IV SA/Gl 839/11
WyrokWSA w Gliwicach2012-05-24
Skład orzekający: Tadeusz Michalik, Beata Kalaga - Gajewska, Edyta Żarkiewicz - Kunicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o skierowanie do domu pomocy społecznej, która samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i nie wymaga całodobowej opieki, spełnia przesłanki do umieszczenia w domu pomocy społecznej, mimo że jej celem jest opieka nad przebywającą tam matką?Ratio decidendi
Osoba ubiegająca się o skierowanie do domu pomocy społecznej musi wykazać, że wymaga całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności i nie może samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, a także że nie można jej zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych. Samodzielne prowadzenie gospodarstwa domowego i brak potrzeby całodobowej opieki, a także motywacja związana z opieką nad matką, nie stanowią podstaw do skierowania do domu pomocy społecznej.Stan faktyczny
Organ I instancji odmówił S.K. skierowania do domu pomocy społecznej, uznając, że nie wymaga on całodobowej opieki i samodzielnie funkcjonuje. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, podkreślając, że skarżący nie wykazał potrzeby całodobowej opieki, a jego celem była opieka nad matką. S.K. zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, wskazując na swoją niepełnosprawność i podeszły wiek.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz - Kunicka (spr.) Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2012 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania do domu pomocy społecznej oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. działający z upoważnienia Prezydenta Miasta R., Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w R., odmówił skierowania S.K. do domu pomocy społecznej. W uzasadnieniu organ administracji przede wszystkim przytoczył treść art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, według którego, osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej. W tym zakresie organ podkreślił, że wyżej wymieniony samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i z zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia osoby ubiegającej się o skierowanie do domu pomocy społecznej wynika, iż nie wymaga opieki innej osoby ze względu na niemożność samodzielnej egzystencji. Ponadto podczas rozmowy z pracownikiem socjalnym kilkakrotnie stwierdził, że ubiega się o wydanie skierowania do domu pomocy społecznej w celu sprawowania opieki nad matką, przebywającą w nim od lutego 2007 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., po rozpoznaniu odwołania S.K., decyzją z dnia [...] r. Nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.) utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przytoczył treść art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej i następnie wskazał, że mając na uwadze zebrany w sprawie materiał dowodowy, a w szczególności zaświadczenie lekarskie z dnia [...] r. o stanie zdrowia osoby ubiegającej się o skierowanie do domu pomocy społecznej, jak również oświadczenie samego skarżącego z dnia [...] r., w którym potwierdził, iż "daje sobie radę w zakresie samodzielnej egzystencji w mieszkaniu", uznał, że skarżący nie wymaga skierowania do DPS-u na pobyt stały i nie wymaga opieki całodobowej. Ponadto organ dodał, że z uwagi na stan zdrowia skarżącego stwierdził, iż wystarczającym wsparciem dla niego byłaby obecnie pomoc w postaci usług opiekuńczych w rozmiarze stosownym do jego potrzeb. Podkreślił, że zgodnie z art. 50 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona, przysługuje pomoc w formie usług opiekuńczych lub specjalistycznych usług opiekuńczych. Usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zaleconą przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem (art. 50 ust. 3 cyt. ustawy). W tym zakresie organ odwoławczy wskazał, że pracownik socjalny poinformował skarżącego o możliwości skorzystania z pomocy w formie usług opiekuńczych, jednakże skarżący nie był zainteresowany tą formą pomocy. W związku z tym organ podkreślił, że skierowanie do domu pomocy społecznej jest ostateczną, a zarazem najdroższą formą pomocy, z której należy korzystać po wykorzystaniu innych form pomocy, w szczególności usług opiekuńczych. Natomiast odnośnie stwierdzenia skarżącego, iż "będąc w DPS-ie będzie mógł opiekować się mamą, która tam przebywa", organ odwoławczy wskazał, że powyższe nie może być argumentem przemawiającym za skierowaniem strony do domu pomocy społecznej. Dodał, że matka skarżącego ma w domu pomocy społecznej zapewnioną właściwą opiekę, zaś skarżący mógłby zostać skierowany do domu pomocy społecznej tylko i wyłącznie w sytuacji, gdyby sam wymagał całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności i nie mógł samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, co w przedmiotowej sprawie nie występuje. Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej przysługuje w razie niemożności zapewnienia niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, a zatem dopiero po wyczerpaniu tej możliwości skarżący mógłby zostać skierowany do domu pomocy społecznej. Dodał, że dom pomocy społecznej jest placówką przeznaczoną dla osób najbardziej tego potrzebujących, znajdujących się w skomplikowanej sytuacji życiowej, dla których po wyczerpaniu wszystkich możliwości pomocy, dostępnych w środowisku, jedynym wyjściem staje się umieszczenie w placówce stałego pobytu, zapewniającej całodobową opiekę i pielęgnację. Ponadto podniósł, że nie stwierdził naruszenia przez organ I instancji przepisów postępowania w przedmiotowej sprawie, jak to zarzucił skarżący w odwołaniu.
W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, S.K. podniósł zarzut jej niezgodności z prawem. Wskazał, że odmówiono mu skierowania do domu pomocy społecznej pomimo niepełnosprawności fizycznej i podeszłego wieku (60 lat). Ponadto zarzucił naruszenie przez organ odwoławczy przepisu art. 7, 8, 9 oraz art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, a także art. 56 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej. W związku z powyższymi zarzutami wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia 25 lipca 2011 r. skarżący przedłożył sprawozdanie sądowo – lekarskie z dnia [...] r. stwierdzające, że jest inwalidą III grupy inwalidzkiej z ogólnego stanu zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa.
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem Sąd – na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi - stwierdził, że przy wydaniu decyzji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też nie zostały naruszone przepisy postępowania, a wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zaskarżonym rozstrzygnięciem organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r. o odmowie skierowania skarżącego do domu pomocy społecznej.
Podkreślenia zatem wymagało, że według art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. Nr 175 z 2009 r., poz. 1362 z późn. zm.), osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej.
Wobec treści powyższego przepisu, trafnie zatem organ I instancji stwierdził, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do skierowania skarżącego do domu pomocy społecznej. Na podstawie bowiem zgromadzonych dowodów ustalił, iż obecny stan zdrowia skarżącego pozwala na jego funkcjonowanie w dotychczasowym środowisku i w związku z tym skarżący nie wymaga całodobowej opieki. W tym zakresie organ podkreślił, że zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia osoby ubiegającej się o skierowanie do domu pomocy społecznej z dnia [...] r. stanowi, iż skarżący nie wymaga opieki drugiej osoby ze względu na niemożność samodzielnej egzystencji, a ponadto w oświadczeniu z dnia [...] r. skarżący potwierdził, iż daje sobie radę w zakresie samodzielnej egzystencji w mieszkaniu.
W tym samym zakresie prawidłowe były również ustalenia i wnioski organu odwoławczego, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, utrzymującego w mocy decyzję organu I instancji.
W motywach decyzji organ odwoławczy podkreślił ponadto, że stwierdzenie skarżącego, iż "będąc w DPS-ie będzie mógł opiekować się mamą, która tam przebywa", nie może być argumentem przemawiającym za skierowaniem skarżącego do domu pomocy społecznej.
Przeprowadzając kontrolę w zakresie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji stwierdzić zatem należało, że przy jej wydaniu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani też reguł postępowania administracyjnego.
Ustalenia stanowiące podstawę rozstrzygnięcia zostały dokonane w oparciu o prawidłową analizę zebranego w sposób kompletny materiału dowodowego. Uwzględnione zostały istotne okoliczności sprawy, a więc zostały przeprowadzone ustalenia w zakresie tego, czy wystąpiły przesłanki skierowania skarżącego do domu pomocy społecznej, określone w art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej.
Wobec tego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie i w związku z tym, na podstawie art. 151 P.p.s.a., należało ją oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło