IV SA/Gl 844/09

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-11-09

Skład orzekający: Sędzia NSA Adam Mikusiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zasiłku celowego, gdzie skarżący korzysta ze zwolnienia z kosztów sądowych z mocy prawa, wniosek o ustanowienie pełnomocnika procesowego jest zasadny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego jest bezprzedmiotowy, ponieważ skarżący korzysta z takiego zwolnienia z mocy prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA. Jednocześnie, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że sytuacja majątkowa i życiowa skarżącego (bezrobotność, brak dochodów, orzeczony stopień niepełnosprawności) uzasadnia przyznanie pomocy w tym zakresie zgodnie z art. 246 §1 pkt 2 PPSA, gdyż koszty profesjonalnego pełnomocnika przekraczałyby jego możliwości płatnicze.
Stan faktyczny
Skarżący J.P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, po tym jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczącą zasiłku celowego. Skarżący oświadczył, że jest osobą bezrobotną, nie osiąga dochodów, utrzymuje się z pożyczek, mieszka w lokalu komunalnym i nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 Euro.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: , Przewodniczący Sędzia NSA Adam Mikusiński, , po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego; Wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...], wydaną w przedmiocie zasiłku celowego. Następnie, to jest w dniu [...]r. skarżący złożył do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym oznaczył, iż zakres jego żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W treści formularza wnioskodawca oświadczył, że od [...] roku jest osobą bezrobotną, nie osiąga jakiegokolwiek dochodu i utrzymuje się wyłącznie z pożyczek od znajomych. Równocześnie podniósł, iż zamieszkuje w lokalu komunalnym o powierzchni [...] m2 oraz, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może zostać przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może być udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została wniesiona na decyzję wydaną w przedmiocie zasiłku celowego będącego jednym ze świadczeń przewidzianych w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362 ze zm.). Tymczasem z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. wynika, że strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skarżący korzysta więc ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie jego wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu. Odnosząc się natomiast do wniosku J. P. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 cytowanej regulacji, mogącym obejmować ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej skarżącego doprowadziła do konkluzji, że przedstawiony wyżej wymóg został przezeń zachowany. Z oświadczeń zawartych we wniosku wynika bowiem, że nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani majątku, od roku [...] jest osobą bezrobotną (vide: zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w B. stanowiące kartę nr 9 akt administracyjnych niniejszej sprawy) i ma orzeczony stopień niepełnosprawności (patrz: orzeczenie z stanowiące kartę nr 8 akt administracyjnych). W tym stanie rzeczy Sąd, zważywszy wysokość wynagrodzeń, jakie są zazwyczaj pobierane przez fachowych pełnomocników za udział w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a w szczególności za sporządzenie skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego uznał, że wydatki takie przekraczają możliwości płatnicze skarżącego a ich ewentualne poniesienie mogłoby go narazić na szkodę w realizacji koniecznych potrzeb życiowych. Dlatego ustanowiono dla niego adwokata działając na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło