IV SA/Gl 861/16

PostanowienieWSA w Gliwicach2017-02-27

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi wyznaczonemu z urzędu przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku sądu pierwszej instancji, który został uchylony przez sąd drugiej instancji i przekazany do ponownego rozpoznania?
Ratio decidendi
Adwokatowi wyznaczonemu z urzędu przysługuje zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku sądu pierwszej instancji, nawet jeśli wyrok ten został następnie uchylony przez sąd drugiej instancji i przekazany do ponownego rozpoznania. Koszty te obejmują opłatę za sporządzenie opinii oraz podatek VAT, ustalone zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący J. R. wniósł skargę na decyzję Rektora Uniwersytetu w K. o odmowie wznowienia studiów. Sąd pierwszej instancji (WSA w Gliwicach) oddalił skargę. Po wniesieniu skargi kasacyjnej przez pełnomocnika skarżącego, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpoznaniu WSA ponownie oddalił skargę. Pełnomocnik skarżącego złożył opinię o braku podstaw do wniesienia kolejnej skargi kasacyjnej i wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie kosztów.
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi P. M. kwotę 295,20 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. R. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia studiów niestacjonarnych trzeciego stopnia w zakresie nauk humanistycznych w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej postanawia: przyznać adwokatowi P. M. kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć zł 20/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z Postanowieniem z dnia 10 lutego 2015 r. starszy referendarz sądowy uwzględnił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy ustanawiając dla niego pełnomocnika z urzędu, na którego Okręgowa Rada Adwokacka w K. wyznaczyła adwokata P. M.. Wyrokiem z dnia 3 września 2015 r. Sąd oddalił skargę w niniejszej sprawie, z kolei postanowieniem z dnia 26 października 2015 r. przyznał wspomnianemu pełnomocnikowi kwotę 295,20 zł tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącemu z urzędu (w postępowaniu sądowym pierwszej instancji). W dniu 23 listopada 2015 r. adwokat P.M. złożył skargę kasacyjną od powyższego wyroku z dnia 3 września 2015 r. zarzucając temu orzeczeniu naruszenie prawa procesowego. Równocześnie wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu oświadczając, iż nie zostały one uiszczone w całości ani w części. Wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2016 r. (sygn. akt I OSK 80/16) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wspomniany wyrok z dnia 3 września 2015 r. i przekazał sprawę tutejszemu Sądowi do ponownego rozpoznania. Jak wynika z protokołu (karta nr 132 akt sprawy), na rozprawie przed NSA nikt się nie stawił. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w dniu 21 listopada 2016 r. wydał wyrok, mocą którego orzekł o oddaleniu skargi. Na rozprawie przeprowadzonej w tym dniu przed tutejszym Sądem za skarżącego nikt się nie stawił (vide: protokół - karta nr 157 akt sprawy). Pełnomocnik skarżącego nie podjął w tym ponownym pierwszoinstancyjnym postępowaniu sądowym żadnych czynności. Następnie, w dniu 10 lutego 2017 r. adwokat P. M. nadał do Sądu opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego wyroku z dnia 21 listopada 2016 r. raz jeszcze wnosząc o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącemu z urzędu oraz oświadczając, że wynagrodzenie to nie zostało pokryte w całości ani w części. Zarządzeniem z dnia 20 lutego 2017 r. sędzia sprawozdawca uznał, że wspomniana opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została sporządzona z zachowaniem zasad należytej staranności. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje. Artykuł 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - dalej p.p.s.a. stanowi, że pełnomocnik wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W rozpoznanym przypadku należało zastosować przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714). Choć bowiem niniejsza sprawa została wszczęta przed wejściem w życie tego aktu wykonawczego (czyli przed 1 listopada 2016 r.), to już zakończenie ponownego postępowania sądowego pierwszej instancji (czyli wydanie przez tutejszy Sąd wyroku kończącego to postępowanie) nastąpiło po tej dacie (w dniu 21 listopada 2016 r.), a w rezultacie, norma intertemporalna wyrażona w § 22 rzeczonego rozporządzenia, nakazująca stosowanie przepisów dotychczasowych (to jest wcześniejszych rozporządzeń) nie ma tu zastosowania. Zgodnie z § 2 przywołanego rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata ustanowionego z urzędu. W treści § 4 ust. 1 sformułowano zasadę, zgodnie z którą opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4 tego aktu. Z kolei ustęp 2 przywołanego przepisu umożliwia ustalenie opłaty w wysokości wyższej, a nieprzekraczającej 150 % opłaty ustalonej w ust. 1 uzależniając to od uwzględnienia nakładu pracy adwokata, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; wartości przedmiotu sprawy; wkładu adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie oraz od stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Mając na uwadze treść przywołanych wyżej unormowań, w tym oceniwszy działanie pełnomocnika strony przez pryzmat kryteriów wskazanych w cytowanym § 4 ust. 2 rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., przyznano mu zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w wysokości 295,20 zł, na co składa się - opłata za sporządzenie skargi kasacyjnej od wyroku tutejszego Sądu z dnia 3 września 2015 r., w kwocie wynikającej z § 21 ust. 1 pkt 2 lit b tego aktu wykonawczego, wynoszącej 120 zł, to jest odpowiadającej 50% opłaty określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit c tego aktu; - opłata za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy wyroku z dnia 21 listopada 2016 r., w kwocie wynikającej z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b przywołanego rozporządzenia, wynoszącej 120 zł, to jest odpowiadającej 50% opłaty określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit c tego aktu. Sumę powyższych opłat, wynoszącą 240 zł podwyższono o podatek od towarów i usług, wg stawki 23 %, w kwocie 55,20 zł, czyniąc zadość dyspozycji § 4 ust. 3 cyt. rozporządzenia. Rozstrzygnięcie wydano nadto na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło