IV SA/Gl 867/06

WyrokWSA w Gliwicach2007-02-01

Skład orzekający: Elżbieta Kaznowska, Beata Kalaga-Gajewska, Teresa Kurcyusz-Furmanik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ inspekcji sanitarnej może orzec o braku choroby zawodowej, jeśli dwie placówki medyczne nie rozpoznały schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych, mimo że skarżący uważa, iż jego praca w szczególnych warunkach doprowadziła do utraty zdrowia?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że postępowanie administracyjne było zgodne z prawem. Kluczowe jest, że chorobą zawodową jest wyłącznie schorzenie wymienione w oficjalnym wykazie, a jego etiologia musi być bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem związana z narażeniem zawodowym. Skoro dwie uprawnione placówki medyczne nie rozpoznały u skarżącego choroby zawodowej zgodnej z wykazem, a stwierdzone zmiany chorobowe nie odpowiadały żadnej z chorób wymienionych w wykazie, organy inspekcji sanitarnej prawidłowo orzekły o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Sąd podkreślił, że sądy administracyjne nie mają kompetencji do przyznawania świadczeń majątkowych, takich jak odszkodowanie czy dodatek do renty.
Stan faktyczny
Skarżący J. S. domagał się stwierdzenia choroby zawodowej, twierdząc, że jego wieloletnia praca w szczególnych warunkach narażała go na czynniki szkodliwe, co doprowadziło do utraty zdrowia i uzasadnia przyznanie mu odszkodowania oraz dodatku do renty. Powiatowy Inspektor Sanitarny oraz Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny odmówili stwierdzenia choroby zawodowej, opierając się na opiniach dwóch placówek medycznych, które nie rozpoznały u skarżącego schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych. Skarżący wniósł skargę do WSA, kwestionując stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Wita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2007r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...]r. [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. w oparciu o art. 5 pkt 4 a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. i Inspekcji Sanitarnej ( Dz. U. z 1998 r. Nr 90 poz. 575 z późn. zm.) orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u J. S. choroby zawodowej – [...], która to choroba wymieniona została w poz. [...] wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132 poz. 1115 ). Z motywów wskazanego rozstrzygnięcia wynikało, iż J. S. pracował w latach [...]–[...] jako [...], w kontakcie z [...], jednak bez pomiaru [...], w latach [...]–[...] jako [...] również w kontakcie z [...], pochodzącym z tego samego źródła co w latach wcześniejszych, również bez pomiarów [...]. Następnie w latach [...]–[...] jako [...] w kontakcie z [...] występującym podczas [...], jednakże bez określenia [...]. W latach [...]–[...] pracując na stanowisku [...] pozostawał w kontakcie z [...] o [...], a w latach [...] do [...], jako [...]– [...] pracował w kontakcie z [...] o [...]. Dwie orzekające w sprawie kompetentne placówki medyczne nie rozpoznały jednak u niego choroby zawodowej – [...]. Lekarze Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Poradni Chorób Zawodowych w S. stwierdzili bowiem u strony stan po [...]. Przeprowadzona diagnostyka [...] obejmująca [...] i [...] wykazała [...]. Powołując się na brak narażenia na [...] stwarzający ryzyko [...] w okresie zatrudnienia badanego trwającym od [...] r., a także na [...] i związany z nią nietypowy dla zawodowego [...],[...], a także wskazując u J. S. na [...], diagnozujący badanego lekarze orzekli o braku możliwości rozpoznania u niego choroby zawodowej [...]. Na skutek odwołania się od wydanego orzeczenia lekarskiego placówki medycznej I stopnia, J. S. został zbadany przez lekarzy Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., gdzie również rozpoznano u badanego stan [...]. Placówka diagnostyczna II stopnia powołując się na rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych wskazała, iż stan narządu [...] badanego nie upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej. Nie ma cech klinicznych wymienionego w wykazie chorób zawodowych [...], a także nie spełnia kryterium [...]. J. S. zakwestionował, w złożonym przez siebie odwołaniu, stanowisko organu inspekcji sanitarnej podnosząc, iż pracował na stanowisku [...] przez okres 35 lat i była to praca w szczególnych warunkach. Narażony był na [...], co doprowadziło go do utraty zdrowia, w czym upatruje prawo do renty zawodowej i dodatku do renty. Decyzją Nr [...] z dnia [...] r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., działając na mocy art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji podzielając wyrażoną tam opinię o braku możności stwierdzenia u odwołującego choroby zawodowej w przypadku braku rozpoznania choroby zawodowej narządu [...] przez dwie placówki medyczne właściwe do orzekania w sprawie ze względu na nie spełnienie kryteriów diagnostyczno-orzeczniczych ustalonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132 poz. 1115 ). Nie godząc się ze stanowiskiem przedstawionym w przytoczonej decyzji, J. S. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę, w której podniósł, iż zaskarżona decyzja jest niesłuszna. Pracując jako [...] narażony był na [...]. Była to praca w szczególnych warunkach i uzasadnia żądanie przyznania mu odszkodowania oraz dodatku do renty czy emerytury z powodu [...]. Odpowiadając na skargę, organ inspekcji sanitarnej, nie znalazł podstaw do jej uwzględnienia i przytoczył dotychczasowo podnoszone argumenty. Również uczestnik postępowania, Przedsiębiorstwo A Sp. z o.o. w S., wniósł w odpowiedzi na skargę, o uznanie jej za bezzasadną wobec zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Jak stanowi art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ) zwanej dalej p.p.s.a. sądy administracyjne w zakresie swoich kompetencji sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, w tym wydawanych przez organy administracji decyzji. Kontrola ta przeprowadzana jest pod względem zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym. Wyłącznie w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa sąd administracyjny kontrolujący daną decyzję, władny jest ją wzruszyć. Bierze przy tym pod uwagę zarzuty zawarte w skardze, a także bada sprawę z urzędu, jak stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a. Na wstępie trzeba także wskazać, iż sądom administracyjnym nie została przyznana kompetencja do samodzielnego orzekania w sprawach praw i obowiązków stron, tym samym żądanie skarżącego zawarte w jego skardze o przyznaniu mu odszkodowania i dodatku do renty czy emerytury nie jest możliwe do uwzględnienia w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a także nie znajduje podstawy prawnej w regulacji, jaką stanowi ustawa z dnia 14 marca 1985 r. i Inspekcji Sanitarnej, ani też rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. W oparciu bowiem o wskazane przepisy, w postępowaniu prowadzonym przez organy inspekcji sanitarnej rozstrzyga się wyłącznie o istnieniu choroby zawodowej u pracownika, bądź stwierdza się jej brak. Nie przyznaje się natomiast żadnych świadczeń o charakterze majątkowym. Dokonawszy zatem kontroli legalności zaskarżonej decyzji w oparciu o przywołane wyżej normy prawne Wojewódzki Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, iż postępowanie administracyjne poprzedzające jej wydanie przeprowadzono w sposób zgodny z przepisami prawa procesowego zawartymi w kodeksie postępowania administracyjnego, jak również z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. nr 132, poz. 1115) zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie wykazu chorób zawodowych. Przede wszystkim wskazać należy, iż stosownie do § 2 rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych, chorobą zawodową jest choroba ujęta w wykazie, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanymi "narażeniem zawodowym". Ocenę narażenia zawodowego, odnosi się m.in. do sposobu wykonywania pracy, a więc określenia stopnia obciążenia wysiłkiem fizycznym oraz chronometrażem czynności, które mogą powodować nadmierne obciążenie narządów. Jak wynika z brzmienia wskazanej normy prawnej, chorobą zawodową nie jest każde schorzenie, na które zapada pracownik w trakcie wykonywania pracy, lecz takie schorzenie, które wymienione zostało w wykazie chorób zawodowych, a nadto którego etiologia związana jest z warunkami pracy. Właściwymi do orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej rozpoznania są jednostki orzecznicze wymienione w § 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. Wracając na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że uprawnione po myśli wskazanego wyżej przepisu jednostki orzecznicze, zarówno pierwszego, jak i drugiego stopnia, rozpoznały u skarżącego [...]. Rozpoznanie to nie odpowiada schorzeniu ujętemu pod pozycją [...] wykazu chorób zawodowych. Jeśli więc obie jednostki orzecznicze nie rozpoznały u skarżącego choroby zawodowej, a stwierdzone zmiany chorobowe nie odpowiadały żadnej z chorób wymienionych w wykazie – to niekorzystnym dla strony decyzjom nie można zarzucić sprzeczności z prawem. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego orzeczenia lekarskie wydane w sprawie wyjaśniły istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności wymagające wiadomości specjalistycznych i są rzeczowo i przekonywająco uzasadnione. Odpowiadają zatem warunkom opinii w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. i stanowią należytą podstawę do wydania decyzji uwzględniającej treść tych orzeczeń. Organy inspekcji sanitarnej nie mogą bowiem rozstrzygać o istnieniu choroby zawodowej wbrew lub niezgodnie z orzeczeniem lekarskim, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm zamieszczonych w cytowanym rozporządzeniu w sprawie wykazu chorób zawodowych, nie jest sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym i jest przekonywująco uzasadnione. Ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie toczącej się w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej dokonywana jest przez organ inspekcji sanitarnej przy uwzględnieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a to art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. Wbrew zarzutom skarżącego Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż organy inspekcji sanitarnej rozpoznające sprawę, dopełniły swoich obowiązków wynikających z wymienionych wyżej przepisów procedury administracyjnej. W sposób przekonywujący uzasadniły brak możliwości stwierdzenia, iż występująca u skarżącego choroba narządu [...] jest chorobą zawodową w rozumieniu prawa. Trzeba bowiem zauważyć, iż organy inspekcji sanitarnej nie kwestionowały występowania u niego schorzenia [...]. Nie kwestionowali tego również lekarze jednostek orzeczniczych. Odnosząc jednak stwierdzone schorzenia do ujętych w wykazie chorób zawodowych uznały, iż różny jest ich charakter, a tym samym brak jest możliwości stwierdzenia choroby zawodowej. Ponownie należy zauważyć, iż chorobą zawodową jest wyłącznie takie schorzenie, które widnieje w wykazie sporządzonym przez ustawodawcę, a decyzja wydana w tym przedmiocie nie ma cech uznania administracyjnego. Opinie lekarskie jednostek orzeczniczych I i II szczebla były jednomyślne w tym zakresie, a ich uzasadnienie jednoznaczne i logiczne. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja nie narusza prawa procesowego bądź materialnego, a tylko taki wzgląd w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. mógłby stać się przyczyną uwzględnienia skargi. W tym stanie rzeczy – działając w granicach właściwości sądu ograniczonej do badania zgodności z prawem zaskarżonych decyzji administracyjnych, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło