IV SA/Gl 857/09
WyrokWSA w Gliwicach2010-05-20
Skład orzekający: Szczepan Prax, Beata Kalaga-Gajewska, Stanisław Nitecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia, stwierdzając uchybienie terminu, bez zbadania, czy strona wniosła o przywrócenie terminu, mimo że w treści odwołania wskazywała na trudności w jego terminowym wniesieniu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania, jest zobowiązany do zbadania, czy strona wniosła o przywrócenie terminu, zwłaszcza gdy w treści odwołania wskazuje na przyczyny uchybienia. Pominiecie tej kwestii stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadniając uchylenie zaskarżonego postanowienia.Stan faktyczny
E.M. złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta C. przyznającej jej zasiłek dla bezrobotnych. Odwołanie zostało złożone po upływie 14-dniowego terminu od doręczenia decyzji. Wojewoda pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia, stwierdzając uchybienie terminu i brak wniosku o jego przywrócenie. E.M. wniosła skargę do WSA, domagając się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wskazując na trudności w uzyskaniu dokumentów potwierdzających zarobki.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie Wojewody.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant sekr. sąd. Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2010 r. sprawy ze skargi E.M. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych uchyla zaskarżone postanowienie
Prezydent Miasta C. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie 9 ust. 1 pkt. 14 lit. "a", "b", art. 2 ust. 1 pkt. 2 oraz art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego orzekł o uznaniu E. M. z dniem [...] r. za osobę bezrobotną i o przyznaniu prawa do zasiłku od dnia [...] r. w wysokości [...]% kwoty zasiłku dla bezrobotnego to jest [...] zł. miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji podano, że na podstawie przedstawionych dokumentów, w dniu rejestracji strona spełniała określone w wyżej wymienionej ustawie warunki do uznania za osobę bezrobotną oraz przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych.
Odwołanie od powyższej decyzji do Wojewody [...] wniosła E. M. W odwołaniu tym wystąpiła z prośbą o ponowne rozpatrzenie jej sprawy. Zaznaczyła, że w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy przedłożyła posiadane przez nią świadectwa pracy dokumentujące przepracowane lata i osiągnięte zarobki. W dalszej części odwołania zaznaczyła, że pomimo starań o uzyskanie od pracodawców dokumentów potwierdzających jej zarobki, nie była w stanie dochować 14 dniowego terminu odwołania. Dopiero w dniu [...] r. otrzymała od firmy "A" zaświadczenie potwierdzające jej zarobki w latach [...], a w dniu [...] r. zaświadczenie od firmy "B" E. M. w K.
Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdził, że odwołanie od wyżej wymienionej decyzji zostało wniesione z uchybieniem terminu i w związku z tym pozostawia się je bez rozpatrzenia. W motywach rozstrzygnięcia organ ten wskazał, że strona w dniu [...] r. otrzymała decyzję wydaną przez organ pierwszej instancji z dnia [...] r. Odwołanie od powyższej decyzji strona sporządziła w dniu [...] r. i wniosła do Wojewody [...] za pośrednictwem organu pierwszej instancji w dniu [...] r. W dalszej części uzasadnienia
Sygn. akt IV SA/GL 857/09
organ odwoławczy wskazał, że odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji. O powyższym uprawnieniu strona została prawidłowo poinformowana w pouczeniu zamieszczonym w zaskarżonej decyzji. W sprawie tej Wojewoda [...] nie znalazł podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania odwołania, gdyż strona składając odwołanie w dniu [...] r. nie zachowała 14 dniowego terminu do jego wniesienia, albowiem zaskarżoną decyzję doręczono jej w dniu [...] r., a odwołanie od niej należało wnieść najpóźniej w dniu [...] r. Nadto organ odwoławczy zaznaczył, że rozpatrując merytorycznie odwołanie od decyzji wniesionej bez zachowania ustawowego terminu na jego wniesienie, naruszyłby przepisy prawa. W końcowej części uzasadnienia organ odwoławczy podkreślił, że w razie uchybienia terminu, należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, a prośbę taką należy wnieść w terminie siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Wojewoda [...] uznał, że w sprawie tej strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu.
Z powyższym postanowieniem nie zgodziła się E. M., która wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej wystąpiła o przywrócenie jej terminu do wniesienia odwołania, ponieważ zwłoka w złożeniu odwołania nie wynikła z jej winy. Podkreśliła, że w urzędzie pracy została zobowiązana do złożenia dokumentów, które otrzymała w dniu [...] r. oraz w dniu [...]r. i bezpośrednio złożyła je w urzędzie pracy. Zaznaczyła, że do chwili obecnej nie otrzymała odpowiedzi na jej wniosek dotyczący wysokości zasiłku dla bezrobotnych. W związku z tym wystąpiła o przyznanie takiego zasiłku w wysokości [...]% kwoty zasiłku i o pozytywne rozpatrzenie jej skargi.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wystąpił o jej oddalenie i przywołał analogiczną argumentację do tej, którą zamieścił w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się do zarzutów zamieszczonych w skardze organ odwoławczy uznał, że brak jest podstaw do uwzględnienia zgłoszonego żądania przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jak również
Sygn. akt IV SA/GL 857/09
do merytorycznego rozpatrzenia jej wniosku o przyznanie zasiłku dla bezrobotnych w wysokości [...] % kwoty zasiłku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Kontrola legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz.1269) wykazała, że zaskarżone postanowienie nie odpowiada wymogom prawa. Stosownie do postanowień art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego względnie inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W rozpatrywanej sprawie Wojewoda [...] mocą zaskarżonego postanowienia stwierdził uchybienie terminu przez E.M. do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. Na wstępie przyjdzie zauważyć, że organ odwoławczy rozpatrując prawidłowość wniesionego do niego odwołania zobowiązany jest w pierwszej kolejności do zbadania wymogów formalnych wniesionego odwołania. Zatem organ ten zobowiązany jest do ustalenia czy wnoszący odwołanie jest uprawniony do dokonania takiej czynności jak również do sprawdzenia, czy czynność ta dokonana została w prawem przewidzianym terminie. W przypadku ustalenia, że odwołanie wniesione zostało przez podmiot uprawniony w prawem przewidzianym terminie wówczas organ odwoławczy jest uprawniony do merytorycznego jego rozpatrzenia. Natomiast, gdyby odwołanie zawierało takie uchybienia merytoryczne rozpatrzenie sprawy jest niemożliwe, a ewentualne podjęcie działań w tym zakresie wiązałoby się z naruszeniem prawa wyczerpującym znamiona rażącego naruszenia prawa. Oznacza to, że w niniejszej sprawie organ
Sygn. akt IV SA/GL 857/09
odwoławczy zasadnie podjął działania zmierzające do ustalenia, czy strona swoje odwołanie wniosła w terminie.
Termin do wniesienia odwołania stosownie do postanowień zamieszczonych w art. 129 Kodeksu postępowania administracyjnego wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W niniejszej sprawie decyzja Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. doręczona została E. M. w dniu [...] i wynika to ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tej decyzji, zatem termin do wniesienia odwołania od tej decyzji upłynął w dniu [...] r., natomiast pismo będące odwołaniem strony sporządzone zostało w dniu [...] r. a w siedzibie organu pierwszej instancji zostało złożone w dniu [...] r. Powyższe ustalenia nie budzą wątpliwości zarówno po stronie organu administracji jak również strona w tym zakresie nie zgłasza żadnych zastrzeżeń. Zauważyć należy jednakże, że skarżąca we wskazanym powyżej piśmie z dnia [...] będącym odwołaniem wyraźnie zaznacza, że odwołanie to zostało sporządzone z uchybieniem terminu do jego wniesienia, ponieważ w ten sposób należy odczytywać jej stwierdzenie "nie byłam w stanie zachować 14 dniowego terminu odwołania". Nadto w piśmie tym wskazała przyczyny z powodu, których nie dochowała terminu do wniesienia odwołania. Zatem wskazane sformułowanie jak również podniesione okoliczności późniejszego sporządzenia i nadania odwołania pozwalają domniemywać, że skarżąca występowała o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Natomiast w przypadku jakichkolwiek wątpliwości w tym zakresie organ administracji zobowiązany był zwrócić się do strony o sprecyzowanie swojego stanowiska wyrażonego w powyższym piśmie.
Wojewoda [...] zarówno w zaskarżonym postanowieniu jak również w odpowiedzi na skargę akcentuje, że skarżąca nie występowała o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Na uwagę zasługuje fakt, iż w zaskarżonym postanowieniu organ nadzoru w jednym, zdaniu wskazał, że stosownie do postanowień art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego strona w razie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania może wystąpić o jego przywrócenie, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] rozbudował swoją argumentację i
Sygn. akt IV SA/GL 857/09
przywołał treść powyższego przepisu, jednakże w obu swoich pismach procesowych organ ten zaznaczył, że strona ze stosownym wnioskiem nie występowała.
Przeprowadzone powyżej rozważania pozwalają uznać, że Wojewoda [...] podejmując zaskarżone postanowienie nie zapoznał się w sposób prawidłowy z treścią wniesionego odwołania, albowiem, jak zostało to zaznaczone z jego treści można wyczytać, że strona ma świadomość wniesienia odwołania z uchybieniem terminu jak również wskazuje przyczyny tego stanu. Zatem tę część odwołania można uznać za wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jednakże organ odwoławczy nie podjął żadnych działań zmierzających do wyjaśnienia występujących w sprawie niejasności.
Analiza postanowień art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego pozwala uznać, że organ administracji w razie uchybienia terminu przywraca go na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę taką należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Dopiero po zakończeniu tego postępowania organ administracji uprawniony jest do podjęcia kolejnych czynności procesowych to jest do podjęcia postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, albo do merytorycznego rozpatrzenia wniesionego odwołania.
W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy w swoim działaniu całkowicie pominął kwestię ewentualnego wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, takim sposobem postępowania dopuścił się naruszenia postanowień art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego, a tym samym wyczerpana została przesłanka uwzględnienia wniesionej skargi przewidziana treścią art. 145 § 1 pkt. 1 lit, "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono wpływ na wynik sprawy.
Konsekwencją niniejszego wyroku jest powrót sprawy do organu odwoławczego. Organ ten winien ponownie dokonać analizy pisma skarżącej z dnia [...] r. i dokonać oceny czy skarżąca uprawdopodobniła, że
Sygn. akt IV SA/GL 857/09
wniesienie odwołania z uchybieniem terminu nastąpiło bez jej winy, czy też spowodowane zostało to jej winą. W zależności od przyjętych ustaleń, w zakresie których organ odwoławczy będzie dysponował pełnymi możliwościami oceny twierdzeń skarżącej i odniesienia ich do obowiązujących norm prawnych w tym zakresie, podejmie stosowne rozstrzygnięcia. Należy wyraźnie zaznaczyć, iż tutejszy Sąd nie wypowiedział się o tym, czy w przedmiotowej sprawie występują przesłanki przywrócenia terminu do wniesienia odwołania czy też nie, albowiem Sąd ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że organ odwoławczy pominął w całości ten aspekt sprawy.
Z uwagi na fakt, że zaskarżone postanowienie posiada charakter formalny Sąd po myśli art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie orzekał o jego wykonalności.
Stosownie do postanowień art. 145 § 1 pkt. 1 lit. "c" wyżej wymienionej ustawy należało orzec jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło