IV SA/Gl 9/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącej; 1. Wraz ze skargą z dnia 1 grudnia 2011 r., B.K. nadała do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym określiła, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W treści wniosku skarżąca wskazała na skomplikowany charakter sprawy. Oświadczyła przy tym, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonkiem i trojgiem małoletnich dzieci oraz, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości. Miesięczny dochód brutto przypadający na rodzinę wnioskodawczyni określony został w kwocie 2.100 zł stanowiącej wartość "poborów miesięcznych" jej męża. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku (zarządzenie z dnia 16 stycznia 2012 r.) skarżąca nadesłała dokumenty potwierdzające wysokość ponoszonych kosztów utrzymania (czynsz wraz z zaliczką za wodę, w kwocie 668,60 zł oraz opłaty za: gaz, energię elektryczną, telefon i telewizję), a także zaświadczenie pracodawcy, z którego wynika, że wysokość wynagrodzenia pobieranego przez jej małżonka to brutto 2.069 zł, zaś netto 1.507,66 zł. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 tej ustawy, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie należy odnotować, że przedmiotem skargi B.K. jest decyzja administracyjna wydana w przedmiocie świadczeń rodzinnych, których cel i charakter nie pozostawia wątpliwości co do tego, iż stanowią one formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Tymczasem zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skarżąca korzysta zatem w niniejszej sprawie ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w konsekwencji, jej wniosek w omawianym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (B.K. została już o tym poinformowana przez Sąd wcześniejszym pismem z dnia 16 stycznia 2012 r.). Odnosząc się natomiast do wniosku strony o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika należy wskazać, iż w myśl zasady sformułowanej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego skarżącej doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie jej żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionej wynika bowiem, że nie posiada ona żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Jakkolwiek przy tym nie nadesłała (wbrew wyraźnemu wezwaniu z dnia 16 stycznia 2012 r.) dokumentu potwierdzającego fakt, iż nie osiąga żadnego dochodu, to jednak okoliczność tę uznano za dostatecznie uprawdopodobnioną uwzględniwszy treść dołączonego do akt administracyjnych zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w R., w którym podano, iż na dzień [...] r. Urząd ten nie posiada informacji o jej dochodach - vide: karta nr 129 tych akt). Równocześnie należy podkreślić, że wnioskodawczyni pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonkiem i trojgiem małoletnich dzieci, a jedynym źródłem utrzymania tej pięcioosobowej rodziny jest wynagrodzenie jej męża w kwocie netto zaledwie 1.507,66 zł (patrz: nadesłane zaświadczenie pracodawcy), co daje per capita zaledwie 301,53 zł. W tym stanie rzeczy, mając równocześnie na uwadze wysokość ponoszonych przez stronę kosztów utrzymania (w tym sam czynsz wraz z zaliczką za wodę w kwocie 668,60 zł) uznano, że uiszczenie kosztów związanych z reprezentowaniem w sprawie przez profesjonalnego pełnomocnika przekracza jej możliwości płatnicze i mogłoby narazić ją i rodzinę na niemożność zaspokojenia elementarnych potrzeb życiowych. Dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. oraz w oparciu o art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.