IV SA/Gl 810/06
WyrokWSA w Gliwicach2006-12-01
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik, Małgorzata Walentek, Anna Tyszkiewicz-Ziętek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić stwierdzenia choroby zawodowej, jeśli specjalistyczne placówki medyczne nie rozpoznały u pracownika schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych, pomimo narażenia na czynniki szkodliwe w środowisku pracy?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej może odmówić stwierdzenia choroby zawodowej, jeśli specjalistyczne placówki medyczne nie rozpoznały u pracownika schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych. Rozpoznanie takiego schorzenia przez uprawnioną placówkę jest warunkiem koniecznym do dalszego badania przesłanek stwierdzenia choroby zawodowej przez organy sanitarne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła M. G., który ubiegał się o stwierdzenie choroby zawodowej. Specjalistyczne placówki medyczne nie rozpoznały u niego choroby zawodowej, pomimo że pracował w warunkach narażenia na szkodliwe czynniki. Organ I instancji odmówił stwierdzenia choroby zawodowej, a organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. M. G. zaskarżył decyzję do WSA, podnosząc wątpliwości co do rzetelności orzeczeń lekarskich.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Asesor WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek Protokolant sekr. sąd. Magdalena Nowacka-Brzeźniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2006r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę
Decyzją z dnia [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. B., [...] lub jego następstw wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115).
Jak wynika z uzasadnienia decyzji jej wydanie nastąpiło na podstawie orzeczeń lekarskich Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. z dnia [...]oraz Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u M. G. oraz oceny narażenia zawodowego. Organ w oparciu o tę ocenę ustalił, że w latach [...]- [...] w/wym. pracował w [...] S.A. (dawana Fabryka A) w B. B., w tym w latach [...]- [...] na stanowisku ślusarza remontowego gdzie miał kontakt z [...] podczas wykonywania prac remontowych rurociągu służącego do transportu [...] (kontakt jednorazowy), przy naprawie wanien do [...] (2 miesiące w roku) oraz przy przygotowywaniu cystern na magazynowanie [...] (łącznie 4 dni robocze). Wszystkie prace były wykonywane na otwartej przestrzeni. Obecnie takie prace w zakładzie nie są wykonywane stąd nie ma możliwości określenia narażenia na [...]. Pomiarów środowiska pracy na obecność [...] nie wykonywano. W pozostałych latach pracował jako monter, ślusarz remontowy, monter ogniw – bez kontaktu z [...].
W odwołaniu od tej decyzji M. G. wniósł o skierowanie go na badania pod katem narażenia na [...]. Podniósł, iż jest pod kontrolą poradni chorób [...] w B.-B. Nadto wskazał, że w wyniku zastrzeżeń do karty oceny narażenia zawodowego zostało przeprowadzone postępowanie uzupełniające w związku z czym lekarze powinni mieć możliwość zapoznania się z jego treścią.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji ze względu na niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Konieczne było bowiem zwrócenie się do placówki medycznej II szczebla celem wydania podsumowującego orzeczenia lekarskiego w oparciu o udokumentowane wszelkie okoliczności dotyczące narażenia zawodowego. Ponadto zwrócono uwagę na obowiązek organu wynikający z art. 10 k.p.a.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ I instancji zwrócił się do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. o ponowne przeanalizowanie dokumentów w tym uzupełnionego dochodzenia epidemiologicznego i wydanie na tej podstawie orzeczenia. Orzeczeniem uzupełniającym z dnia [...] nie rozpoznano u M. G. choroby zawodowej przewlekłego [...]i jego następstw. Jak wynika z uzasadnienia orzeczenia zostało ono wydane w oparciu o dokumentację pacjenta oraz uzupełnione dane o narażeniu zawodowym. Podano, że w czasie obserwacji klinicznej przeprowadzonej w [...] nie stwierdzono u badanego skutków klinicznych zawodowego narażenia na [...]. W oparciu o dane z wywiadu (pacjent nie podaje przewlekłego [...]) wykluczono u pacjenta istnienia przewlekłego [...]. Badania [...] i [...] krwi wykazały pełną wydolność układu [...] w zakresie [...] i wymiany [...] w [...]. Nie stwierdzono również swoistej nadreaktywności [...] w próbie [...] z [...]. [...] i [...] wykazały obecność przewlekłego prostego stanu zapalnego. W podsumowaniu lekarze nie stwierdzili u badanego choroby w obrębie [...] wymienionej w wykazie chorób zawodowych, która odpowiadałaby skutkom klinicznym narażenia zawodowego na [...].
Decyzją z dnia [...] nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. B., na podstawie art. 104 k.p.a., art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej ponownie orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u M. G. choroby zawodowej - przewlekłe [...] lub jego następstw wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115) w związku z jej nierozpoznaniem przez uprawnione placówki służby zdrowia.
W odwołaniu od tej decyzji M. G. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nadmienił, iż ciągle ma utrzymujący się [...] z [...], który leczył w poradni lekarza rodzinnego, a następnie w poradni chorób [...] i [...]. Wskazał, że podczas pobytu w Instytucie doznał [...]. Nie wie czy ponowne badanie w tym Instytucie przyniesie dla niego oczekiwany efekt.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...] nr [...]na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w całości. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wyjaśnił, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest rozpoznanie danego schorzenia jako choroby zawodowej, wymienionej w obowiązującym wykazie chorób zawodowych przez kompetentną placówkę diagnostyczną, oraz wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy a rozpoznaną chorobą. Dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że M.G. w latach [...] - [...] pracując jako ślusarz remontowy w "[...]" w B.-B. miał kontakt z [...]. Uznał więc, że ten pracował w warunkach ryzyka powstania choroby zawodowej pod postacią [...] lub następstw zatrucia spowodowanych przez [...]. Dalej wskazał, że M. G. był badany przez lekarzy dwóch kompetentnych placówek diagnostycznych (Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w S. oraz Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S.), którzy w konkluzjach swoich orzeczeń nie rozpoznali u niego objawów ani następstw zatrucia zawodowego [...]. Z tych też względów organ uznał, że nie ma podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. G. wyraził wątpliwość co do słuszności powyższej decyzji, skoro oparto ją o orzeczenie, w którym zawarto nieprawdziwe stwierdzenie, iż nie podawał uporczywego [...] z [...]. Na dowód czego załączył zaświadczenie z poradni chorób [...] i [...], gdzie się leczy.
W odpowiedzi na skargę Ś.Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. podtrzymał dotychczasową argumentację i nie znajdując podstaw do zmiany swojego stanowiska wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ) że tylko ustalenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji.
W rozpoznawanej sprawie kontrola legalności zapadłych w sprawie decyzji dokonana przez Sąd wykazała, iż w ostateczności odpowiadają one prawu.
W pierwszej kolejności przyjdzie stwierdzić, że przesłanki materialnoprawne stwierdzenia choroby zawodowej określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115). Stosownie do § 2 ust. 1 rozporządzenia przez choroby zawodowe należy rozumieć choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Słusznie więc przyjął organ sanitarny, że o uznaniu choroby za zawodową decydują dwa czynniki: rozpoznanie schorzenia zamieszczonego w wykazie chorób zawodowych oraz ustalenie, że to schorzenie zostało spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy.
Podstawę wydania przez właściwego inspektora sanitarnego decyzji o stwierdzeniu lub odmowie stwierdzenia choroby zawodowej stanowią zarówno wyniki dochodzenia epidemiologicznego w środowisku pracy, jak i orzeczenia lekarskie wyspecjalizowanych jednostek diagnostycznych powołanych do rozpoznawania chorób zawodowych (§ 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych).
W rozpoznawanej sprawie dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że skarżący będąc zatrudniona w latach [...]- [...] w "[...]" S.A. w B. B. na stanowisku ślusarza była eksponowany na [...].
W pozycji [...] wykazu chorób zawodowych ujęto przewlekłe [...] lub jego następstwa. Umieszczenie zatem tego schorzenia w wykazie chorób zawodowych ma ten skutek, że jeżeli u pracownika lekarz uprawnionej placówki diagnostycznej rozpoznał chorobę ujętą w wykazie i jeżeli inspektor sanitarny stwierdził, że pracownik był narażony na działanie czynnika szkodliwego występującego w środowisku pracy, to powstałe schorzenie należy zaklasyfikować jako chorobę zawodową.
Jednym z warunków koniecznych dla stwierdzenia choroby zawodowej jest zatem jej rozpoznanie przez wyspecjalizowane jednostki diagnostyczne, o których mowa w § 5 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. W związku z powyższym skarżący był badany w dwóch takich jednostkach medycznych (w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. – orzeczenie z dnia [...] oraz Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. – orzeczenie z dnia [...]) które zgodnie nie rozpoznały u niego choroby zawodowej w postaci przewlekłego [...] lub jego następstw wymienionej w poz. [...] wykazu chorób zawodowych. Lekarze placówki I stopnia w oparciu o badanie podmiotowe i przedmiotowe, wykonane badania czynnościowe układu oddechowego, badania labolatoryjne krwi nie stwierdzili objawów ani następstw przewlekłego [...]. Również lekarze Instytutu w oparciu o całokształt obserwacji klinicznej oraz wyniki badań nie znaleźli podstaw do rozpoznania objawów ani następstw przewlekłego [...]. Z uzasadnienia orzeczenia wynika, że lekarze u badanego nie stwierdzono cech [...], swoistej nadreaktywności skurczowej [...] w próbie [...] z [...]. Jak wskazano nie zaobserwowano zmian [...] w trakcie pobytu badanego na obserwacji szpitalnej. Stwierdzono natomiast w badaniu [...] przewlekły stan [...], przewlekłe proste [...] i [...] oraz czynnościowe zaburzenia [...]. W orzeczeniu uzupełniającym z dnia [...] wydanym na skutek uzupełnienia danych o narażeniu lekarze Instytutu podtrzymali uprzednio zawarte stanowisko nie stwierdzając u skarżącego choroby w obrębie [...], która odpowiadałaby skutkom klinicznym narażenia zawodowego na [...].
W tej sytuacji zasadnie, zdaniem Sądu, orzekające w sprawie organy przyjęły, że u skarżącego brak jest podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wymienionej w poz. [...]wykazu chorób zawodowych. Tylko bowiem rozpoznanie schorzenia zamieszczonego w wykazie chorób zawodowych przez właściwą do tego placówkę służby zdrowia upoważnia organy sanitarne obu instancji do badania przesłanek stwierdzenia choroby zawodowej. Ponieważ jednak w przedmiotowej sprawie powyższe nie nastąpiło brak było podstaw do uwzględnienia skargi.
Odpowiadając na zarzuty skargi przyjdzie stwierdzić, że skarżący był badany w dwóch jednostkach diagnostycznych, a orzeczenia tych jednostek, w tym orzeczenie uzupełniające zawierają zbieżne stanowiska znajdujące wsparcie w wynikach przeprowadzonych badań. Natomiast w kwestii przedłożonego przez skarżącego zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] należy wyjaśnić, że w przepisach omawianego rozporządzenia wymienione są jednostki wyłącznie uprawnione do rozpoznania choroby zawodowej. Oznacza to, że opinia lekarska innej jednostki służby zdrowia i to niespełniająca żadnych wymogów formalnych, nie może być uznawana za podstawę kwestionowania opinii podmiotów uprawnionych do rozpoznania chorób zawodowych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2005 r. sygn. akt OSK 1488/04, publ. LEX 166671).
Skoro orzeczeniami lekarskimi kompetentnych jednostek, nie rozpoznano u skarżącego schorzenia z poz. [...] wykazu chorób zawodowych, co jest warunkiem koniecznym do stwierdzenia choroby zawodowej, skarga z braku uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu zgodnie z treścią art. 151 ustawy z Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło