IV SA/Gl 870/16
PostanowienieWSA w Gliwicach2018-08-17
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, którego zakończenie nastąpiło po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., powinien być rozpoznany na podstawie tego rozporządzenia, a nie przepisów dotychczasowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, którego zakończenie nastąpiło po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., podlega rozpoznaniu na podstawie tego rozporządzenia, nawet jeśli postępowanie zostało wszczęte przed jego wejściem w życie. Norma intertemporalna zawarta w § 22 rozporządzenia nie ma zastosowania, gdy zakończenie postępowania nastąpiło po dacie jego wejścia w życie.Stan faktyczny
Skarżący M. D. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach w przedmiocie zasiłku stałego. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, a następnie przyznał pełnomocnikowi skarżącego z urzędu koszty pomocy prawnej. Pełnomocnik złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, która została oddalona. W skardze kasacyjnej pełnomocnik domagał się przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za postępowanie przed NSA. Niniejsze postanowienie dotyczy przyznania tych kosztów.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu Ł.S. kwotę 221,40 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu za postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego w kwestii wniosku pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej postanawia: przyznać radcy prawnemu Ł.S. (S.) kwotę 221,40 zł (dwieście dwadzieścia jeden zł 40/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu;
Postanowieniem z dnia 2 marca 2017 r. starszy referendarz sądowy ustanowił dla skarżącego pełnomocnika z urzędu, na którego Okręgowa Izba Radców Prawnych w Katowicach wyznaczyła radcę prawnego Ł. S.
Wyrokiem z dnia 9 maja 2017 r. Sąd orzekł o oddaleniu skargi, z kolei postanowieniem wydanym w dniu 22 czerwca 2017 r. starszy referendarz sądowy przyznał temu pełnomocnikowi kwotę 295,20 zł tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu (w postępowaniu sądowym I instancji).
Wspomniany radca prawny złożył od powyższego wyroku skargę kasacyjną zarzucając temu orzeczeniu naruszenie prawa procesowego. W treści rzeczonej skargi kasacyjnej zażądał przyznania kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, iż koszty te nie zostały opłacone na jego rzecz w całości ani w części.
Wyrokiem z dnia 12 czerwca 2018 r. (sygn. akt I OSK 2841/17), Naczelny Sąd Administracyjny oddalił tą skargę kasacyjną. Jak wynika ze sporządzonego protokołu (karta nr 117 akt sprawy), na rozprawie przez tym Sądem zjawiła się adwokat działająca jako pełnomocnik substytucyjny powyższego radcy prawnego, która poparła skargę kasacyjną i ponowiła wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje.
Artykuł 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) - zwanej dalej p.p.s.a. stanowi, że pełnomocnik wyznaczony w ramach przyznanego prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W pierwszej kolejności należy raz jeszcze zaznaczyć, że wniosek pełnomocnika strony o przyznanie wynagrodzenia za udział w postępowaniu sądowym pierwszej instancji został już rozstrzygnięty prawomocnym postanowieniem z dnia 22 czerwca 2017 r. W rezultacie, niniejsze rozstrzygnięcie dotyczy wyłącznie kosztów należnych mu za udział w dalszym toku postępowania w niniejszej sprawie.
Wniosek o te koszty należało rozpoznać stosując rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. poz. 1715 ze zm.). Jakkolwiek bowiem niniejsza sprawa została wszczęta przed wejściem w życie tego aktu wykonawczego (czyli przez 1 listopada 2016 r.), to jednak zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego pierwszej instancji (czyli wydanie wyroku przez tutejszy Sąd) miało miejsce 9 maja 2017 r., a więc już po tej dacie i dlatego norma intertemporalna zawarta w § 22 rzeczonego aktu nakazująca stosować przepisy dotychczasowe nie ma tu zastosowania.
Jak zatem wynika z § 2 przywołanego rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego ustanowionego z urzędu. W treści § 4 ust. 1 sformułowano zasadę, iż opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4 tego aktu. Z kolei ustęp 2 przywołanego przepisu umożliwia ustalenie opłaty w wysokości wyższej, a nieprzekraczającej 150 % opłaty ustalonej w ust. 1 uzależniając to od uwzględnienia nakładu pracy radcy prawnego, w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu; wartości przedmiotu sprawy; wkładu radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie oraz od stopnia zawiłości sprawy, w szczególności trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Mając na uwadze treść przywołanych wyżej unormowań, w tym oceniwszy działanie pełnomocnika strony przez pryzmat kryteriów wskazanych w cytowanym § 4 ust. 2 rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., przyznano mu kwotę 221,40 zł, na którą składa się opłata za sporządzenie skargi kasacyjnej oraz za udział w rozprawie przed NSA, ustalona na podstawie § 4 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia, w wysokości 180 zł, wynikającej z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. a tego aktu (odpowiadającej 75 % opłaty wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c), podwyższona - stosownie do § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia - o podatek od towarów i usług obliczony według stawki 23 %, wynoszący 41,40 zł;
Rozstrzygnięcie podjęto nadto na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło