IV SA/Gl 803/15
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-11-10
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna strony, uwzględniająca wysokie koszty leczenia i rehabilitacji ciężko chorego dziecka, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w formie ustanowienia adwokata z urzędu, pomimo dochodów pozwalających na zaspokojenie podstawowych potrzeb rodziny?Ratio decidendi
Sytuacja materialna strony uzasadnia przyznanie prawa pomocy w formie ustanowienia adwokata z urzędu, gdy uwzględni się specyficzne koszty związane z leczeniem i rehabilitacją ciężko chorego dziecka. Pomimo dochodów, które na pierwszy rzut oka mogą wydawać się wystarczające, wysokie wydatki na opiekę medyczną i rehabilitację, potwierdzone dokumentami, obciążają budżet domowy w stopniu uniemożliwiającym samodzielne poniesienie kosztów profesjonalnej pomocy prawnej bez uszczerbku dla utrzymania rodziny.Stan faktyczny
A.M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wnioskodawczyni podała, że utrzymuje się z świadczenia pielęgnacyjnego na syna, zasiłku pielęgnacyjnego i świadczenia alimentacyjnego, a jej miesięczne wydatki obejmują czynsz, media, usługi telekomunikacyjne, leki, rehabilitację syna oraz spłatę kredytów. Syn skarżącej jest ciężko chory i niepełnosprawny. Sąd ocenił wniosek w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, uwzględniając przedstawioną sytuację materialną i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącej adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: ustanowić dla skarżącej adwokata z urzędu
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy A.M. zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. W treści wniosku podała, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z małoletnim synem, a poza zajmowanym lokalem mieszkalnym o pow. [...] m2 nie posiada innego majątku, w tym oszczędności, papierów wartościowych, nieruchomości lub przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Strona podała, że oszczędności posiada jej syn, są to środki pieniężne uzyskane w związku z [...].
Skarżąca podała, że utrzymuje się ze świadczenia pielęgnacyjnego na syna w wysokości [...] zł, zasiłku pielęgnacyjnego na dziecko w wysokości 153 zł oraz świadczenia (zabezpieczenie alimentacyjnego) w wysokości [...] zł. W dokonanym zestawieniu wydatków skarżąca podała, że jej miesięczne wydatki obejmują: czynsz za - [...] zł, opłatę za energię elektryczną - [...] zł, gaz – [...] zł, usługi telekomunikacyjne – (Internet i telefon) łącznie około [...] zł, lekarstwa dla syna – około [...] zł, spłata kredytu hipotecznego [...] zł, spłata kredytu konsumpcyjnego – [...] zł. Do tych wydatków doliczyć należy koszt zakupu żywności oraz rehabilitacji syna strony. Na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawczyni udokumentowała swoje dochody jak również wspomniane wydatki.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Ze względu na fakt, iż strona z mocy ustawy jest zwolniona od kosztów sądowych (por. art. 239 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a.), ocenie został poddany wyłącznie wniosek w zakresie ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu.
Przyznanie prawa pomocy w formie ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
W realiach rozpoznawanej sprawy okoliczności powołane przez wnioskodawczynię pozwalają stwierdzić, że jej sytuacja materialna uzasadnia opłacenie ze środków publicznych fachowego pełnomocnika, który reprezentowałby stronę przed Sądem.
Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na wysokość osiąganego przez stronę dochodu. Oceniając jej sytuację materialną wyłącznie z tej perspektywy brak byłoby podstaw do uwzględnienia wniosku, jako że dochód w wysokości ponad [...] zł na dwie osoby należałoby uznać za kwotę wystarczającą do zaspokojenia potrzeb dwóch osób. W realiach niniejszej sprawy trzeba jednak uwzględnić specyficzną sytuację osobisto – rodzinną skarżącej, która znalazła swoje potwierdzenie zarówno w nadesłanych do Sadu dokumentach jak i w aktach administracyjnych. Nie ulega bowiem wątpliwości, ze małoletni syn skarżącej jest ciężko chory, a charakter jego schorzeń pozwolił na zaliczenie go do osób niepełnosprawnych i w dostatecznym stopniu uprawdopodabnia jej twierdzenia o kosztach leczenia i rehabilitacji. Przedłożone przez stronę rachunki potwierdzają oświadczenia zawarte we wniosku. W tym kontekście nawet twierdzenia strony o celu zaciągnięcia kredytu konsumpcyjnego (leczenie syna) można przyjąć za wiarygodne a wobec tego koszt spłaty tego zobowiązania zaliczyć do bieżących kosztów utrzymania. Oceny tej nie zmienia również okoliczność posiadania przez syna strony bliżej nieokreślonych oszczędności, albowiem doświadczenie życiowe pozwala założyć, ze po pierwsze nie są one znaczne, po wtóre zaś, w sytuacji w której znalazła się strona, mogą stanowić zabezpieczenie potrzeb jej oraz jej potomka w razie nieprzewidzianych okoliczności. Mając zaś na względzie niewątpliwą konieczność leczenia syna, co wiąże się z wyjazdami, udział fachowego pełnomocnika w niniejszej sprawie uznać należy za uzasadniony.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło