IV SA/Gl 899/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2011 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie spraw studentów w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; 2. ustanowić dla skarżącego adwokata. W skardze z dnia [...]r. K. B. wniósł o zwolnienie go od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu powołując się na swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną. Skarżący na wezwanie Sądu, w dniu 29 listopada 2010 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu "PPF", potwierdzając jednocześnie, że zakres jego żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Oświadczył, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i dwojgiem małoletnich dzieci oraz, że nie dysponuje żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami wartościowymi. Posiada natomiast mieszkanie o powierzchni 65,92 m2 wraz z piwnicą i udziałem w części wspólnej budynku, w którym lokal ten się znajduje. Miesięczny dochód rodziny skarżącego został zadeklarowany na kwotę 3.546 zł netto. Składał się na niego pobierane przez skarżącego świadczenie rentowe w kwocie 616 zł netto oraz wynagrodzenie jego żony w wysokości 2.930 zł netto. Nadto skarżący przedstawił wykaz ponoszonych miesięcznych kosztów bieżącego utrzymania, na które składa się: spłata kredytu hipotecznego (1.170,15 zł), inne zobowiązania bankowe (401,03 zł), czynsz za mieszkanie (690 zł), koszt energii elektrycznej (350 zł), biletów komunikacji publicznej (110 zł), wyżywienia i środków higieniczno-pielęgnacyjnych dla 18 miesięcznego syna (400 zł), zakup leków (200 zł) i czesne za naukę pobieraną przez córkę (120 zł). Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 6 grudnia 2010 r. wezwano K. B. do uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku. Skarżący wykonał zarządzenie w innej sprawie z jego skargi (sygn. akt IV SA/Gl 900/10), w zakresie której wystosowano do niego analogiczne wezwanie. Tym samym uwzględniono dołączone do akt wskazanej sprawy dokumenty potwierdzające wysokość dochodu rodziny, umowy: kredytu i pożyczki, a także informację dotyczącą wysokości uiszczanych opłat za mieszkanie oraz faktury VAT i paragony potwierdzające wydatki ponoszone na zakup leków i należności związanych z utrzymaniem mieszkania. Na mocy postanowienia referendarza sądowego tut. Sądu z dnia 11 stycznia 2011 r. zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych oraz odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Sygn. akt IV SA/Gl 899/10 Skarżący pismem procesowym z dnia [...] r. wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do treści art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., postanowienie co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy może zostać wydane przez referendarza sądowego. Od takiego postanowienia strona może wnieść środek odwoławczy określony w art. 259 tej samej ustawy, czyli sprzeciw. W razie wniesienia sprzeciwu, jeśli nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Sąd rozstrzyga ją w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie (art. 260 p.p.s.a.). Przyjdzie zważyć, że zgodnie z art. 243 §1 P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Również na mocy art. 245 §1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Odnosząc się do wniosku K. B. należy podnieść, iż w myśl zasady wynikającej z art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym (czyli, po myśli art. 245 §2 cytowanej ustawy, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Natomiast warunkiem przyznania osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (zgodnie z art. 245 §3 P.p.s.a. obejmującym zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie jednego z wymienionych w tym przepisie profesjonalnych pełnomocników) jest wykazanie niemożności poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a.). Dokonana we wskazanym wyżej zakresie analiza stanu majątkowego skarżącego doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania w całości. Sygn. akt IV SA/Gl 899/10 Z treści wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentów wynika bowiem jednoznacznie, że skarżący nie posiada oszczędności ani innych zasobów finansowych, a równocześnie nie dysponuje składnikami majątku, które dałyby się łatwo spieniężyć. Wprawdzie miesięczny dochód rodziny skarżącego stanowi kwota 3.544,96 zł netto, jednakże należy mieć na uwadze, że składa się ona z czterech osób (w tym z 20 miesięcznego już dziecka) i jest obciążona wysokimi kosztami utrzymania. Skarżący poprzez nadesłanie umowy kredytu hipotecznego oraz pożyczki gotówkowej wykazał, że spłata zaciągniętych zobowiązań bankowych wynosi miesięcznie 1.571,18 zł. Dodatkowo ponosi on wysokie koszty utrzymania rodziny, na które składają się miesięcznie: czynsz w kwocie 665,88 zł, należność za energię elektryczną 350 zł, wydatki na leki 200 zł, bilety MPK 110 zł, czesne szkoły córki 120 zł oraz wyżywienie i zakup środków higieniczno-pielęgnacyjnych dla 20 miesięcznego dziecka. W konsekwencji, po odliczeniu wymienionych uzasadnionych wydatków i obciążeń, skarżącemu w comiesięcznym budżecie domowym pozostaje do dyspozycji niewielka kwota około 210 zł, która zostaje przeznaczona w całości na wyżywienie. W tym stanie rzeczy nie budzi wątpliwości, że skarżący wykazał w sposób dostatecznie przekonujący i wiarygodny, iż uiszczenie jakichkolwiek kosztów związanych z niniejszym postępowaniem sądowym przekracza jego możliwości finansowe. Dodatkowym argumentem przemawiającym za ustanowieniem skarżącemu adwokata z urzędu jest fakt jego zamieszkania w K., w dużej odległości od siedziby niniejszego Sądu. Sytuacja materialna skarżącego może mu nie pozwolić na uiszczenie wysokich kosztów dojazdów na rozprawę, a co za tym idzie aktywny udział w postępowaniu. Natomiast poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika zostanie mu zagwarantowane pełne prawo do sądu i zapewni mu się czynny udziału w toczącym się postępowaniu. Mając na uwadze powyższe, postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 260 P.p.s.a.