IV SA/Gl 875/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie NSA Tadeusz Michalik, NSA Szczepan Prax, Protokolant referent Agnieszka Janecka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 marca 2006 r. sprawy ze skargi M. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie dotyczącej zasiłku stałego wyrównawczego uchyla zaskarżone postanowienie oraz orzeka, że nie może być ono wykonywane. Działający z upoważnienia Prezydenta Miasta B. Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w B. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 149 i art. 160 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej ( Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), art. 162 § 1 pkt 1 i art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego wydaną na rzecz M. Z. wygasił decyzję nr [...] z dnia [...] r. w sprawie zasiłku stałego wyrównawczego. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że wydana została ona w następstwie zmiany przepisów prawa i nakazem wygaśnięcia dotychczas obowiązujących decyzji administracyjnych. Pismem z dnia [...] r. odwołanie od tej decyzji wniósł M. Z., który wskazał, że termin do wniesienia odwołania już upłynął, jednakże nie mógł dotrzymać terminu do wniesienia odwołania, ponieważ od [...] r. przebywał w szpitalu z uwagi na [...]. Jednocześnie odwołujący się wystąpił o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i pozostawienie mu przysługującego świadczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] wydanym na podstawie art. 123, art. 129 § 2 i art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że odwołanie wniesione przez M. Z. nie zawiera prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z uprawdopodobnieniem, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł M. Z.. W skardze tej wskazał, że nikt go nie informował o konieczności złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jednocześnie zaznaczył, że wystarczającym będzie wskazanie uchybienia terminu i przedłożenie dokumentacji potwierdzającej jego pobyt w szpitalu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosi o oddalenie skargi i przytacza analogiczną argumentację do tej jaką zamieścił w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. Nadto organ ten wskazał, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuści się choćby lekkiego niedbalstwa. Zdaniem organu skarżący hospitalizowany był dopiero od [...] r. zatem miał możliwość wcześniejszego złożenia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje : Skarga zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonego postanowienia przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) wykazała, że zaskarżone postanowienie nie odpowiada wymogom prawa. Zaskarżone postanowienie narusza przepisy prawa i to z powodów podniesionych przez skarżącego w skardze. Organy administracji publicznej prowadzące postępowanie administracji obowiązane są stosownie do postanowień art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego działać na podstawie przepisów prawa, co oznacza przestrzeganie przepisów prawa materialnego jak również prawa procesowego. Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, gdy mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do postanowień art. 58 § 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę taką należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że złożenie odwołania ze wskazaniem na uchybienie terminu, nie jest równoznaczne ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania ( zob. Wyrok NSA z 28 kwietnia 1998 r. sygn. akt I SA 1697/97 Lex 44497), jednocześnie w tym samym wyroku wskazuje się, że po myśli art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji w przypadku osób fizycznych nie korzystających z obsługi prawnej winien udzielić niezbędnych informacji, tak by strona postępowania nie poniosła szkody. Analogiczne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 stycznia 1994 r. sygn. akt SA/Łd 15/93 ( Prokuratura i Prawo z 1995 r. nr 2, poz. 55 ). W rozpatrywanej sprawie skarżący w piśmie z dnia [...] r. będącym odwołaniem od decyzji organu pierwszej instancji, wyraźnie zaznaczył, że odwołanie wnosi z uchybieniem terminu i jednocześnie wskazał, że powodem niedotrzymania terminu był pobyt w szpitalu i na tę okoliczność przedłożył dokument potwierdzający pobyt w szpitalu oraz wystąpił o zachowanie posiadanego zasiłku stałego oraz ubezpieczenia zdrowotnego. Stwierdzić należy, że w samym odwołaniu skarżący faktycznie nie złożył formalnego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jednakże z brzmienia pisma skarżącego można domniemywać, iż taką intencją się kierował. Za takim ujęciem jego pisma przemawia fakt, że wraz z nim przedłożył dokument, przy pomocy którego uprawdopodobnił brak winy w niedotrzymaniu terminu do wniesienia odwołania. W takiej sytuacji organ odwoławczy, jeżeli miał wątpliwości, czy pismo skarżącego zawiera faktycznie wniosek o przywrócenie terminu winien zwrócić się do skarżącego i wyjaśnić tę okoliczność. Nadto organ ten po myśli art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego winien w takiej sytuacji w jakiej znajduje się skarżący poinformować go o obowiązujących przepisach tak by nie poniósł szkody z powodu ich nieznajomości. Zwrócić uwagę należy także na fakt, że pracownik socjalny obowiązany jest do udzielania osobom zgłaszającym się pełnej informacji o przysługujących im świadczeniach i dostępnych formach pomocy, a w ramach pracy socjalnej udzielać poradnictwa prawnego. Zarówno organ pierwszej instancji jak również organ odwoławczy nie podjęły działań zmierzających do tego by skarżący mógł w sposób pełny złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, uprawdopodobnić go i wnieść odwołanie lecz podjęły rozstrzygnięcie kierując się tylko formalnym brzmieniem przepisu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy stwierdził, że skarżący mógł wnieść odwołanie w terminie, ponieważ hospitalizowany był dopiero od [...] r. Z takim stanowiskiem nie można się zgodzić, ponieważ skarżący miał otwarty termin do wniesienia odwołania i nie mógł przewidzieć zdarzenia losowego jakim był pobyt w szpitalu. Nadto należy podkreślić, że skarżący swoje pismo wniósł w otwartym siedmiodniowym terminie, przewidzianym do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, ponieważ w szpitalu skarżący przebywał do [...] r. W ramach ponownie prowadzonego postępowania organ odwoławczy winien ustalić czy skarżący składając pismo z dnia [...]r. występował o przywrócenie terminu a następnie podjąć stosowne rozstrzygnięcie. Sąd po myśli art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że uchylone postanowienie nie może być wykonywane. Wobec powyższego stosownie do postanowień art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.