynosi 139,90zł, a po przeliczeniu na wydatki w zasobie mieszkaniowym gminy wynosi 98,31 zł. Z zaświadczenia ZUS z 27 kwietnia 2014r. wynika, że strona otrzymała dochód brutto w styczniu 844,45 zł, w lutym 844,45 zł i w marcu w kwocie 880,45 zł, natomiast do wypłaty otrzymała w styczniu 517,34 zł, w lutym 517,34 zł i w marcu 537,10 zł. Potrącenia dotyczyły kwoty zaliczki na podatek i kwoty składek na ubezpieczenie zdrowotne,
Następnie organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym obowiązujący w dniu złożenia wniosku z zastrzeżeniem art. 6 ust. 8. Natomiast najniższa emerytura na dzień złożenia wniosku wynosiła 844,45 zł, a 125% tej kwoty wynosi 1055.56 zł. Zatem zadeklarowany przez stronę dochód w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku wynoszący 2.569,35 zł, nie przekracza maksymalnej dopuszczalnej kwoty dochodu. Ponadto nie została przekroczona normatywna powierzchnia lokalu mieszkalnego, która dla 1 osoby wynosi 35 m2 (art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy).
Dalej organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy wysokość dodatku stanowi różnicę między wydatkami, o których mowa w ust. 3-6, przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego, a kwotą stanowiącą wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 15% dochodów gospodarstwa domowego - w gospodarstwie jednoosobowym.
Następnie organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie wydatki na mieszkanie za ostatni miesiąc wynoszą 98,31 zł. Łączne wydatki powiększone z tytułu braku w lokalu ciepłej wody, c.o. oraz instalacji gazowej wynoszą 213.75 zł. Zatem wysokość dodatku mieszkaniowego stanowiąca różnicę pomiędzy wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu tj. 213.75 zł a kwotą stanowiącą wydatki poniesione, tj. 128.47 zł (15 % z kwoty 856.45 zł) - wynosi 85.28 zł.
W związku z tym Kolegium uznało, że decyzja organu I instancji jest prawidłowa. Jednocześnie poinformowało stronę, że może ubiegać się w MOPS o zasiłek celowy na pokrycie różnicy między czynszem a dodatkiem mieszkaniowym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanej decyzji. Podniosła, że nieprawidłowo ustalono wysokość dochodu, a od dochodu winna mieć odliczenia. Podtrzymała stanowisko zawarte w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zaakcentował, że ustawa o dodatkach mieszkaniowych jedynie w art. 5 ust. 3 (dotyczącym powiększania o 15 m2 powierzchni normatywnej lokalu) zawiera przepis dotyczący osób niepełnosprawnych. Natomiast ustawa o dodatkach mieszkaniowych nie zawiera przepisów różnicujących wysokość dodatku mieszkaniowego w zależności od stanu zdrowia wnioskodawcy. Rada Miejska w B. nie podjęła uchwały o podwyższeniu wysokości przyznawanych dodatków mieszkaniowych o 20 punktów procentowych. Natomiast wysokość dochodu skarżącej ustalono na podstawie art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r, poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), że tylko ustalenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji.
Przy czym stosownie do postanowień art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpatrując skargę w ramach tak zakreślonej kognicji Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów legalności.
Na wstępie wskazać trzeba, że zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych reguluje ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 966), zwanej dalej "ustawą". Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego mieszkania, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 8.
Z kolei przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy określa normatywną powierzchnię użytkową w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego, uprawniającą do przyznania dodatku mieszkaniowego - w przypadku gospodarstwa jednoosobowego, wynosi ona 35 m2.
W niniejszej sprawie niesporne jest, że skarżąca spełnia przesłanki określone w wyżej przywołanych przepisach. Skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i zajmuje lokal mieszkalny o powierzchni użytkowej 34,09 m2, a więc niższej od powierzchni normatywnej przypadającej dla jednoosobowego gospodarstwa domowego. Dochód gospodarstwa domowego w okresie trzech miesięcy poprzedzających złożenie nie przekracza 175% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym. Z wniosku skarżącej wynika, że posiada ona własność innego lokalu mieszkalnego.
Zatem istotną kwestią było ustalenie wysokości przyznanego skarżącej dodatku. Po myśli art. 6 ustawy wysokość dodatku mieszkaniowego zależy od dochodu gospodarstwa domowego, wysokości wydatków poniesionych na mieszkanie, liczby członków gospodarstwa domowego, powierzchni użytkowej zajmowanego lokalu.
Tymczasem w obu decyzjach zaprezentowano jedynie matematyczne wyliczenie dodatku bez objaśnienia przyjętych do jego wyliczenia wysokości wydatków. Z wniosku o dodatek mieszkaniowy wynika, że łączna kwota wydatków na mieszkanie za ostatni miesiąc wynosi 139 zł, 90 zł, co zostało potwierdzone przez zarządcę domu. Natomiast organ I instancji przyjął, że miesięczne wydatki mieszkaniowe po przeliczeniu wynoszą 98,31 zł. Przy czym w uzasadnieniu decyzji organu I instancji nie przedstawiono sposobu wyliczenia tej wartości. Kwotę tą przyjęło także Kolegium pomimo, że nie została ona wyjaśniona i umotywowana.
Wskazać należy, że art. 6 ust. 6 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych zakłada ograniczenie wysokości wydatków do wysokości czynszu, jaki obowiązywałby dla danego lokalu, gdyby lokal ten wchodził w skład zasobu mieszkaniowego gminy. Nadto zgodnie z art. 6 ust. 6 pkt 2 do wydatków zalicza opłaty, poza czynszem, które obowiązywałyby w zasobie mieszkaniowym gminy, gdyby lokal ten wchodził w skład tego zasobu.
We wniosku znajduje się adnotacja "stawka 2,25, ekspl. 76,70, pozost. 21,61" co po zsumowaniu tych kwot dało wartość 98, 31 zł, przyjętą jako miesięczne wydatki mieszkaniowe. Wymagało zatem wyjaśnienia skąd się wzięła stawka 2,25 zł, na jakiej podstawie została ona ustalona i dlaczego ma zastosowanie do lokalu skarżącej oraz w jaki sposób wyliczono inne opłaty. Tymczasem Kolegium, wbrew zasadzie wynikającej z art. 15 k.p.a, nie wyjaśniło tych kwestii, nie mówiąc także o ich omówieniu w kontekście regulacji prawnych.
Powyższe prowadzi do wniosku, że zaskarżoną decyzję należy uznać za co najmniej przedwczesną, bo wydaną bez należytego wyjaśnienia i rozważenia wymienionych wyżej okoliczności sprawy, które są istotne, czym naruszono art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a.
W ramach ponownego postępowania koniecznym będzie zatem usunięcie wskazanych wyżej uchybień w naprowadzonych wyżej kierunkach, a następnie w zależności od dokonanych ustaleń - co powinno znaleźć odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, podjęcie rozstrzygnięcia, które powinno zostać należycie umotywowane.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło