IV SA/Gl 885/15

WyrokWSA w Gliwicach2016-04-13

Skład orzekający: Beata Kozicka, Beata Kalaga - Gajewska, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze mogło rozpoznać pismo strony jako odwołanie od decyzji, która stała się ostateczna z powodu braku wniesienia odwołania w ustawowym terminie?
Ratio decidendi
Rozpoznanie przez organ odwoławczy pisma strony jako odwołania od decyzji, która stała się ostateczna z powodu braku wniesienia odwołania w terminie, stanowi rażące naruszenie prawa, skutkujące nieważnością decyzji organu odwoławczego. Organ powinien był wezwać stronę do sprecyzowania żądania i pouczyć o uprawnieniach, zamiast kwalifikować pismo jako odwołanie.
Stan faktyczny
Skarżący byli rodziną zastępczą dla dwojga dzieci. Decyzją Prezydenta Miasta T. uchylono decyzję o przyznaniu im pomocy pieniężnej na utrzymanie dzieci. Skarżący skierowali pismo do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., wnioskując o przywrócenie wypłacania pomocy. Kolegium rozpoznało to pismo jako odwołanie i utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący zarzucili nierzetelność decyzji, wskazując, że dotyczy ona tylko jednego z dzieci, podczas gdy pomoc była przyznana na dwoje.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi B. J., E. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pomocy pieniężnej na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w rodzinie zastępczej stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji. Decyzją Nr [...] z dnia [...] Prezydent Miasta T. uchylił z dniem [...] decyzję z dnia [...] w sprawie przyznania skarżącym B. i E.J. pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka – K.G. w rodzinie zastępczej. W piśmie z dnia [...], skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. (data wpływu do organu w dniu [...]) B.J. wniosła o przywrócenie wypłacania pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dzieci w rodzinie zastępczej. Wskazała, że pomoc została przyznana na dzieci; K. i W.G. Jednocześnie dodała, że pismo dotyczy decyzji Nr [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., rozpoznało powyższe pismo jako odwołanie i decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał podstawy faktyczne i prawne rozstrzygnięcia. W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, B. i E.J. podnieśli, że są rodziną zastępczą dla dwojga dzieci; K.G. i W.G. Zarzucili, że zaskarżona decyzja jest nierzetelna, bo dotyczy tylko K.G. Ponadto podnieśli argumenty sprowadzające się do kwestionowania zasadności utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Podkreślili, że ich adres dla korespondencji to T. ul. [...]. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należało, że sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wymienionego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze. zm. ), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Jednocześnie - według art. 134 § 1 P.p.s.a. - Sąd dokonuje kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie będąc związany zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie, stwierdzić należało, że została wydana z rażącym naruszeniem prawa, stanowiącym podstawę stwierdzenia jej nieważności. Zgodnie bowiem z art. 129 § 2 K.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Z akt administracyjnych wynika, że decyzja organu pierwszej instancji Nr [...] z dnia [...] została doręczona skarżącej w dniu [...]. W aktach znajduje się potwierdzenie odbioru przez syna skarżącej, przedmiotowego pisma organu, które zostało skierowane na adres; T. ul. [...], a jest to jedyny adres, który funkcjonował w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...]. Wobec tego, termin wniesienia odwołania upłynął w dniu [...]. Natomiast pismo B.J. z dnia [...] - zakwalifikowane przez organ jako odwołanie - zostało złożone w siedzibie organu I instancji w dniu [...] (za pośrednictwem osoby, nie będącej pełnomocnikiem skarżących) i nie został równocześnie złożony wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wobec tego stwierdzić należało, że rozstrzygnięcie w postępowaniu odwoławczym, w przedmiocie decyzji, od której strona nie wniosła w terminie odwołania, stanowi o wadliwości decyzji organu drugiej instancji. Zgodnie bowiem z wyrażoną w art. 16 § 1 K.p.a., zasadą trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Podkreślenia przy tym wymaga, że w przedmiotowym piśmie z dnia [...], skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. B.J. wniosła "o przywrócenie wypłacania pomocy pieniężnej " na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dzieci; K. i W.G. w rodzinie zastępczej. Wobec takiej treści pisma, obowiązkiem organu było zatem zwrócenie się do strony w celu sprecyzowania, czy domaga się uchylenia bądź zmiany – wskazanej przez nią decyzji Nr [...] z dnia [...], a jeśli tak to w jakim trybie, a także - stosownie do treści art. 9 k.p.a. - pouczenia strony o przysługujących jej uprawnieniach. W podsumowaniu wskazać zatem należało, że rozpoznanie przez organ drugiej instancji, wyżej wymienionego pisma jako odwołania od decyzji, pomimo, że decyzja ta miała przymiot ostateczności, stanowiło rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Wobec tego - na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. - Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. W ramach ponownego rozpoznania sprawy, organ zobowiązany będzie uwzględnić wyrażoną w niniejszym wyroku ocenę prawną oraz przedstawione wskazania co do dalszego postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło