IV SA/Gl 905/15
PostanowienieWSA w Gliwicach2016-12-20
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, który jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Uzasadniono to tym, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, biorąc pod uwagę jego trudną sytuację materialną, zdrowotną i rodzinną.Stan faktyczny
Skarżący A.W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, powołując się na trudną sytuację materialną, zdrowotną i rodzinną. Skarżący jest osobą samotnie wychowującą małoletniego syna, utrzymuje się z niewielkich świadczeń socjalnych i alimentów, a jego koszty utrzymania są wysokie. Sąd rozpoznał wniosek, uwzględniając sytuację materialną i życiową skarżącego.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu;
W dniu 24 października 2016 r. do Sądu wpłynął urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym A. W. zażądał zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu skarżący powołał się na brak wiedzy prawniczej koniecznej do obrony swoich interesów oraz na trudną sytuację materialną wynikającą z faktu, iż ze względu na stan zdrowia jest niezdolny do pracy w swoim zawodzie. Równocześnie oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małoletnim synem i nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości (zamieszkuje w lokalu komunalnym o powierzchni 37 m2). Jest przy tym obowiązany do alimentacji na rzecz dwojga swoich pozostałych dzieci.
Na dochód gospodarstwa domowego wnioskodawcy składają się alimenty na jego syna (350 zł), świadczenie wychowawcze (500 zł), zasiłek rodzinny (118 zł) oraz dodatek mieszkaniowy (274 zł) z dodatkiem energetycznym (15,68 zł), natomiast obciążające go koszty to czynsz (426 zł), uiszczane co dwa miesiące opłaty: za energię elektryczną (153,68 zł) i gaz (68 zł) oraz koszty zakupu żywności (500 zł), a nadto żywności wg diety związanej z dolegliwościami zdrowotnymi (350 zł).
Wraz z wnioskiem, a także później, to jest w odpowiedzi na wezwanie z dnia 7 listopada 2016 r. skarżący nadesłał dokumenty źródłowe obrazujące jego sytuację materialną i życiową, a mianowicie kopie decyzji administracyjnych o przyznaniu mu dodatku mieszkaniowego, zasiłku rodzinnego, zasiłku celowego z pomocy społecznej na dożywianie i świadczenia wychowawczego oraz kopię wyroku zasądzającego alimenty dla syna, w kwocie 350 zł miesięcznie. Nadto wnioskodawca przedłożył między innymi dokumenty potwierdzające problemy zdrowotne, które utrudniają mu podjęcie zatrudnienia, a także zaświadczenie o kłopotach zdrowotnych syna.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje.
Stosownie do treści art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem skargi A.W. jest decyzja administracyjna wydana w przedmiocie zasiłku celowego z pomocy społecznej. Wnioskodawca jest więc w niniejszej sprawie objęty zwolnieniem od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., zaś w konsekwencji, jego wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia rzeczonych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i dlatego nie podlega rozpoznaniu (skarżący został już o tym poinformowany stosownym pismem wystosowanym do niego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 25 października 2016 r. (karta nr 66 akt sprawy).
Odnosząc się natomiast do wniosku strony o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika należy wskazać, że po myśli art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń skarżącego wynika, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Uskarża się przy tym na problemy zdrowotne, wychowuje samotnie małoletniego syna i wraz z nim utrzymuje się z alimentów w kwocie zaledwie 350 zł miesięcznie oraz ze świadczeń z zakresu szeroko pojętej pomocy społecznej, to jest świadczenia wychowawczego "na pierwsze dziecko", dodatku mieszkaniowego i dodatku energetycznego, zasiłków celowych oraz zasiłku rodzinnego (vide: nadesłane dokumenty źródłowe). W tym stanie rzeczy, zważywszy deklarowany rozmiar kosztów utrzymania obciążających gospodarstwo domowe wnioskodawcy, uznano, iż nie jest on w stanie dokonać oszczędności pozwalających na opłacenie adwokata z wyboru bez uszczerbku w koniecznych potrzebach swej rodziny.
Mając na względzie powyższe postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło